پایان‌نامه

بررسی حرکت جوهری و آثار مترتب بر آن از دیدگاه ملاصدرا

چکیده

نام خانوادگی دانشجو: پوسگانیا نام: معصومه عنوان پایان نامه: بررسی حرکت جوهری و آثار مترتب بر آن از دیدگاه ملاصدرا استاد راهنما: دکتر اصغر عین الله زاده استاد مشاور: دکتر مرتضی شجاری مقطع تحصیلی: کارشناسی ارشد رشته: فلسفه و کلام اسلامی دانشگاه: تبریز دانشکده: الهیات و علوم اسلامی تاریخ فارغ التحصیلی: دیماه 1391 تعداد صفحه: 116 کلید واژه ها: حرکت جوهری- معاد جسمانی- متغیر- ثابت- اتحاد- عالم- معلوم- خلق مدام. چکیده: حرکت جوهری از شاهکارهای فلسفی در حکمت متعالیه است که ملاصدرا آن را تحت تأثیر قول عارفان در بحث «خلق مدام» اثبات کرده است. حرکت در جوهر به معنای حرکت وجودی در جواهر جسمانی است؛ یعنی جوهر جسمانی آن به آن از قوه خارج و به فعلیت می رسد یکی از نتایج حرکت جوهری، اتحاد علم و عالم و معلوم است؛ به این معنی که نفس به سبب حرکت جوهری در مرتبه ادراک با مدرَک خود بلکه با تمامی مدرَکات خود متحد می شود. حاصل این اتحاد، پیدایش وجود نفس و وسعت وجودی نفس است. نتیجه دیگر حرکت جوهری، حل مسأله ربط متغیر به ثابت است که بر مبنای این اصل، موجود ثابت وجودی را جعل می کند که سراسر تغییر است و این وجود در وجودش نیازمند به ثابت است نه در تغیرش. اثبات معاد جسمانی، نیز از نتایج مهم حرکت جوهری است. ملاصدرا با تکیه بر حرکت جوهری نفس و تکامل دائمی آن را ثابت می کند، بر این اساس انسان محشور در معاد، هم حضور روحانی دارد و هم حضور جسمانی. در این پژوهش پس از بیان روشنی از مفهوم حرکت جوهری کوشش شده است نتایج مهم آن بررسی شود. نتایجی که از مختصات حکمت متعالیه است و پیش از ملاصدرا در فلسفه اسلامی مطرح نبوده است.

اساتید راهنما و مشاور

اصغر عین الله زاده صمدی، مرتضی شجاری

پایان‌نامه‌های مشابه

  • حرکت حبی از دیدگاه ابن عربی و مقایسه آن با حرکت جوهری ملاصدرا

    پایان‌نامه۲۰۱۳وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه قم - دانشکده الهیاتشهناز حسین نوری

    ملاصدرا فیلسوف بزرگ قرن دهم، با نظریه حرکت جوهری وبا نتایج فلسفی که بر پایه حرکت جوهری به آن دست یافت تحولات عظیمی را در فلسفه بوجود آورده و گره بسیاری از مسائل پیچیده فلسفی را گشود. از نظر او حرکت جوهری امری نیست که در چارجوب تعریف ارسطویی از حرکت یعنی با در نظر داشتن مفاهیم خاص

  • رابطه نفس و بدن از دیدگاه ملاصدرا و دوگانه انگاری جوهری ـ وصفی فلسفه ذهن

    پایان‌نامه۲۰۱۰وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه باقرالعلوم علیه السلام - دانشکده الهیات و معارف اسلامیمحمود شکری

    رابطه نفس و بدن از دیدگاه ملاصدرا و دوگانه انگاری جوهری و وصفی فلسفه ذهن موضوع نوشتار حاضر است که از چهار فصل تشکیل شده است. در فصل اول پس از بررسی سیر تاریخی بحث و تبیین مفاهیم، مبانی هر یک از سه دیدگاه به صورت اجمال ، بیان شده و مورد بررسی قرار گرفته است. فصل دوم به بررسی رابطه

  • بررسی حرکت جوهری ملاصدرا در ارائه نظریه ای در ترجمه

    پایان‌نامه۲۰۱۴وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه علامه طباطبایی - دانشکده ادبیات و زبانهای خارجیعصمت شاهمرادی

