تأثیر روش های تلفیقی و متداول کوددهی بر معدنی شدن نیتروژن خاک، ویژگی های کمی و کیفی سورگوم علوفه ای
چکیده
به منظور ارزیابی اثرات سطوح مختلف کودهای اوره، گاوی و تلفیقی (50 درصد کود اوره + 50 درصد کود گاوی)، بر معدنی شدن خالص نیتروژن و برخی صفات کمی و کیفی سورگوم علوفه ای (l. sorghum bicolor)، آزمایشی به صورت طرح بلوک های کامل تصادفی با 3 تکرار در مزرعه تحقیقاتی دانشگاه شهرکرد در سال 1389 اجرا شد. تیمارهای کوددهی شامل 80، 160 و 240 کیلوگرم نیتروژن در هکتار از منبع کود اوره، گاوی و تلفیقی به همراه تیمار شاهد (عدم مصرف کود) در این تحقیق مورد مطالعه قرار گرفتند. نتایج نشان داد که میزان نیتروژن معدنی شده در تمامی سطوح کود تلفیقی نسبت به سطوح هم ارز آن ها از منابع کود اوره و گاوی بیشتر بود و در پایان دوره آزمایش بیشترین و کمتر ین مقدار نیتروژن معدنی شده به ترتیب با 240 کیلوگرم نیتروژن در هکتار از منبع کود تلفیقی (10/37 میلی گرم نیتروژن بر کیلوگرم) و 80 کیلوگرم نیتروژن در هکتار از منبع کود گاوی (08/9 میلی گرم نیتروژن بر کیلوگرم) مشاهده شد. افزایش مصرف نیتروژن با کاهش فاصله زمانی گلدهی تا پر شدن دانه و با افزایش فاصله زمانی سبز شدن تا گلدهی، شاخص سطح برگ، وزن برگ، ساقه و خوشه، ارتفاع بوته و قطر ساقه موجب افزایش خطی عملکرد علوفه در کودهای اوره و گاوی و درجه دو در کود تلفیقی گردید. همچنین مشاهده گردید که با افزایش مقدار مصرف کودهای اوره، گاوی و تلفیقی، کلیه صفات مربوط به کیفیت علوفه (غلظت و جذب نیتروژن، فسفر، پتاسیم و میزان و عملکرد پروتئین) نیز به صورت خطی افزایش یافت. بیشترین عملکرد علوفه تر (44 تن در هکتار) در تیمار 240 کیلوگرم نیتروژن در هکتار از منبع کود تلفیقی مشاهده گردید که اختلاف معنی داری با تیمار 160 کیلوگرم نیتروژن در هکتار از همین منبع نداشت. به طور کلی نتایج نشان داد که با مدیریت تلفیقی کودهای دامی و شیمیایی (اوره) می توان پتانسیل تولید سورگوم را حتی در سطوح پایین استفاده از این نوع کودها، افزایش داد.