مکانیابی مراکز توسعه صنعتی مبتنی بر اصول توسعه پایدار با استفاده از متدهای فازی و ahp در محیط gis(نمونه موردی شهرک صنعتی بیرجند)
چکیده
نحوه قرار گیری مناطق صنعتی در مجاورت شهرها عامل کلیدی در برنامه ریزی منطقه ای محسوب می شود و اثرات و تبعات منفی اجتماعی، اقتصادی و زیست محیطی این نوع مناطق دربرنامه ریزی توسعه ناحیه ای باید مورد توجه قرار گیرند. مکان مناسب جهت استقرار صنایع با طیف وسیعی از عوامل مواجه است چرا که منافع اقتصادی، اجتماعی واثرات زیست صنایع محیطی پایدار همزمان باید مورد توجه قرار گیرند،. تجزیه و تحلیل و ترکیب این مجموعه عوامل با استفاده از gis امری اجتناب ناپذیر است. دراین تحقیق برای مکانیابی و ارزیابی مکان تعیین شده از روش منطق فازی و روش ahp فضایی در محیط gis استفاده گردید. در این پژوهش ابتدا فاکتورها و معیارهای مناسب جهت مکانیابی شهرکهای صنعتی با نظر متخصصین شهرسازی و محیط زیست تعیین و سپس با استفاده از دو روش فازی و ahp وزن دهی گردیدند و با ترکیب نقشه های وزنی به تعیین مکان مناسب توسعه صنعتی پرداخته شد. پس از آن نتایج و دقت عملکرد این دو متد از طریق انطباق مناطق تعیین شده با مناطق فعلی مورد بررسی و ارزیابی قرار گرفت. بطور کلی دو مدل مورد استفاده 53% با یکدیگر تطابق داشتند. مطابق نقشه های حاصل شده، به ترتیب 62/99 %، 98/56% از شهرک صنعتی فعلی، در کلاس خیلی خوب فازی و ahp قرار گرفته است.که بیانگر آنست که محل فعلی بر اساس مدلهای مورد بررسی و اجرا شده، منطبق بر اصول توسعه پایدار زیست محیطی می باشد. به دلیل اینکه روش فازی انعطاف بیشتری دارد مکان تعیین شده با این روش بیشتر بر واقعیت فعلی تطابق دارد اما روش ahp تطابق کمتری با واقعیت موجود دارد و این موضوع بواسطه ناسازگاری در تعیین وزن عوامل و مقایسه ارجحیت ها توسط متخصصین مختلف است که قضاوت ها با انعطاف کمتر و ناسازگاری بیشتری مواجه می گردند.