بررسی عملکرد کودکان مبتلا به طیف اتیسم در حوزه کاربرد شناسی زبان در مقایسه با کودکان سالم
چکیده
آسیب شناسی زبان را می توان شاخه ای از دانش عصب شناسی زبان دانست که به مطالعه انواع زبان پریشی و اختلالات زبانی می پردازد، آسیب شناس زبان در ابتدا رفتار کودک را ارزیابی کرده و نوع اختلال را مشخص می کند، در مرحله ی بعد با قادر ساختن فرد در یادگیری مهارت ها و شایستگی های جدید اقدام به تغییر رفتار ارتباطی او می نماید. به عبارتی نقش آسیب شناسی زبان ارزیابی و اصلاح رفتار است و از اینرو نظریه ها و روش های علوم رفتاری به ویژه زبانشناسی و روانشناسی بحث عمده ای از روش های درمان و ارزیابی را در این حیطه تشکیل می دهند. به عقیده نیلی پور(1380)، همان طور که ساخت دستوری زبان های مختلف بشری یکسان نیست و دستگاه آوایی، صرفی، نحوی ، معناشناختی و کاربردشناسی یک زبان از زبان دیگر متفاوت است و نیاز به مطالعه ی جداگانه دارد، همان طور نیز نمودهای اختلال های زبانی و زبان پریشی هم در همه ی زبان ها یکسان نیست و نیاز به بررسی جداگانه ای دارد. از اینرو در این پژوهش سعی بر آنست تا با استفاده از نظریه های زبانشناسی روشی برای ارزیابی و تشخیص اختلالاتی نظیر اختلالات طیف اتیسم برای کودکان 4-13 سال منحصراً فارسی زبان معرفی شود. پژوهش حاضر در قالب 5 فصل ارائه گردیده است: در فصل اول، کلیات پژوهش نظیر بیان مسأله، پرسش های پژوهش، فرضیه های پژوهش، اهداف پژوهش، اهمیت و ضرورت انجام پژوهش و محدودیت های پژوهش مطرح شده است. در فصل دوم با عنوان پیشینه پژوهش در ابتدا اختلالات طیف اتیسم به طور کامل معرفی می شود و توضیحاتی در مورد تاریخچه، علل، ویژگی ها و خصوصیات کودکان اتیستیک ارائه می گردد، سپس مشکلات و اختلالات زبانی و کاربرد شناسی زبان این کودکان و مطالعات انجام گرفته در ارتباط با این موضوعات مورد بررسی قرار می گیرد. در فصل سوم، پرسشنامه ارتباطی کودک- ویرایش 2 که در این پژوهش مورد استفاده قرار گرفته است، معرفی شده و دلیل انتخاب و ضرورت اثبات روایی و اعتبار آن در زبان فارسی مطرح می گردد و سپس ضمن بررسی روش های مختلف اثبات روایی و اعتبار، روش انجام پژوهش حاضر شامل جامعه آماری، روش نمونه گیری، مراحل انجام پژوهش و روش تجزیه و تحلیل داده ها توضیح داده می شود. در فصل چهارم، ابتدا شاخص های دموگرافیک توصیف شده و سپس تحلیل های انجام شده از طریق آزمون t مستقل با استفاده از نرم افزار spss ذکر می شود. در فصل پنجم، نتایج به دست آمده از پژوهش حاضر در خصوص روایی و اعتبار پرسشنامه و مقایسه عملکرد کودکان مبتلا به اتیسم و کودکان سالم ارائه شده و در نهایت پیشنهاداتی برای مطالعه و بررسی بیشتر در این زمینه مطرح می شود.