حضور نظامی ایالات متحده آمریکا در خاورمیانه و امنیت ملی دولت های منطقه ای (تأکید بر امنیت ملی ج. ا. ایران) (2011- 2003)
چکیده
پژوهش پیش رو درصدد پاسخ گویی به این پرسش است که، حضور نظامی آمریکا در منطقه خاورمیانه پس از 11 سپتامبر تا چه حدودی امنیت دولت های منطقه ای از جمله امنیت ملی ج. ا. ایران را تحت الشعاع قرار داده است؟ در راستای پاسخ به این سوال و سوالات مکمل آن می توان گفت که حضور آمریکا در منطقه رابطه مستقیم با ایجاد ناامنی در منطقه خاورمیانه داشته است. در این پژوهش با بررسی فعالیت های آمریکا در منطقه شاهد این هستیم که با وقوع حوادث 11 سپتامبر، سیاست خارجی ایالات متحده دچار چرخش اساسی از راهبرد بازدارندگی (1990 – 1945) و ابهام راهبرد (2001 – 1990) به راهبرد حمله پیش دستانه و جنگ پیش گیرانه گردیده است تا تحت هر شرایط نظم و نظام تک قطبی همراه با یک سیاست «امپراطوری جویانه» را بر نظام بین المللی حاکم گرداند. ایالات متحده پس از 11 سپتامبر با شعار مبارزه با تروریسم و سلاح های کشتار جمعی به افزایش حضور فیزیکی و نظامی خود در منطقه شدت بخشید و در این راستا، افغانستان به عنوان اولین خاستگاه، مورد تهاجم قرار گرفت. همچنین بوش سه کشور ایران، عراق و کره شمالی را به دستیابی به سلاح های کشتار جمعی متهم نمود. بنابراین استدلال در 21 مارس 2003 بدون مجوز شورای امنیت به عراق حمله کرد. این در حالی است که ایالات متحده نسبت به دستیابی کشورهای اسرائیل، هند و پاکستان به سلاح های هسته ای مواضع و رفتار دوگانه ای را اعمال کرده است و در جهت اشاعه سلاح های هسته ای این کشورها را تحت حمایت خود قرار داده است. طبق یافته های این پژوهش شاهد هستیم که حضور نیروهای آمریکایی در خاورمیانه به ویژه در عراق و افغانستان تهدیدات امنیتی جدیدی را برای ایران به همراه داشته و به نوعی مانع از گسترش نفوذ و افزایش نقش ایران در حوزه های فرهنگی، سیاسی و امنیتی در منطقه می شود.