بررسی ارتباط بین میزان شیوع ناهنجاریهای وضعیتی بالاتنه و عملکرد عضلات ضدجاذبه در دانش آموزان پسر دوره راهنمایی استان قم
چکیده
هدف از انجام این تحقیق بررسی ارتباط بین میزان شیوع ناهنجاریهای وضعیتی بالاتنه و عملکرد عضلات ضدجاذبه در دانش آموزان پسر دوره راهنمایی استان قم می باشد. بدین منظور در مرحله اول تحقیق 273 نفر از دانش آموزان با دامنه سنی 11 تا 15 سال به صورت تصادفی بعنوان حجم نمونه انتخاب شدند. میانگین سن، قد و وزن آزمودنیها به ترتیب 3/13 سال، 52/158 سانتی متر و 36/43 کیلوگرم بود. آزمودنیها از نظر ابتلا به ناهنجاریهای لوردوز، کیفوز و اسکولیوز مورد معاینه قرار گرفتند. انحنای پشتی و کمری آزمودنیها با استفاده از خط کش منعطف (flexible ruler)اندازه گیری شد. عارضه اسکولیوز نیز با مشاهده وضعیت ستون فقرات از نمای پشتی و آزمون خم شدن به پهلو از حالت ایستاده مورد ارزیابی قرار گرفت. در مرحله دوم تحقیق یک گروه 15 نفری از بین افارد سالم و سه گروه 15 نفری از بین افرادی که بیشترین شدت ابتلا به لوردوز، کیفوز و اسکولیوز را داشتند، انتخاب شدند و عملکرد عضلات ضدجاذبه آنها با استفاده از آزمونهای حرکتی کشش از بارفیکس، دراز و نشست، sit & reach ، اکستنشن تنه، خم شدن به پهلو از حالت ایستاده و بلند کردن تنه در وضعیت خوابیده به پهلو، مورد ارزیابی قرار گرفت و میانگین رکورد گروه سالم با هریک از گروههای سه گانه ناهنجار در هر آزمون با استفاده از آزمون آماری آنالیز واریانس (anova) مورد مقایسه قرار گرفت. نتایج نشان داد:1- 26/73 درصد از آزمودنیها دارای زوایای غیرطبیعی کیفوز (79/8% شدید، 85/53% متوسط و 62/10% خفیف) ، 4/30 درصد دارای زوایای غیرطبیعی لورودوز (4/5% شدید، 18% متوسط 7% خفیف) و 77/56 درصد دارای اسکولیوز (62/13% شدید، 34/36% متوسط، 81/6 % خفیف) می باشند. 2- بین عملکرد عضلات ضد جاذبه گروه سالم و گروه های سه گانه ناهنجار در آزمون کشش از بارفیکس تفاوت معنی داری مشاهده نگردید. 3- بین عملکرد عضلات ضد جاذبه گروه سالم و گروههای سه گانه ناهنجار در آزمون دراز و نشست تفاوت معنی داری مشاهده نگردید. 4- بین عملکرد عضلات ضدجاذبه گروه سالم و گروههای سه گانه ناهنجار در آزمون sit & reach تفاوت معنی داری مشاهده گردید که براساس آزمون lsd این تفاوت بین گروه سالم و گروه لوردوز معنی دار بود. 5- بین عملکرد عضلات ضد جاذبه گروه سالم و گروههای سه گانه ناهنجار در آزمون اکستنشن تنه تفاوت معنی داری مشاهده گردید که براساس آزمون lsd این تفاوت بین گروه سالم و گروه های لوردوز و کیفوز معنی دار بود.6- بین عملکرد عضلات ضد جاذبه گروه سالم و گروههای سه گانه ناهنجار در آزمون خم شدن به پهلو از حالت ایستاده تفاوت معنی داری مشاهده گردید که براساس آزمون lsd این تفاوت بین گروه سالم و گروه اسکولیوز معنی دار بود. 7 - بین عملکرد عضلات ضدجاذبه گروه سالم و گروههای سه گانه ناهنجار در آزمون بلند کردن تنه در وضعیت خوابیده به پهلو تفاوت معنی داری مشاهده گردید که براساس آزمون lsd این تفاوت بین گروه سالم و گروه اسکولیوز معنی دار بود. در مجموع نتایج این تحقیق نشان داد که در حفظ وضعیت بدنی دانش آموزان انعطاف پذیری عضلات ضدجاذبه مهمتر از سایر عملکردهای عضلانی آنها مانند قدرت و استقامت می باشد و در ساعات تربیت بدنی در مدارس باید بر کشش این عضلات و بویژه کشش عضلات همسترینگ تاکید بیشتری شود.