بررسی اثر سیلیسیم بر رفتار خزش فروروندگی آلیاژ az61 منیزیم
چکیده
در تحقیق حاضر تاثیر سیلیسیم بر ریز ساختار و رفتار خزش فروروندگی آلیاژ ریختگی منیزیم az61(mg-6%al-1%zn-0.2%mn) در محدوده دمایی 150 تا 222 درجه سانتیگراد تحت تنشهای نرماله مختلف 0225/0 تا 0425/0 مورد بررسی قرار گرفته است. بررسی های صورت گرفته نشان می دهد که با اضافه کردن سیلیسیم به آلیاژ az61، نرخ های خزش حالت پایدار کاهش یافته و مقاومت به خزش بدلیل تشکیل ذرات ترکیب بین فلزی mg2si با دو مورفولوژی حروف چینی شکل و بلوکی شکل با پایداری حرارتی بالا بهبود می یابد. رفتار خزشی آلیاژها در دماهای پایین 150 و 177 درجه سانتیگراد بر حسب سطوح تنش اعمالی از دو رژیم خزشی متفاوت تبعیت می کند. براساس رابطه خزش توانی حالت پایدار، توان تنشی (n) در تنش های پایین در محدوده 7-4 و در تنش های بالا در محدوده 14-10 بدست آمد. انرژی اکتیواسیون خزش (q) دررژیم تنش پایین در محدود kj/mol94/99 تاkj/mol 39/123 و در رژیم تنش بالا در محدود kj/mol 8/ 167تا kj/mol 09/ 197 بدست آمد. مقادیر انرژی اکتیواسیون بدست آمده، در سطوح تنشی پایین مابین انرژی اکتیواسیون نفوذ درخود منیزیم در شبکه (kj/mol 135) و درکانال نابجایی ها (kj/mol 92) است. بنابراین در سطوح تنشی پایین و یا در دماهای بالا، مکانیزم خزش موثر، لغزش نابجایی کنترل شونده بوسیله صعود می باشد. درحالیکه مقادیر توان تنشی و انرژی اکتیواسیون بدست آمده در سطوح تنشی بالا، بیانگر مکانیزم خزش power-law-breakdown (plb) می باشد.