پایان‌نامه

بررسی و تحلیل نقوش سفال زرین فام قرون 7 و 6 ری

دانلود متن کاملرایگان، با حساب کاربری؛ ثبت نام با گوگل چند ثانیه است

چکیده

چکیده ری از مناطق مهم باستانی است که از جهات مختلف بویژه از لحاظ ترانزیتی، همواره از پیش از تاریخ تاکنون، مورد توجه و محل استقرار مردمان و فرهنگ ها بوده است. این شهر در دوران اسلامی از جهات مختلف سیاسی، اقتصادی، صنعتی و هنری به آن درجه از اهمیت می رسد که آن را " ام البلاد " و " عروس شهرها " می نامند. از آنجا که سفالینه ها همواره بسیاری از نیازهای بشر را برآورده می کرده اند، سفالگری در دوره اسلامی مورد توجه ویژه ای قرار می گیرد و به رشد و اعتلای بالایی می رسد، که یکی از مهمترین ثمرات و نمودهای آن، تولید سفال های زرین فام است. سفالگری در دوران اسلامی در ری نیز پا می گیرد و رونق زیادی می یابد، به طوری که در آن زمان، شهره آفاق می گردد و مشتریان زیادی در داخل و خارج از کشور پیدا می کند. بخش مهمی از این تولیدات را سفال های زرین فام تشکیل می داده است. این مهم را علاوه بر دلالت برخی از متون تاریخی و ادبی، یافته ها و نیز کاوش های باستان شناسی از جمله آزمایش " تجزیه عنصری خمیره بدنه " برخی از نمونه های مکشوف در آنجا به اثبات رسانده است. سفال های زرین فام ری در قرون 6 و 7 هجری، از لحاظ نقشمایه شامل طرح های هندسی، گیاهی، جانوری، انسانی، کتیبه ای، پنداری و اساطیری می باشند، که عمدتا به صورت تلفیقی و ترکیبی ارایه شده اند. البته معمولا طرح های هندسی و بویژه نقوش گیاهی ظریف و پیچان، زمینه اثر را به خود اختصاص داده اند. نقوش انسانی و جانوری این سفال ها ضمن آنکه از لحاظ تاریخی، اهمیت دارند، با نقش مایه های برخی از نسخ خطی همزمان نیز قابل مقایسه اند. برخی از دیگر نقوش انسانی مزین به سربندهای نسبتا ساده عمامه ای شکل می باشند. همچنین دور سر برخی از نقوش انسانی این سفال ها، همانند برخی آثار ساسانی، هاله نورانی قرار گرفته است.استفاده از متون و اشعار فارسی، از جمله سروده های فردوسی نیز ویژگی مهم برخی از اینگونه سفال هاست، که بیشتر به خط فارسی و به قلم نسخ و بخصوص تعلیق نگاشته شده است. به طور کلی سفال های زرین فام ری، نسبت به نمونه های کاشان، از تراکم کمتر و فضای خالی بیشتری برخوردار است

اساتید راهنما و مشاور

فیروز مهجور، لیلی نیاکان

پایان‌نامه‌های مشابه

  • واکاوی خاستگاه سفال زرین فام ایران (تحلیل و بازشناسی نمادگرایانه نقوش)

    پایان‌نامه۲۰۱۴وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه تربیت مدرس - دانشکده هنر و معماریهانیه نیکخواه

    کمابیش، هم زمان با حکمرانی سلجوقیان، ساخت سفال هایی با شکل، نقش و روشی نو در ایران آغاز شد و از سده های ششم تا هشتم هجری قمری رواجی چشمگیر یافت. در میان روش های فراوان و گوناگون مورد استفاده در ساخت و تزیین سفال ها، تکنیک «زرین فام» جلوه و مقامی خاص دارد و با ویژگی های منحصر به ف

  • معماری مسکونی و حکومتی و سفال زرین فام دوره مغول بر اساس کاوش های باستان شناسی محوطه تاریخی آوه

