بررسی آزمایشگاهی تاثیر مانع بر روی رسوبگذاری جریان های غلیظ
چکیده
رشد روزافزون استفاده از آب و غذا در سرتاسر دنیا و در مناطق خشک، فقط با ساختن مخازن مصنوعی جهت ذخیره آب برای آشامیدن و آبیاری امکان پذیر است. یکی ازعمده ترین پدیده ها در مخازن آب، پدیده جریان غلیظ می باشد. اهمیت بررسی وتجزیه و تحلیل رفتار هیدرولیکی جریانهای غلیظ زمانی مشخص می شود که بدانیم وقوع این جریانها بدلیل قابلیت فرسایش و رسوبگذاری در منابع آب چه پیامدهایی در بر خواهد داشت. این جریان های غلیظ با غلظت بالایی از رسوبات معلق با عبور از عمیق ترین قسمت دریاچه سد به نزدیک دیواره سد می رسند و در آن جا رسوبگذاری می کنند. در نتیجه می توانند خروجی های زیرین سد را بپوشانند، عمل آبگیر های نیروگاهی را تحت تاثیر قرار دهند و در نهایت منجر به کاهش حجم ذخیره مخزن شوند. به منظور کنترل رسوبگذاری مخازن، تاثیر مانع بر روی جریان غلیظ رسوبی به وسیله مدل آزمایشگاهی مورد بررسی قرار گرفت. مشاهدات آزمایشگاهی در یک فلوم به طول 8 متر، عرض 0/35 متر، و عمق 0/65متر انجام شد. درمطالعه آزمایشگاهی حاضر از مخلوط آب و رسوب با غلظتهای متفاوت به عنوان جریان غلیظ( تحتانی) استفاده شد. بدین منظور در مجموع تعداد 30 آزمایش برروی فلوم با دو شیب صفر و 3/85 درصد انجام گردید. تعداد 9 آزمایش بدون وجود مانع و بقیه با قرار دادن مانع در فلوم و با سه دبی 0/5، 1و 1/5 لیتر بر ثانیه انجام شد. ارتفاع موانع به کار رفته در آزمایشات 11، 16 و 21 سانتیمتر بود. نتایج نشان داد که رسوبگذاری در طول فلوم بدون حضور مانع به صورت نمایی با فاصله از دریچه ورودی تغییر می کند. همچنین استفاده از مانع تاثیر قابل ملاحظه ای در کاهش چگالی جریان عبوری از روی آن دارد به طوری که با افزایش ارتفاع مانع، جریان عبوری رقیق تر شده و به عبارتی راندمان تله اندازی مانع بیشتر می شود. روند کلی آزمایشات در دو شیب شبیه به هم بودند با این تفاوت که در شیب تند اثر مانع کمتر می شود.