پایان‌نامه

بررسی توصیفی ساختواژه گویش بیرجندی

دانلود متن کاملرایگان، با حساب کاربری؛ ثبت نام با گوگل چند ثانیه است

چکیده

تنها زبان ایرانی که روزگاری دراز است در ایران زمین رواج دارد? زبان فارسی است که از دوره های باستان و میانه آن آثاری گرانبها بازمانده است. این زبان دارای گویش هایی است که با رواج زبان فارسی معیار از میان رفته اند و یا تنها آثاری از آنها باقی مانده است. یکی از این گویش ها? گویش بیرجندی است که از گویشهای استان خراسان جنوبی می باشد. با دقت در گفتار گویشوران بیرجندی? می توان به این مساله پی برد که ساختواژه این گویش قابل بررسی است و می توان آن را در قالب ساختواژه تصریفی و اشتقاقی توصیف نمود. هدف از پژوهش حاضر این است که ساختواژه تصریفی و اشتقاقی این گویش را بررسی کند و تعدادی از واژگان قدیمی گویش بیرجندی را با فارسی میانه مقایسه نماید. به منظور بررسی این موارد? تعداد 20 گویشور مسن ( 10 زن و 10 مرد) در گروه های سنی 110-50 سال انتخاب گردیدند و گفتار آنها ضبط و واجنویسی گردید. پس از واجنویسی گفتار گویشوران? ساختواژه تصریفی و اشتقاقی در عناصر زبانی اسم? فعل? صفت? ضمیر? قید و حرف و همچنین مقوله های ساختواژی-نحوی و فرایند های واژه سازی مربوط مورد بررسی قرار گرفتند. نتایج این بررسی نشان می دهد که در بحث تصریف? در ضمایر گویش بیرجندی مواردی شبیه به فارسی میانه یافت می شود و در بحث اشتقاق این گویش دارای تنوع پیشوندی و پسوندی است و فرایند ساختواژی ترکیب نیز در این گویش متنوع تر از فارسی معیار است و انواعی از واژه های مرکب را می توان یافت که نمونه آنها در فارسی امروز وجود ندارد. دستگاه فعل گویش? از جهت بعضی مفاهیم ساختواژی-نحوی? مانند زمان، متفاوت از فارسی معیار می باشد و شباهت به فارسی میانه دارد. انواع زمان های افعال نیز متنوع تر از فارسی معیار می باشد، به ویژه در مورد نظام آینده تنوع بیشتر از فارسی معیار است. واژگان قدیمی جمع آوری شده نیز حاکی از آن است که این واژه ها آثاری از فارسی میانه هستند و هنوز در گویش بیرجندی کاربرد دارند.

اساتید راهنما و مشاور

پاکزاد یوسفیان، نادر جهانگیری

پایان‌نامه‌های مشابه

  • بررسی توصیفی ساختواژه گویش سیستانی

    پایان‌نامه۲۰۱۷وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه سیستان و بلوچستان - دانشکده ادبیات و علوم انسانیمنیژه خزاعی اصفهانی

    کمی دقت در گفتار گویشوران سیستانی، این مساله را محرز سازد که ساختواژه گویش سیستانی قابل بررسی است و می توان آن را در قالب ساختواژه تصریفی و اشتقاقی توصیف نمود. این پژوهش سعی دارد به بررسی زبانشناختی ساختواژه تصریفی- اشتقاقی گویش سیستانی بپردازد . انجام بخش عملی پژوهش که شامل جمع

  • بررسی توصیفی ساختواژه گویش بشاکردی

    پایان‌نامه۲۰۱۰وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه سیستان و بلوچستان - دانشکده ادبیات و علوم انسانیبختیار صدیقی نژاد

    بر اساس فرضیه های این پژوهش گویش بشاکردی خصوصیات ساختواژی خاص به خود دارد که می تواند مورد بررسی زبانشناختی قرار گیرد. نتایج حاصل از این پژوهش بیانگر این حقیقت است که گویش بشاکردی از لحاظ خصوصیات ساختواژی تفاوتهای آشکاری با فارسی معیار دارد.

