مدل سازی کمی و پهنه بندی خطر زمین لغزشی در زاگرس چین خورده (مطالعه موردی حوضه آبخیز سرخون-استان چهارمحال و بختیاری)
چکیده
در این پژوهش با استفاده از سیستم اطلاعات جغرافیایی (gis)، داده های سنجش از دور، بررسی ویژگی های طبیعی و عملیات میدانی و با استفاده از 19 متغیر کمی و 4 متغیر کیفی، ((پیش بینی احتمال وقوع حرکت های توده ای دامنه ای و زمین لغزه ها)) در حوضه آبریز سرخون (یکی از زیرحوضه های رودخانه کارون) ((مدلسازی)) شده است. محدوده مورد مطالعه در شهرستان اردل از استان چهارمحال و بختیاری قرار دارد. برای مدل سازی آماری در پژوهش حاضر از چهار روش ((مدل رگرسیون لاجستیک))، ((مدل رگرسیون خطی))، ((تحلیل مولفه های اصلی)) و ((مدل پروبیت)) استفاده شده است. نتایج مدل سازی ساخت معادلاتی است که با توجه به متغیرها و ضرایب آنها، احتمال وقوع حرکت های توده ای را در دامنه از از صفر (هیچ یا بسیار کم) تا یک (بسیار زیاد) و به تفکیک برای انواع حرکت های لغزشی، ریزشی، جریانی و کلیه حرکت های توده ای تخمین می زنند. ((پهنه بندی)) احتمال وقوع حرکت های توده ای نیز به دو روش ((کمترین فاصله از میانگین)) (mds) و ((آستانه ها)) انجام شده است. نتایج حاصل از مدل سازی و پهنه بندی، تهیه نقشه هایی است که احتمال وقوع حرکت های توده ای را نشان داده و سطح حوضه را به دو پهنه با خطر بالا و کم طبقه بندی می کنند. نتایج پژوهش حاضر نشان می دهد که از میان مدل های آماری به کار گرفته شده مدل رگرسیون لاجستیک مناسب ترین روش برای مدل سازی پیش بینی احتمال وقوع حرکت های توده ای است. همچنین از میان روش های دوگانه پهنه بندی استفاده شده نیز روش کمترین فاصله از میانگین دارای حداقل خطا بوده است. در این پژوهش همچنین اصلی ترین و مهم ترین متغیرها و عوامل موثر در وقوع و پیش بینی حرکت های توده ای و زمین لغزه ها در این ناحیه مشخص شده اند. نقشه های پیش بینی احتمال وقوع حرکت های توده ای و پهنه بندی این نواحی می توانند کاربردهای بسیار مفیدی در برنامه ریزی های مختلف توسعه ای و عمرانی منطقه ای، ناحیه ای و محلی داشته باشند.