بررسی کاشی معرق مشبک در مساجد دوره صفویه وبه کار گیری ان در معماری معاصر ایران
چکیده
کاشی معرق مشبک یکی از انواع کاشی های معرق است؛ که در معماری سنتی مساجد به خصوص مساجد بزرگ اصفهان بسیار مورد استفاده قرار گرفته است.این نوع تزیین امروزه مورد بی مهری معماران معاصر واقع شده وشیوه کار آن به صورت یکی از اسرار کاشی کاران سنتی قدیمی اصفهانی در آمده است. دراین پژوهش نگارنده سعی بر این داشته است که با بیان پیشینه،ویژگی های فنی و مسایل زیبا شناسانه کاشی معرق،شباهت ها و تفاوت های موجود میان این نوع معرق(معرق مشبک) با انواع دیگر را معرفی کند و همچنین با بازدید از بناهایی که بستر این تزیین بوده اند؛ به پیگیری روند آغاز ،ادامه و انجام این هنر بپردازد.در این راستا از اولین مورد استفاده از این نوع تزیینات ،یعنی مسجد جامع یزد تا آخرین مورد که مسجد الرسول گلپایگان) در حال نصب است( از منظر طرح و نقش و کاربری معماری مورد بررسی قرار داده است. مهمترین بخش این پژوهش نمایش انواع معرق مشبک در بهترین نمونه موجود یعنی مسجد شیخ لطف ا.. و مسجد جامع عباسی در اصفهان است که می تواند الگویی برای طراحی به منظور آشنایی با نکات کلیدی و اصول زیبایی شناسانه در طراحی این نوع معرق باشد. ودر آخر نگارنده در راستای کاربردی کردن و به کارگیری این نوع تزیین در معماری معاصر ایران به آزمایش ملات های جدید(کامپوزیت ها) به منظور جایگزین کردن آن با ملات های سنتی( که معایبی دارند) پرداخته و ملات برتر را در یک نمونه ،که از طرح مشبک های مسجد شیخ لطف ا.. الگوبرداری شده و به شیوه سنتی ساخته شده است به نمایش می گذارد.
