مقایس? تأثیر یک دوره فعالیت ورزشی بر ویژگی های بالینی، سونوگرافی و آزمایشگاهی سندرم تخمدان های پلی کیستیک در زنان مبتلا به اضافه وزن، چاق و لاغر
چکیده
سندرم تخمدان های پلی کیستیک (pcos) ، بیماری شایع اندوکرینی همراه با اختلالات تولید مثلی و متابولیکی می باشد که پی آمد آن عدم تخمک گذاری، ناباروری، افزایش آندروژن ها و افزایش احتمال ابتلا به دیابت ملیتوس می باشد و با چاقی، چاقی مرکزی و مقاومت به انسولین ارتباط دارد. هدف از مطالعه حاضر مقایسه تاثیر یک دوره فعالیت ورزشی بر ویژگی های بالینی ، سونوگرافی و آزمایشگاهی سندرم تخمدان های پلی کیستیک در زنان مبتلا به اضافه وزن، چاق و لاغر می باشد. در این کارآزمایی بالینی زنان مبتلا به سندرم تخمدان های پلی کیستیک در دو گروه وزنی bmi کمتر از 20 و bmi بیشتر از 25 به صورت تصادفی انتخاب شدند و هر گروه وزنی به صورت تصادفی به دو گروه تقسیم شدند. گروهای مورد مطالعه عبارتند از : 1) گروه تجربی و bmi کمتر از 20 (10 نفر)، 2) گروه کنترل و bmi کمتر از 20 (10نفر)، 3) گروه تجربی و bmi بیشتر از 25 (10 نفر) و 4) گروه کنترل و bmi بیشتر از 25 (8 نفر) تقسیم شدند. گروه تجربی به مدت 12 هفته، 3 جلسه در هفته با شدت 60 تا 85 درصد حداکثر ضربان قلب به مدت 25تا30 دقیقه فعالیت ورزشی هوازی (دویدن) انجام دادند، در حالی که گروه کنترل فعالیت ورزشی انجام ندادند. قبل و بعد از مداخله شاخص توده بدن، نسبت دور کمر به باسن، وضعیت ابتلا به هیرسوتیسم (امتیاز فریمن – گالوی)، وضعیت قاعدگی، تعداد فولیکول های هر تخمدان و هورمون های آزاد کننده لوتئینی (lh)، هورمون محرک فولیکول (fsh)، تستوسترون، پرولاکتین، دهیدرواپی آندروسترون سولفات و 17- هیدروکسی پروژسترون اندازه گیری شد. برای تجزیه و تحلیل استنباطی و آزمون فرضیات، از آزمون های anova و t جفتی و جهت داده های ناپارامتریک از آزمون chi-square استفاده شد. در صورت اختلاف معنی دار بین گروه ها از آزمون تعقیبی توکی استفاده گردید. در همه آمارهای استنباطی سطح اطمینان (05/0 (p? در نظر گرفته شد. در گروه تجربی و bmi کمتر از 20، 80 درصد نمونه ها بهبود در وضعیت قاعدگی (028/0 p=) مشاهده شد. در این گروه تغییرات شاخص توده بدن (644/0 p=) ونسبت دور (615/0 p=) معنی دار نبود. در گروه تجربی و bmi بیشتر از 25، 60 درصد نمونه ها بهبود در (028/0 p=) مشاهده شد. در این گروه کاهش معنی دار در شاخص توده بدن (000/0 p=) دیده شد ولی تغییرات نسبت دور (075/0 p=) معنی دار نبود. نتایج آنالیز واریانس نشان دهنده عدم تغییرات معنی دار مقادیر هورمون های پرولاکتین (585/0p=)، دهیدرواپی آندروسترون سولفات (397/0p=)، 17- هیدروکسی پروژسترون (066/0 p=) و نسبت lh به fsh (645/0 p=) بین گروه ها می باشد، ولی تغییرات هورمون تستوسترون (006/0 p=) معنی دار می باشد. تغییرات تعداد فولیکول های موجود در تخمدان چپ بین گروه ها معنی دار نبوده (120/0 p=) ولی این تغییرات در تخمدان راست معنی دار بود (027/0 p=). تغییرات امتیاز فریمن – گالوی در هیچ یک از گروه ها معنی دار نبود (746/0 p=). نتایج مطالعه حاضر نشان می دهد که 12 هفته فعالیت ورزشی هوازی با شدت متوسط در دو گروه زنان مبتلا به اضافه وزن، چاق و لاغر مبتلا به pcos نتایج مشابهی داشته و بهبود وضعیت قاعدگی، تعداد فولیکول های موجود در تخمدان ها، شاخص توده بدن و هورمون تستوسترون را نشان می دهد هرچند که تغییرات آندروژن ها در این مطالعه معنی دار نبوده است.