اثر تراکم کاشت بر عملکرد بذر پنج گونه یونجه یکساله
چکیده
پنج گونه یونجه یکساله شامل m.scutellata cv. sava minima cv. orion m.m. littorallis cv.herald,medicage polymorpha cv. santiago و m.truncatula cv. جهت مقایسه عملکرد بذر در مزرعه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی دانشگاه تربیت مدرس در بهار 1379، مورد آزمایش قرار گرفتند. سه تراکم کاشت (فاصله روی ردیف) 20، 30 و 40 سانتیمتر مورد استفاده قرار گرفت. برای اجرای آزمایش از آزمایش فاکتوریل در قالب طرح پایه بلوکهای کامل تصادفی با سه تکرار استفاده شد. نتایج این آزمایش نشان داد که رقم santiago از گونه m.polymorpha با متوسط 09/443 کیلوگرم در هکتار و رقم sava از گونه m.scutellata با متوسط 99/409 کیلوگرم در هکتار از بالاترین عملکرد بذر برخوردار بودند، در ضمن رقم sava با متوسط 78/1306 کیلوگرم در هکتار بیشترین عملکرد غلاف را دارا بود. بالاتری عملکرد بذر و عملکرد غلاف ارقام مورد بررسی در فاصله روی ردیف 20 سانتیمتر حاصل شد. در فواصل روی ردیف 30 و 40 سانتیمتر تعداد بوته کافی جهت تولید حداکثر بذر و غلاف موجود نبوده است. تراکم تاثیری بر تعداد بذر در غلاف و وزن هزار دانه و نسبت بذر به پوسته غلاف نداشت. بالاترین میزان بذر در غلاف مربوط به رقم mogul از گونه m.truncatula و رقم orion از گونه m.minima بود. رقم sava از گونه m.scutellata با متوسط 57/12 گرم بالاترین وزن هزار دانه را دارا بود. بیشترین نسبت وزن بذر به پوسته غلاف در رقم santiago مشاهده شد. بیشترین تعداد غلاف از m. polymorpha cv.santigao در فواصل ردیف 20 و 30 سانتیمتر و کمترین تعداد غلاف از m.scutellata cv. sava حاصل شد که فواصل کاشت روی تعداد غلاف در بوته این رقم تاثیری نداشت. بالاترین عملکرد علوفه خشک در ارقام مورد نظر، در فاصله روی ردیف 20 سانتیمتر بدست آمد که بالاترین عملکرد علوفه خشک متعلق به رقم mogul از گونه m. truncatila با متوسط 07/980 کیلوگرم در هکتار بود. این آزمایش نشان داد که امکان تولید بذر و علوفه یونجه های یکساله در منطقه مذکور با در نظر گرفتن تراکمهای کاشت مناسب وجود دارد.