پایان‌نامه

بررسی اختلاف قرائات و نظام ترجیح قرائت?ها در تفسیر مجمع البیان

چکیده

مقوله ی قرائات از مباحث مهم علوم قرآنی است. گستردگی این مبحث مهم در تفسیر مجمع البیان و رویکرد امین الاسلام طبرسی به آن، که غالبا مستند به آرای پیشینیان می باشد ،این مبحث را از مباحث اصلی تفسیر مجمع البیان گردانیده است، به طوری که نیاز به واکاوی و بررسی مجدد دارد. این رساله که به دنبال بررسی مسأله ی اختلاف قرائات در تفسیر مجمع البیان، موضع طبرسی و ترجیحات او در این عرصه با توجه به منابع دیگربوده، در سه فصل اصلی تنظیم شده است: سیر کلی تحول قرائات، زمینه های پیدایش قرائات، سیر پیدایش قاریان از صدر اسلام تا زمان قراء هفتگانه؛ بررسی موارد اختلاف قرائات در مجمع البیان؛ بررسی موارد ترجیح قرائات در مجمع البیان، شامل، ترجیح قرائت عاصم بر سایر قرائات و ترجیح سایر قرائات بر قرائت عاصم. نگارنده از رهگذر این پژوهش به این نتیجه دست یافته است که: طبرسی با این وجود که قرائت عاصم به روایت حفص را قرائت برتردانسته ولی گاه قرائت عاصم به روایت دیگر راوی او یعنی ابو بکر شعبه بن عیاش را ترجیح داده، و گاه سایر قرائات را بر هر دو روایت از قرائت عاصم مرجح دانسته است.

اساتید راهنما و مشاور

مهدی جلالی، سید کاظم طباطبایی پور

پایان‌نامه‌های مشابه

  • بررسی سندی روایات تفسیر مجمع البیان(آیات 183 تا 229 سوره بقره)

    پایان‌نامه۲۰۱۴وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشکده اصول الدینعلی محمودی

    چکیده یکی از قدیمی ترین تفاسیر مجمع البیان است که توسط مرحوم شیخ امین الدین ابو علی فضل بن حسن طبرسی نگاشته شده است؛ وی، ذیل هر آیه، روایاتی در شرح و تفسیر آن آورده است؛ اما اشکالی که در این روایات وجود دارد، عدم وجود سند معتبر برای آن است. با عنایت به وجود تحولات چشمگیر در روند

  • شواهد ادبی در پنج جزء آخر قرآن در تفسیر مجمع البیان

    پایان‌نامه۲۰۱۲وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه گیلان - دانشکده ادبیات و علوم انسانیمعصومه فاضلی

    شواهد ادبی در پنج جزء آخر قرآن در تفسیر مجمع البیان نام دانشجو: معصومه فاضلی فهم و تفسیر درست آیات قرآن، منوط به بهره مندی از منابع تفسیری مطمئن و غنی می باشد که از این میان، منابع ادبی، از اهمّیت به سزایی برخوردارند؛ مقصود از منابع ادبی، واژگان و متون ادبیات عرب، یا ساختار نحوی

  • بررسی سندی روایات تفسیر مجمع البیان (جزء یک قرآن کریم)

    پایان‌نامه۲۰۱۴وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشکده اصول الدینمهدی مهدوی شعار

    موضوع این پژوهش «بررسی سندی روایات تفسیر مجمع البیان» است. و از آنجا که اکثر روایت این تفسیر بدون سند آمده هدف یافتن منابع و بررسی سند این روایات است. بنابراین پس از تبین برخی واژگان و مفاهیم مربوط به حدیث و معرفی طبرسی و تفسیر مجمع البیان، در بخش اصلی تحقیق با مراجعه به جوامع رو

  • شرح و تحلیل شواهد شعری تفسیر مجمع البیان (از آیه 49 تا آیه 125) سوره بقره

    پایان‌نامه۲۰۱۴وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه علوم و معارف قرآن کریم - دانشکده علوم قرآنی میبدسمیه رخساری

    چکیده شیخ طبرسی از دانشمندان جامعی است که آثار گرانبهایی از خود یه یادگار گذاشته است که از جمله این آثار تفسیر کبیر مجمع البیان است. جامعیت، استحکام و استواری مطالب از ویژگی های این تفسیر است. وی به عنوان یک عالم و مفسر به تمامی جوانب تفسیر آگاهی دارد، و در زمینه نحو و معنا شناسی

  • بررسی تطبیقی مفردات قرآن از تفسیر مجمع البیان و کشاف از آیه 24 نساء تا 22 مائده

    پایان‌نامه۲۰۱۰وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه علوم و معارف قرآن کریم - دانشکده علوم قرآنی قمرسمیه خسروی زاد

    واژه شناسی قرآن که تحت عنوان دانش مفردات از آن بحث می شود، یکی از علوم پیش نیاز تفسیر تفسیر است که پیشینه ی آن به زمان پیامبر (ص) بر می گردد. به دلیل نقش موثر و مهم این شاخه از علوم قرآنی، در دوره های بعدی مورد عنایت مفسران و دانشمندان علوم قرآنی قرار گرفت. یکی از مفسرانی که به ط

