پیوند حکومتهای ایران تا قرن چهارم هجری با فرهنگ ایران باستان

مقایسه فرهنگ و تمدن بغداد و قرطبه در قرن چهارم هجری

در قرن چهارم هجری دو پایتخت جهان اسلام یعنی بغداد و قرطبه، از لحاظ فرهنگ و تمدن به اوج شکوفایی خود رسیدند. در هر دو پایتخت جهان اسلام، یکسری عوامل، زمینه ساز رشد و ترقی فرهنگ و تمدن گشتند و شباهتها و تفاوتهایی در سیر پیشرفت آنان وجود داشت. از جمله عوامل پیشرفت آنان، وجود حاکمان ق

فرهنگ نامه ی صورخیال در سروده های پیشاهنگان شعر پارسی (از نیمه ی دوم قرن سوم تا پایان قرن چهارم هجری )

بررسی صورخیال در تحلیل دقیق آثار ادبی سهم به سزایی دارد. پیشاهنگان شعر پارسی، چون رودکی، کسایی، دقیقی و سخن سرایان هم عصر ایشان، نقش بنیادینی در آفرینش تصاویر شعر پارسی دارند؛ از این رو تحلیل و توصیف این جنبه ی مهم از آثار آنان، امری بسیار بایسته و مفید به نظر می رسد. دوره ی آغاز

جُستاری در وضعیت اقلیت های مذهبی( زردشتی، مانوی و مزدکی) در ایران(از ورود اسلام تا پایان قرن چهارم هجری )

درایران باستان و پیش از ورود اسلام به ایران، ادیان و مذهب زردشتی، مانوی و مزدکی، پا به عرصه ی وجود نهادند و هرکدام سعی کردند با توجه به مقتضیات زمان و خصوصیات آن روز جامعه ی ایرانی، تعالیمی را نشر دهند تا بتوانند از پیروان بیشتری برخوردار شوند، خصوصاً دین زردشتی که از دوران پیشدا

جایگاه دولت آل حمدان در روند رشد و شکوفایی فرهنگ و تمدن اسلامی در قرن چهارم هجری (شاخه حلب)

ایران باستان از نگاه مورخان اسلامی (تا قرن پنجم هجری)

چکیده: نوشتن تاریخ ایران باستان یکی از موضوعات مورد علاقه مورخان مسلمان بوده است، از این رو مسلمانان از همان آغاز شروع به گردآوری اطلاعات درباره ایران باستان کرده و به نقل آن اطلاعات پرداختند. نحوه ارزیابی آنها از گذشته باستانی ایران، منابع اطلاعاتی آنها، چگونگی دست یافتن مسلمانا

فراینداسلامی شدن فرهنگ در ایران تا پایان قرن چهارم با رویکرد تاریخ فرهنگی

چکیده: از رخدادهای بزرگ تاریخ ایران، ورود و گسترش اسلام، در سده های نخستین هجری بود. پژوهش حاضر با تمرکز بر مسئله ی ورود و گسترش اسلام در ایران در صدد بیان رخداد بزرگ تحول فرهنگ و شیوه ی زندگی مردم ایران می باشد. چگونگی و فرایند شکل گیری و رواج الگوهای فرهنگی اسلامی در جامعه ی ای

فعالیت های بانوان شیعه قرن چهارم هجری در تثبیت و تعمیق علوم و فرهنگ تمدن اسلامی

این پژوهش با روش توصیفی تحلیلی درصدد پاسخ به این سوال است که زنان شیعه قرن چهارم هجری یعنی دوران طلایی اسلام چه نقشی درگسترش علوم فرهنگ تمدن اسلامی داشته اند. از آن جا که فرهنگ سازی محدود به قشر خاصی نیست زنان به عنوان نیمی از اجتماع در ایجاد آن نقش آفرین هستند. بانوان با توجه به

مقایسه فرهنگ و تمدن شهر بغداد با قرطبه در قرن چهارم هجری

اسلام یک دین تمدنی و شهری است. بارزترین تأکید تاریخی بر شهری بودن اسلام، اقدام رسول خدا(ص) در نخستین سال هجرت برای پیاده کردن طرح جامع شهر یثرب بود. در حقیقت اسلام برای تحقیق اهداف اجتماعی و دینی خویش به شهر نیاز داشت. تاریخ اسلام سرشار است از مأموریت سکونت شهروندان و اقطاع اراضی

نهادسازی متصلب و انقطاع سنت مردم‌شناسی: تاریخ گفتمانی مردم‌شناسی در ایران از قرن چهارم هجری تا انقلاب مشروطه

اهداف: این مقاله به بررسی تاریخ گفتمانی مردم‌شناسی در ایران، با تمرکز بر دو دورۀ کلیدی قرن چهارم هجری (۹۷۳ میلادی) و انقلاب مشروطه (۱۹۰۵-۱۹۱۱ میلادی) می‌پردازد. این دو دوره به‌عنوان «دور‌ه‌های بازگشت به خویشتن ایرانی»، نقاط عطفی در شکل‌گیری و تحول اندیشه مردم‌شناختی در ایران محسو

حکومت‌های محلّی ایران در قرن هشتم هجری و مسأله مشروعیت

سقوط دولت ایلخانان، ایران را وارد دورهای از بی ثباتی و پراکندگی سیاسی نمود. در پی مرگ ابوسعید ایلخان در سال 736 ه‍.ق. نیروهای متعدّدی به رقابت بر سر کسب قدرت و تصاحب میراث ایلخانان پرداختند. در نتیجه، کشور میان چندین دولت محلّی تقسیم شد؛ وضعیتی که بیش از نیم قرن و تا پایان قرن هش

گونه‌شناسی فرم و نقوش قلمدان‌های فلزی ایران از قرن چهارم تا پایان قرن هفتم هجری قمری

با پیشرفت هنر کتاب‌آرایی در دوره‌ی اسلامی، ابزار و لوازم مرتبط با آن نیز دستخوش تحول شدند. از جمله‌ی این ابزارها می‌توان به قلمدان‌ها اشاره کرد که در انواع گوناگون سنگی، چوبی و فلزی ساخته می‌شدند. بخش قابل توجهی از قلمدان‌های برجای‌مانده از این دوره، قلمدان‌های فلزی هستند که بررس

نگارگری عثمانی با رویکرد به دستاوردهای هنری ایران (بررسی تطبیقی نگارگری عثمانی و نگارگری ایران نیمه نخست قرن دهم هجری)

دولت عثمانی در نیمه دوم قرن نهم هجری با هدف اعتبار بخشیدن به موقعیت سیاسی و فرهنگی خود، اولین کارگاه های هنر استانبول را با اقتباس از ایران که در زمینه فرهنگ و هنر آن روزگار پیشگام بود، تاسیس کرد. تحولات سیاسی و ناآرامی های مختلفی که در طی این سال ها در ایران رخ داد، شرایط را برا