جوامع گیاهی جزیره قشمن ارتباط آنها با برخی عوامل اکولوژیک و نقشه پوشش گیاهی
چکیده
توجه به نقش مهم گیاهان در پایداری تعادل اکوسیستم ها امری مسلم است و ضرورت شناخت روابط بین گیاهان و عوامل محیطی و توصیف کامل جوامع گیاهی و رویشگاهها برای حفظ پوشش گیاهی مناطق در حال توسعه امری اجتناب ناپذیر است . از این رو مطالعه و بررسی جوامع گیاهی جزیره قشم بعنوان منطقه آزاد صنعتی در حال توسعه موضوع پژوهش این رساله قرار گرفت . مطالعه پوشش گیاهی جزیره قشم با روش (13) braun blanquet یا zygmatist انجام شد و در آن جوامع گیاهی براساس ترکیب گونه ای شاخص ، تعیین گردید و مطالعه با تشخیص 67 ریختارهای گیاهی (fromation) و معین نمودن حداقل سطح برداشت و سپس برداشت قطعات نمونه در هر یک از آنها آغاز شد. برای پردازش اطلاعات جامعه شناسی، جداول جامعه شناسی را تشکیل دادیم. هدف نهایی از ایجاد جداول جامعه شناسی، تشکیل تابلو جامعه شناسی گیاهی بود که از آزمایش داده های قطعات نمونه برداشت شده از پوشش گیاهی دارای تشابه کلی و معین حاصل شده است . برای آمایش داده های منطقه مورد مطالعه، از بسته نرم افزاری anaphyto بر طبق روش آنالیز فاکتوریل کورسپوندانس همراه با (classification assendante hierarchique) cah استفاده شده است . منظور اصلی استفاده از این برنامه این بود که علاوه بر تعیین ترکیب گونه ای در جوامع گیاهی منطقه، دسته بندی (آرایه بندی) (ordination) آنها، نقش عوامل اکولوژی را نیز در استقرار این جوامع تعیین نمائیم. نتیجه استفاده از 429 برداشت (releve) از ریختارهای مختلف گیاهی و انتخاب 272 رولوه همگن برای تعیین 12 جامعه و یک زیر جامعه شور روی (halophte)، 10 جامعه مربوط به گیاهان شن دوست ، شن دوست - نمک دوست (psammophil & halopsammophil)، 6 جامعه مربوط به گیاهان تراسهای در حال فرسایش (eroded hills) و 10 جامعه و یک زیر جامعه مربوط به درختان و درختچه های جزیره قشم است که در این رساله ارائه گردید. مهمترین عوامل مرتبط با اکولوژی موثر در استقرار جوامع و تیپهای گیاهی در جزیره قشم ظاهرا تغییرات فیزیوگرافی، اختصاصات خاک (بویژه ec) و سطح ایستابی است . در ترسیم نقش پوشش گیاهی منطقه، از عکسهای هوایی 20000:1 و نقشه توپوگرافی روش فیزیونومی - اکولوژی استفاده شد. مجموعا 67 تیپ گیاهی براساس یک یا دو گونه گیاهی غالب مشخص و نامگذاری شد و نقشه نهایی پوشش گیاهی جزیره با مقیاس 100000:1 تهیه گردید. بدیهی است تمام رنگهای به کار رفته در نقشه دارای مفهوم اکولوژی خاص بین المللی هستند و تغییر طیف رنگ از آبی به قهوه ای کاهش رطوبت را از محلی به محل دیگر نشان می دهد.