بررسی سیستماتیک جنس ختمی (alcea) از تیره پنیرک (malvaceae) در ایران
چکیده
رساله حاضر مجموعه اطلاعات حاصل از مطالعه سیستماتیکی جنس ختمی (alcea) از تیره پنیرک (malvaceae) است. بدیهی است تحقق این امر با مطالعات صحرائی برای شناخت گیاه در طبیعت یعنی گیاه تازه و جمع آوری آنها بوده و نمونه های خشک هرباریومی و بویژه نمونه های تیپ از هرباریومهای ایران و هرباریومهای خارج از ایران مطالعه شدند. البته مقالات و سوابق این جنس و مطالبی پیرامون آن نیز جمع آوری گردید. در جریان این مطالعات صفات کلیدی، ریخت شناسی، و مطالبی پیرامون کاربردهای دارویی و دیگر اختصاصات جنس ختمی نیز دقیقات مطالعه شد. همراهه با مطالعات ریختی، مطالعه میکرومورفولوژیکی پوسته بذر بوسیله میکروسکوپ الکترونی اسکنینگ (sem) در 13 گونه، 1 زیرگونه و 3 واریته بررسی شده است و گونه های مختلف مورد مقایسه قرار گرفتند و بدین طریق گونه های نزدیک مانند (a.sulphurea, a.angulata) از یکدیگر جدا شدند. در رساله عکسهای اسکن میکروسکوپ الکترونی، روش کار و نتایج آن دیده می شود. مطالعات پوسته بذر به این طریق در جنس ختمی نشان داد که صفت خوبی برای جدا کردن گونه های آنها از یکدیگر است. در بخش بررسی پروتئین های بذر مقایسه پروتئین های ذخیره ای بذر با استفاده از الکتروفورز با روش sds-page در 28 گونه و 4 واریته بکار گرفته شد و نتایج آن بصورت الکتروفورگرام رسم گردید. در این بررسی بیشتر گونه های نزدیک از نظر تاکسونومی، در شاخه های مجاور هم قرار گرفتند و تنها برخی از گونه های نزدیک در شاخه های دور از هم واقع شدند. در روش تاکسونومی عددی (فنتیک) با روشهای مخلتف آماری ارتباط گونه ها بررسی شد که نتایج آن بصورت دندروگرام ارائه گردید. در ملاحظات جغرافیایی نقشه های پراکندگی گروههای گونه ای و نقشه پراکندگی جهانی گونه ها و همچنین مطالبی پیرامون آندمیسم و تنوع گونه ها ارائه و تجزیه و تحلیل شدند. در بخش گرده شناسی، سطح دانه های گرده در برخی گونه های ختمی بررسی شد و ملاحظه گردید که با تمام صفات متعددی که دارند ولی در مجموع همسانند بنابراین شکل آنها نمی تواند برای تفکیک در گونه های مختلف ابزار مفیدی باشد و بیشتر در سطح جنس اهمیت دارند.
