پهنه بندی عوارض ژئومورفولوژیکی موثر بر اکوتوریسم کویر مزینان سبزوار با استفاده از gis
چکیده
کویرمزینان درجنوب غربی شهرستان سبزوارواقع شده و دارای توانمندیها و پتانسیلهای اکوتوریستی متعدد و متنوعی می باشد. وجود اشکال مورفولوژیکی خاص کویری ، تپه های طلائی ماسه ای ، زمینهای پوشیده شده ازنمک ، شب های پرستاره و الهام بخش ، بامدادان شورانگیزو رویایی ، غروب تماشایی خورشید و دهها چشم اندازطبیعی بدیع و وهم انگیزو منحصربه فرد می تواند این کویررا به عنوان یکی ازقطب های گردشگری درشهرستان سبزوارمطرح نماید. جهت ارزیابی و تحلیل پتانسیلها و تنگناهای توسع? اکوتوریسم در کویر مزینان و به منظور دستیابی به راهبردهای کلی توسع? گردشگری در محدود? مطالعاتی ، با طبقه بندی ساختارهای مربوطه ، اقدام به استخراج راهبردهای تلفیقی با استفاده از مدل swot شده است. بر این اساس ، با استفاده از نقشه های توپوگرافی و نقشه های زمین شناسی منطقه و نرم افزارهای گوگل ارث و gis و بررسی ها و مطالعات میدانی ، عارضه های عمد? ژئومورفولوژیکی موثر در گردشگری کویر مزینان ، شناسایی و استخراج گشته و بر این اساس نقش? ژئومورفولوژی کویر مزینان تهیه گردید. در ادامه منابع عمد? جاذبه های اکوتوریستی کویر مزینان شامل گردشگری سلامت ، گردشگری ماجراجویانه ، گردشگری علمی و طبیعت گردی نیز شناسایی و طبقه بندی گشت. سپس با استفاده ازمدل swot ، مهمترین قابلیتها ، امکانات ، تنگناها و محدودیتهای محدود? گردشگری کویر مزینان و با اهمیت ترین و بی اهمیت ترین مولفه ها مشخص و طبقه بندی شده و هر یک از عوامل تأثیر گذار وزن دهی گردید و با تحلیل این عوامل ، برای بهره وری و بهبود قوت ها و فرصت ها و در جهت برطرف کردن تهدید ها و ضعف ها در ارتباط با دست یابی به اهداف تحقیق و توسع? گردشگری منطق? کویر مزینان ، استراتژی های چهارگان? شامل : استراتژی های تهاجمی (so) ، رقابتی (st) ، بازنگری (wo) و تدافعی (wt) تنظیم گشته و راهبردها در جهت توسع? گردشگری در منطقه مورد مطالعه مشخص گردید. نتایج این مطالعات نشان می دهد که کویرمزینان شهرستان سبزواردارای توانمندیها و پتانسیلهای اکوتوریستی متعدد و متنوعی بوده و برای انواع فعالیتهای اکوتوریستی اززمین? مناسبی برخوردارمی باشد درحالیکه نبود زیرساخت ها و امکانت لازم ، تبلیغات موثر ، عدم سرمایه گذاریهای مناسب و تخصیص بودجه و عدم توج? خاص به مناطق کویری به عنوان سرمایه های اکوتوریستی کشوردرسطح کلان ، ازموانع توسع? اکوتوریسم پایداردراین ناحیه شده است. دراین ارتباط راهکارها و پیشنهادهایی برای بهره برداری بهینه ازتوانمندیهای بالقو? کویربرای توسع? پایدار و اشتغال زایی و درآمدزایی ارائه شده است.