  • بررسی توصیفی ساختواژه ی تصریفی ترکی طایفه ی ایلخاص باصری

    پایان‌نامه۲۰۱۳وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه سیستان و بلوچستان - دانشکده ادبیات و علوم انسانیطیبه اکبری باصری

    چکیده: یکی از شاخه های ترکی قشقایی، گونه ی زبانی ترکی ایلخاص باصری است که توسط طایفه ی ایلخاص باصری تکلّم می شود. اکثر افراد این طایفه در روستای شهیدآباد واقع در 24 کیلومتری جنوب غربی صفاشهر از توابع شمالی استان فارس زندگی می کنند. گونه ی زبانی ترکی ایلخاص باصری ساختواژه ی تصریفی

  • بررسی توصیفی ساختواژه بلوچی سرحدی گرنچین

    پایان‌نامه۲۰۱۱وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه سیستان و بلوچستان - دانشکده ادبیات و علوم انسانیفرزانه جمالزهی

    هدف از این پژوهش ارایه توصیف و تحلیل همزمانی از ساختواژه بلوچی سرحدّی گرنچین در دو حوزه ساختواژه تصریفی و اشتقاقی است. پیکره زبانی این پژوهش به روش میدانی از گفتار گویشوران ساکن منطقه گرنچین شهرستان خاش گردآوری گردیده است. داده های زبانی از طریق ضبط گفتار آزاد و مصاحبه با 14 گویش

  • بررسی توصیفی ساختواژه ی بلوچی ساحلی

    پایان‌نامه۲۰۱۲وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه سیستان و بلوچستان - دانشکده ادبیات و علوم انسانیپروانه کریمی دادکان

    چکیده: بلوچی ساحلی که در ایران در منطقه ی ساحلی شهرستان چابهار و شهرستان کنارک واقع در جنوب استان سیستان و بلوچستان تکلّم می شود ویژگی های ساختواژ ی- نحوی خاص خود را دارد.این پژوهش که بر پایه ی کار میدانی نگارنده انجام شده است،توصیف و تحلیلی هم زمانی از ساختواژه ی تصریفی واشتقاقی

  • بررسی ساختواژه و نحو گویش کوهسرخی از دیدگاه رده شناسی

    پایان‌نامه۲۰۱۱وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه سیستان و بلوچستان - دانشکده ادبیات و علوم انسانیوحید محمدی

    رده شناسی عبارت است از مطالعه الگوهایی که بصورت نظام مند در زبانها روی می دهد کرافت (2003). بر این اساس می توان ساختواژه و نحو زبانها و گویش های مختلف را در چارچوب مطالعات رده شناختی مورد بررسی قرار داد و الگوها و ویژگی های رده شناختی آنها را در این حوزه ها تبیین و توصیف نمود.پژو

اسناد مشابه

  • گویش بیرجندی: بقا یا زوال؟

    مقاله۲۰۱۵مطالعات فرهنگی- اجتماعی خراسانسیدمحمدحسین قریشی، نرجس حاجی آبادی، محسن مبارکی

    تحولات اجتماعی، اقتصادی، سیاسی و فرهنگی در سال های اخیر به همراه توسعهی صنعت، فناوری و ارتباطات، موجب گرایش گویشوران زبانها و گویشهای بومی و اقلیت به زبان ملی کشورمان یعنی فارسی معیار شده است و این روند، عاملی برای تضعیف جایگاه و تهدیدی برای حفظ زبانها و گویشهای محلی به حساب میآی

  • بازنمایی برخی تحولات درزمانی در گویش بیرجندی (با رویکردی به چند متن کهنِ گویشی)

    مقاله۲۰۲۵زبان شناسی و گویشu200cهای خراسانمحمدامین ناصح، ثریا رضوی

    گویش بیرجندی در زمرۀ گویش‌‌های فارسی رایج در مرز شرقی ایران است که در قیاس با دیگر گویش‌های خراسان به جهت موقعیت کویری آن، دوری از مرکز و عدم آمیختگی قومی و نژادی، تحول کمتری یافته است. پژوهش حاضر با روش کتابخانه‌ای- میدانی به بررسی تحولات آوایی، دستوری و واژگانی گویش بیرجندی با

  • بررسی فرایند تکرار در گویش بیرجندی

    مقاله۲۰۲۵زبان فارسی و گویش های ایرانی (ادب پژوهی سابق)طاهره خوشدل، محمدامین ناصح

    «تکرار» نوعی فرایند ساختواژی است که در آن، برخی از بخش‌های یک واژه یا کل واژه تکرار می‌شود و گاه با تغییر واکة میانی یا تغییر همخوان آغازین همراه است. پژوهش حاضر به بررسی انواع تکرار در گویش بیرجندی میپردازد که از گویشهای کهن فارسی در مرز خاوری ایران است و به دلیل موقعیت کویری، د

  • نمود واژگانی افعال مرکب در گویش بیرجندی

    مقاله۲۰۱۵زبان شناسی و گویشu200cهای خراسانزهرا عباسی

    نمود از ویژگیهای ساختاری و معنا شناختی فعل است که در زبانهای مختلف به شیوههای متفاوت بازنمایی میشود و زمان دستوری را از زمان غیر دستوری متمایزمیکند. تاکنون دستهبندیهای متفاوتی از انواع نمود فعل ارائه شدهاست. با توجه به اهمیت مطالعه گویشهای فارسی برای حفظ آنها و نیز دستیابی به قوا