    پایان‌نامه۲۰۱۳وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه تربیت مدرس - دانشکده علوم انسانیآرش لشکری

    چکیده محوطه باستانی آوه در دشت ساوه یکی از محوطه های کمتر شناخته شده فلات مرکزی ایران است که پس از شناسایی و ثبت، بستر مناسبی برای پژوهش های باستان شناختی ایجاد نموده است. تسلسل زمانی این محوطه از اعصار پیش ار تاریخ تا اوایل دوره تیموری است که به جز استقرارهای دوره اسلامی، سایر ا

  • معرفی و تحلیل باستان شناختی تکنیک ساخت سفال های زرین فام موجود در مجموعه موسسه موزه های بنیاد

    پایان‌نامه۲۰۱۲وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه تربیت مدرس - دانشکده علوم انسانیسولماز ریوف

    دوره سلجوقی یکی از درخشانترین ادوار هنری ایران است، در این دوره هنرهای مختلف از جمله سفالگری به حد اعلای شکوفایی خود رسید. اوج مهارت و تکنیک ساخت سفال زرین فام در این دوره بود که استفاده از آن به دلیل درخشندگی خاص، جای ظروف ساخته شده از فلزات گرانبها را گرفت. در این دوره مراکز سا

  • بررسی و مطالعه مجموعه سفال های زرین فام مخزن موزه چهلستون اصفهان

    پایان‌نامه۲۰۱۲وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه هنر اصفهان - دانشکده هنرراحله اکبری جونی

    سفالگری در طول دوره اسلامی مراحل مختلفی را در جهت هرچه زیباتر شدن طی کرد و نوآوری هایی را در فناوری و تزیین بوجود آورد که یکی از آن ها سفال زرین فام (طلایی) ا ست. این نوع تزیین که از نوع نقاشی روی لعاب می باشد، در سه دوره تاریخی؛ ا ولیه (سده های سوم و چهارم هـ . ق)، میانی (سده ها

  • بررسی سیر تحول کاشی زرین فام در قرون میانی با توجه به کاشی های زرین فام موزه قم

    پایان‌نامه۲۰۱۳وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه محقق اردبیلی - دانشکده علوم انسانیمریم نورایی

    کاشی‏های موزه قم از نظر قدمت، نفاست، ا‏بعاد، کثرت و نقوش و تزئینا‏ت و تنوع کتیبه‏های موجود روی آنها بسیار حائز اهمیت و جالب توجه می‏باشند. در این تحقیق به بررسی کا‏شی‏های زرین فام موزه قم پرداخته می‏شود و آن گاه مفاهیم نمادین آنها بررسی می‏شود و در پی تأویل صورت ویژه آنها پاسخی د

  • بررسی و تحلیل نقوش تزیینی سفال شهر جرجان

    پایان‌نامه۲۰۱۰وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه محقق اردبیلی - دانشکده ادبیات و علوم انسانیحمید قندهاری

    سفال که از دست ساخته های پیشینیان است ، در مسیر تحول خود از دیر باز تا کنون، فرمها و نقشهای بسیاری را پذیرفته است ودر روند تکاملی خود ، همواره سطح آن وسیله ای برای بیان تخیلات و احساسات درونی آن هنرمندان بوده است. در همین رابطه استفاده از نقوش گیاهی، حیوانی، انسانی، هندسی و نقوش

اسناد مشابه

  • تحلیل نقوش سفال مند گناباد و کاربرد آنها در طراحی هویت بصری مؤسسه فرهنگی-تجاری منطقه

    مقاله۲۰۲۲پژوهش هنرسمانه پیشاهنگ، سارا صادقی نیا

    سفال مند گناباد، یکی از انواع سفالینه‌های کشور است که اصالت فرهنگی و تمدن کهن خراسان را نشان می‌دهد؛ با این حال، نام این سفال و نقوش به‌کاررفته بر روی آن به دلیل مشکلات مربوط به سفالگران و بی‌توجهی به جایگاه این هنر ارزشمند، در معرض خطر نابودی قرار گرفته‌اند. از این‌رو، پژوهش حاض

