پایان‌نامه

“وجوه اشتراک و افتراق بین شهروندی و تابعیت در حقوق ایران و انگلیس”

هادی حسینی

چکیده

در هر جامعه ای نوع روابط بین اشخاص با حکومت آن، اصولاً به واسطه عناوینی مختلف، نظیر رعیت، تبعه یا شهروند قابل تشخیص بوده و کیفیت و کمیت حقوق و تکالیف متقابل اشخاص و حکومت نیز بر آن اساس قابل ارزیابی است. البته امروزه در بین عناوین مذکور دو عنوان اخیر از اهمیت و کاربرد ویژه ای برخوردارند. اما مفاهیم و مصادیق آنها، خاصه در حقوق ایران و انگلیس، خالی از ابهام و عدم شفافیت نمی باشد. بر خلاف تابعیت، که در حقوق ایران و نیز انگلیس شناخته شده می باشد، شهروندی امروزه در حقوق انگلیس، جز در رابطه با طبقات داخلی سه گانه آن و نیز اتحادیه اروپایی، تقریباً مترادف تابعیت بوده و افاده یک معنی واحد می نماید، لیکن در ادبیات حقوقی ایران تا ده سال گذشته آن فاقد هر گونه کاربرد یا سابقه بوده است. شهروند و حقوق شهروندی، که با مفاهیم مختلف مدرن ولی با پیشینه کهن، ارتباط بسیار نزدیکی با دو حوزه حقوق خصوصی (تابعیت) و حقوق بشر دارد، امروزه در سطح جهانی در شمار یکی از مباحث محوری حقوق مطرح بوده و حائز اهمیت فراوان است. مفهوم شهروندی با تصویب قانون حقوق شهروندی سال 1383 و دیگر قوانین و مقررات مرتبط، وارد حقوق و ادبیات حقوقی ایران شده و به مرور زمان بر کاربرد و استعمال رسمی آن در سخنرانی ها، مذاکرات، اعلامیه ها، قوانین و مقررات افزوده شده، بدون آنکه معانی و مصادیق آن مشخص باشد. همین ابهام و عدم شفافیت سبب پیدایش تردید بجا در رابطه با شمول حقوق شهروندی بر صرفاً اتباع ایران، یا بر کلیه سکنه ایران (اعم از اتباع ایرانی و غیر ایرانی) گردیده است. مضافاً، در این زمینه هیچ تحقیق یا رساله ای که رافع یا تقلیل دهنده این ابهامات باشد مشاهده نمی شود. بنابراین، مقتضای این خلأ مهم حقوقی آنست که نسبت به رفع آن ابهام اقدام گردد. لذا، تحقیق حاضر در صدد است که چنین تکلیفی را برعهده گرفته و با بررسی تاریخی و تحلیل حقوقی و قانونی وجوه اشتراک و افتراق مفاهیم شهروندی و تابعیت از دیدگاه سیستم های حقوقی ایران و انگلیس، ابعاد مفهومی، مبنایی، حقوقی و دیگر ویژگی های دو نهاد مذکور را بصورت شفاف مشخص نماید

اساتید راهنما و مشاور

مصطفی سروی مقدم، مهرزاد ابدالی

پایان‌نامه‌های مشابه

اسناد مشابه

  • ضوابط و آثار اعطای تابعیت مادر به فرزند در حقوق ایران، انگلیس و فرانسه

    مقاله۲۰۲۴دانش حقوق مدنیهنگامه غضنفری، منصور شهبازیان

    در اعطای تابعیت مادر به فرزند کشورهای مختلف با توجه به مبانی حقوقی و شرایط حاکم، قوانینی را وضع کرده که معمولاً با هم متفاوت بوده است. در کشورهای اروپایی مانند فرانسه و انگلیس در ابتدا سیستم خون حاکم بود و تنها فرزندانی میتوانستند تابعیت این کشورها را داشته باشند که از پدر فرانسو

  • واکاوی نظام حقوقی تابعیت- شهروندی در حقوق ایران

    مقاله۲۰۲۲فقه و حقوق اسلامینوربخش ریاحی، حسین علائی، خدیجه کریمی اصفهانی

    جهانی شدن حقوق، کرامت انسانی، مبانی مردم‌سالاری، شکوفایی فناوری اطلاعات و استعدادها، انقلاب دانش و دیجیتال، امروزه مبحث شهروندی را به یکی از گفتمان‌های پرطرف‌دار در عرصۀ حقوق و سیاست جهانی تبدیل کرده است. دنیای امروزی شهروندی را ورای مرز، نژاد، زبان، دین، مذهب، سلطه، قدرت، قومیت،

  • حقوق شهروندی کودکان کار در اسناد بین الملل و حقوق ایران

    مقاله۲۰۲۴The Encyclopedia of Comparative Jurisprudence and LawFatemeh Ameri Siahoei، فاطمه عامری سیاهوئی

    پدیدۀ کودکان کار، یکی از آسیب‌های اجتماعی است که بروز و گسترش آن معلولی از عوامل گوناگون و در هم پیچیدۀ اجتماعی و اقتصادی است و از طرفی خود، مولد آسیب‌های اجتماعی دیگر نیز به شمار می‌رود. هدف پژوهش، بررسی حقوق شهروندی کودکان کار در اسناد بین الملل و حقوق ایران میباشد. این پژوهش،

  • تجزیه پذیری قرارداد در حقوق ایران، انگلیس و کنوانسیون بیع بین المللی کالا (1980 وین)

    مقاله۲۰۱۰فصلنامه مطالعات حقوق خصوصی (فصلنامه حقوق سابق)سید حسین صفایی، جلال سلطان احمدی

    به موجب اصل تجزیه پذیری قرارداد، در صورت عدم تحقق، نقض و یا تخلف از بخشی از عقد ضمانت اجرای مربوطه (بطلان یا فسخ) تنها بر همان بخش از عقد وارد می شود و مابقی عقد به اعتبار خود باقی است. در حقوق انگلیس و کنوانسیون بیع بین المللی کالا این اصل به صراحت مقرر شده است که بر اساس آن بطل

  • تجزیه پذیری قرارداد در حقوق ایران، انگلیس و کنوانسیون بیع بین المللی کالا (1980 وین)

    مقاله۲۰۱۰مطالعات حقوق خصوصیجلال سلطان احمدی، سید حسین صفایی

    به موجب اصل تجزیه پذیری قرارداد، در صورت عدم تحقق، نقض و یا تخلف از بخشی از عقد ضمانت اجرای مربوطه (بطلان یا فسخ) تنها بر همان بخش از عقد وارد می شود و مابقی عقد به اعتبار خود باقی است. در حقوق انگلیس و کنوانسیون بیع بین المللی کالا این اصل به صراحت مقرر شده است که بر اساس آن بطل

  • لزوم ابلاغ و اعلام قبولی در حقوق ایران، انگلیس و اصول قراردادهای تجاری بین المللی

    مقاله۲۰۱۵پژوهشنامه حقوق تطبیقیرضا مقصودی، نورا احسانگر

    اظهار و اعلان اراده و اشکال گوناگون آن مسائلی را مطرح میکند؛ از جمله اینکه آیا لازم است قبولی، به اطلاع موجب برسد؟ به عبارت دیگر آیا اطلاع موجب از قبولی، لازمه ی تاثیر قبولی و تحقق عقد است؟ اگرچه در حقوق ایران اطلاع موجب از قبولی لازمه ی تحقق عقد نیست و در فرض عدم اطلاع موجب از ق