پترولوژی و ژئوشیمی سنگ های ولکانیکی منطقه ناسفنده(شرق نهبندان) - ایران
چکیده
چکیده: منطقه ی ناسفنده در 15کیلومتری شمال شرق نهبندان و در بخش شمالی ایالت ساختاری سیستان، بر روی پارگی گسل نه شرقی واقع شده است. در این منطقه مجموعه ای از سنگ های آتشفشانی متعلق به پلیو-کواترنری بر روی واحدهای فلیشی کرتاسه ی بالایی- پالئوسن قرار گرفته اند. شواهد میکروسکوپی و نتایج آنالیزهای شیمیایی این سنگ ها را تراکی آندزیت، آندزیت بازالت، بازالت و اُلیوین بازالت معرفی می کند. بافت های غالب این سنگ ها، پورفیری با خمیره ی میکرولیتی، جریانی، حفره ای و بادامکی می باشد. کلینوپیروکسن، آمفیبول، اُلیوین و مقدار کمی پلاژیوکلاز، فنوکریست های اصلی این سنگ ها را تشکیل می دهند. بافت-های نشان دهنده ی عدم تعادل، وقوع دگرسانی های کربناتی شدن، پروپیلیتیک و اکسیداسیون کانی های آهن دار در این سنگ ها متداول است. حضور انکلاوهای آمفیبولیتی و کلینوپیروکسنیتی نیز در این سنگ ها رایج می باشد. این سنگ ها ماهیت آلکالن سدیک دارند و مربوط به محیط های درون صفحه ای می باشند. غنی شدگی عناصر lree نسبت به hree در نمودارهای بهنجار شده نسبت به کندریت و lileها نسبت به hfseها در نمودارهای بهنجار شده نسبت به morb و گوشته ی اولیه، بیانگر وجود گارنت در منشاء است. به علاوه غنی شدگی lree و نبود آنومالی eu در سنگ های بازالتی، معرف ویژگی های ولکانیسم درون صفحه ای می باشد. آلکالی بازالت های مورد مطالعه، ویژگی های ژئوشیمیایی مشابه oib دارند و به وسیله ی یک منشاء گوشته ای غنی شده با درجات ذوب بخشی کم در میدان پایداری گارنت(احتمالاً در استنوسفر)، شکل گرفته اند. به نظر می رسد عملکرد گسل نه خاوری و گسل های فرعی دیگر، باعث ایجاد شکستگی و کاهش فشار شده و شرایط مناسبی برای خروج سریع و آسان ماگما را به سطح زمین فراهم نموده اند. تعیین عمق ذوب بخشی ناحیه منشاء، عمق در حدود 110کیلومتر را برای آلکالی بازالت های ناسفنده نشان می دهد