  • دراسةٌ فی النظائر و النقائض اللغویّة لسورة البقرة فی تفسیر مجمع البیان

    پایان‌نامه۲۰۱۴وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه خلیج فارس - دانشکده ادبیات و علوم انسانیفاطمه حاجی زاده

    یکی از شاخه های علم تفسیر علم لغت و مترادفات آن می باشد، بنابراین هر مفسر فقیه، ادیب و یا متکلمی برای رسیدن به معنای صحیح نیازمند به شناخت مفردات میباشد، و از مفسرینی که به این مسأله اهتمام ورزیده اند، طبرسی صاحب تفسیر مجمع البیان میباشد. ایشان در تفسیرش برای بعضی از واژگان مربوط

اسناد مشابه

  • بررسی چگونگی تأثیر اختلاف قرائات در برداشت های تفسیری مجمع البیان ‏

    مقاله۲۰۱۴مطالعات قرآن و حدیثمهدی اکبرنژاد، نجیمه گراوند، مظفر علی دادی گراوند

    تفسیر صحیح آیات کلام الله مجید، همواره و در طول تاریخ اسلام تا به حال، یکی از ضرورت های جامعه اسلامی محسوب بوده است. لازمه تفسیر صحیح نیز پایبندی و تسلط بر علوم و قواعد مختص به آن است. علم قرائت قرآن کریم، یکی از این علوم و لازمه تفسیر به شمار می رود. بنابراین اختلاف قرائت ها می

  • بررسی چیستی و جایگاه مبانی زبانی ادبی در اختیار قرآئات در تفسیر مجمع البیان

    مقاله۲۰۱۸پژوهش های ادبی - قرآنیسیّد رضا مؤدّب، علی خوشنویس

    امین الإسلام طبرسی در کتاب «مجمع البیان فی تفسیر القرآن»، نزول و ابلاغ قرآن را مطابق یک قرآئت می داند و حتّی یک حرف از قرآن را مشمول ضیاع تلقّی نمی کند. او اختلاف در قرآئت را متعلّق به دوره بعد از ابلاغ قرآن می شمرد و نیز در مواضع اختلاف قرآئات، قرآن و قرآئات را دو حقیقت متمایز ن

  • معناشناسی الفاظ قرآن در تفسیر مجمع البیان

    مقاله۲۰۱۲مطالعات قرآن و حدیثفتحیه فتاحی زاده، فاطمه نظری

    معناشناسی واژه های قرآن یکی از اساسی ترین پایه های فهم و تفسیر دقیق قرآن است. دست یابی به معنای یک واژه در قرآن از ریشه شناسی آغاز می شود و پس از بررسی سیر تطور آن، مفهوم واژه در حوزه معنایی خاصی که در آن قرار گرفته، روشن می شود. اما صِرف بررسی لغت برای تعیین مقصود قرآن کافی نیست

  • بررسی و تحلیل اضداد در دو تفسیر مجمع البیان و روض الجنان

    مقاله۲۰۱۲لسان صدقمحسن قاسم پور، مرضیه صالح پور

    اضداد یکی از انواع روابط معنایی بین الفاظ و از مباحث لغوی است که در متون تفسیری و در ذیل مباحث ادبی مورد توجه مفسران قرار گرفته است. این مقاله بر آن است که پدیدة اضداد در تفسیر مجمع¬البیان و روض¬الجنان را، بنا به جایگاه ویژة مباحث لغوی در این دو تفسیر، مورد کندوکاو قرار دهد. از ا

  • بررسی و نقد اقوال اجماعی کلامی شیعه در تفسیر مجمع البیان (مورد پژوهی: زنده بودن شهدا، حبط عمل و لزوم عصمت امام)

    مقاله۲۰۲۵معرفت و بصيرت اسلاميقاسم بستانی، مینا شمخی، حسن احمدنیا، Ghasem Bostanee

    تفسیر مجمع البیان یکی از تفاسیر مشهور شیعه در سده ششم است که توسط علامه طبرسی نگارش یافته است. در بسیاری از تفاسیر فریقین، شاهد ذکر آرای اجماعی علما ذیل آیات قرآن کریم هستیم. آرای اجماعی علمای شیعه ذیل آیات با محتوای کلامی در تفسیر مجمع البیان در مواردی مانند «زنده بودن شهداء»، «

  • جایگاه اجماع در تفسیر مجمع البیان

    مقاله۲۰۲۵تفسیر اهل بیت علیهم السلاممحمد مرادی

    چکیده:یکی از مسائل بنیادین تفسیر قرآن، منابع آن است، که در طول تاریخ تفسیر، از آن‌ها و اعتبارشان بسیار بحث و گفتگو شده است. از جمله منابعی که مفسران، برای اثبات و یا رد دیدگاهی تفسیری به آن استناد کرده‌اند، اجماع است. اجماع، اتفاق نظر در مسأله‌ای است، و اجماع ممکن است، یک امت یا