تهیه و مطالعه ساختاری لایه های نازک cd1-xznxs به روش تبخیر حرارتی در خلأ
چکیده
در این پایان نامه لایه های نازک cd1-xznxs تهیه گردیده و خواص ساختاری آنها بوسیله آنالیزهای پراش اشعه ایکس و fesemمورد بررسی قرار گرفت. اندازه بلورک ها، نوع ساختار و پارامترهای ساختاری همچون ثابت شبکه و فاصله صفحات از روی طیف اشعه ایکس نمونه ها محاسبه گردیده و مورد مطالعه قرار گرفت. همچنین پارامترهای کیفی لایه همچون تنش و چگالی دررفتگی ها محاسبه شد. تصاویر fesem چگونگی ساختار دانه ها را نشان داد. ساختار لایه ها از نوع هگزاگونال بود. مشاهده شد که با افزایش درصد روی فواصل شبکه کاهش می یابد. دانه ها به شکل ستونی درآمده بودند و لایه سولفید کادمیوم که دمای ذوب پایین تری نسبت به سایر دانه ها داشت دارای ستون های پهن تری بود. در فصل1به بررسی روش های ساخت لایه نازک شامل روش های شیمیایی، فیزیکی و فیزیکی-شیمیایی و کاربردهای لایه نازک پرداخته شده است و سپس به بررسی آنالیزهای پراش اشعه ایکس، میکروسکوپ الکترونی روبشی پرداخته می شود که بوسیله آنها می توان خواص ساختاری نمونه ها را تعیین کرد. به دلیل استفاده از خلأ در تهیه لایه ها، شرحی از فن آوری خلأ، مکانیزم پمپ های خلا و خلاسنج ها در فصل 2 آورده شده است. فصل 3 به معرفی خواص فیزیکی ماده cd1-xznxs اختصاص یافته است. در ابتدا ماده انبوه cds و zns توصیف شده وسپس ترکیب آنها مورد بررسی قرار گرفته است. در فصل 4، ساخت لایه های cd1-xznxs به روش تبخیر حرارتی در خلأ روی زیرلایه های شیشه ای و روش کار آزمایشگاهی توضیح داده شده است. نتیجه گیری و پیشنهادها برای مطالعات آتی در فصل 5 ارائه گردیده است.