  • بررسی و تحلیل نقوش سفال قالب زده محوّطه ی اسلامی شادیاخ نیشابور

    مقالهدو فصلنامه هنر بومییونس یوسف وند، کارشناس ارشد باستان شناسی، دانشگاه محقّق اردبیلی لیلا غفارپور، کارشناس ارشد باستان شناسی، دانشگاه محقّق اردبیلی فرشاد میری، کارشناس ارشد باستان شناسی، دانشگاه محقّق اردبیلی

    تولید سفال به شیوه قالبی در کنار سایر انواع سفال در شادیاخ، در قرون میانی اسلام رواج بسیار داشته که آمار زیاد این سفالینه ها و یافته هایی در ارتباط با تولید آنها در محل، همچون قالب های سفالی و کوره سفال پزی، دلیلی بر تخصصی بودن کارگاه های سازنده این گونه های سفالی در شادیاخ می با

  • تحلیل ساختاری نقوش سفال نوسنگی شمال غرب ایران

    مقاله۲۰۰۵مجله دانشکده ادبیات و علوم انسانی(منتشر نمی شود)احمد على یارى، دکتر حسن طلایی

    برای مطالعه، مقایسه و طبقه بندی سفال شاخصه های متعددی وجود دارد از جمله جنس، رنگ، خمیره، شکل، نقش و غیره. در مطالعه و مقایسه سفال باید تمام شاخصه ها در نظر گرفته شود. ولی چون در یک تحقیق وپژوهش باستان شناسی پرداختن به تمام جنبه ها کار را مشکل و سخت می نماید. می توان برخی از شاخصه

  • تحلیل ساختاری نقوش سفال نوسنگی شمال غرب ایران

    مقاله۲۰۰۵مجله دانشکده ادبیات و علوم انسانی(منتشر نمی شود)احمد علی یاری، دکتر حسن طلایی

    برای مطالعه، مقایسه و طبقه بندی سفال شاخصه های متعددی وجود دارد از جمله جنس، رنگ، خمیره، شکل، نقش و غیره. در مطالعه و مقایسه سفال باید تمام شاخصه ها در نظر گرفته شود. ولی چون در یک تحقیق وپژوهش باستان شناسی پرداختن به تمام جنبه ها کار را مشکل و سخت می نماید. می توان برخی از شاخصه

  • بررسی عناصر بصری و زیبایی شناسانه نقوش سفال های پیش از تاریخ ایران (با تمرکز بر دوره مس‌سنگی)

    سفال به عنوان فراوان‌ترین داده‌مادی در باستان‌شناسی محسوب می‌شود. باستان‌شناسان سفال را از جنبه‌های مختلفی چون گونه‌شناسی، موقعیت و ارتباط لایه‌نگارانه، لعاب، پوشش، بافت و ترکیب، نقوش و غیره مورد ارزیابی و مطالعه قرار داده‌اند، اما پرداختن به نقوش سفالی از جنبه‌زیبایی‌شناسانه کمت

  • ساخت لعاب زرین فام ایرانی بر اساس کتاب «جواهر نامه نظامی»

    مقاله۲۰۱۵نشریه هنرهای زیبا- هنرهای تجسمیسید محمد میرشفیعی، مهدی محمدزاده

    زرین فام، تشکیل لایه بسیار نازکی از نانو ذرات مس و نقره با جلای فلزی در طیف های رنگی گوناگون است که بر روی لعاب در سومین مرحله پخت در شرایط احیاء کوره ایجاد می گردد. اگر چه این تکنیک در حوزه سفال ایران بسیار مهم بوده است اما متون معدودی در رابطه با آن از دوره های مختلف بر جای مان