    نسبت بین نظریه حرکت جوهری ملاصدرا که بحث از هستی شناسی دارد و منطق ترجمه که صحبت از معناشناسی می کند در ظاهر قیاسی مع الفارق است. اما اگر مراد از ترجمه بیان مراد ماتن باشد که عملاً درکی فراتر از متن تنهاست، در این صورت می توان برای نظریه ملاصدرا در این خصوص وجهی قائل شد. این تحقی

  • توصیف و تحلیل چگونگی کاربست عقل، نقل و شهود در فلسفه ملاصدرا با تطبیق بر اصالت وجود، تشکیک در وجود، حرکت جوهری و حدوث نفس

    پایان‌نامه۲۰۱۲غلامحسین گرامی

    تحقیق حاضر چگونگی کاربست عقل، نقل و شهود را در فلسفه ملاصدرا بررسی می کند. این مسئله در دو بحث مجزا قابل پیگیری است، یکی چگونگی کاربست سه روش عقلی، نقلی (مراجعه به متون دینی) و شهودی و دیگری چگونگی کاربست نظریه های عقلی، نقلی و شهودی (فلسفی، کلامی و عرفانی). در بحث اول ملاصدرا اع

  • تکامل نفس بر مبنای حرکت جوهری ملاصدرا

    پایان‌نامه۲۰۱۰وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه فردوسی مشهد - دانشکده الهیات و معارف اسلامیفاطمه عابدینی

    فلاسفه پیش از صدرا، بر اساس مبانی خودشان، طرحی از تکامل نفس ارائه داده اند. صدرا نیز بر اساس حرکت جوهری خویش طرحی نوین از تکامل نفس ارائه داده است که متفاوت با طرح تکاملی پیشینیان است. در این پژوهش نخست حرکت جوهری و حقیقت نفس از دیدگاه صدرا مورد بررسی قرار گرفته است و سپس چگونگی

  • جاودانگی نفس در دیالکتیک افلاطون و حرکت جوهری ملاصدرا و نتایج اخلاقی آن

    پایان‌نامه۲۰۱۱وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه پیام نور - دانشگاه پیام نور استان تهران - دانشکده علوم انسانیمحمد حسین غریبی

    این تحقیق ضمن بررسی مفاهیم دیالکتیک در محاورات مختلف افلاطون ، به بیان استدلالات جاودانگی نفس بر پایه همین سیر دیالکتیکی می پردازد . به علاوه دو تصور مختلف افلاطون از نفس ، به عنوان نفس بسیط و نفس سه جزئی در خلال محاورات مورد بحث قرار گرفته و ضمن یافتن توجیهی برای جمع میان این دو

اسناد مشابه

  • تأثیر نظریه حرکت جوهری بر نفس شناسی ملاصدرا

    مقاله۲۰۱۲انسان پژوهی دینیصغری یکه زارع، محمدصادق کاملان، محمود پروانه

    در سیر تکاملی اندیشه فلسفی مسلمین، صدرالمتألهین توانست بسیاری از معضلات اقطاب خود ازجمله در علم النفس را برطرف کرده، طرح نوینی از آن ارائه نماید. بدیهی است نفس شناسی ملاصدرا نیز بر مبادی و اصول فلسفی او استوار شده است. این پژوهش به­دنبال تبیین تأثیر نظریه حرکت جوهری صدرا – به­عنو

  • تأثیر نظریة «حرکت جوهری» بر اندیشة کلامی ملاصدرا

    مقاله۲۰۱۵خردنامه صدرامهدی گنجور، مجید‌صادقی حسن‌آبادی، محمد‌‌بیدهندی، فروغ السادات رحیم پور

    One of the most important ontological innovations of Mulla Sadra which exercised a huge influence over his philosophical and kalami thoughts was the theory of the trans-substantial motion. His magnificent discovery in this field demonstrated restlessness in the substance of the w

  • تحلیل دیدگاه ملاصدرا دربارة سعادت در پرتو حرکت جوهری

    مقاله۲۰۱۳پژوهشنامه فلسفه دین (نامه حکمت)حسین هوشنگی، مهران رضائی

    صدرالمتألهین همّت گمارد تا با حفظ اصول مکتب خویش، مسئلة سعادت را ـ که در طول تاریخ همواره از موضوعات بحث­ برانگیز بوده است، تشریح نماید. پرسش این است که بر مبنای حرکت جوهری ـ که از مهم­ترین اصول مکتب ملاصدراست ـ به چه نحو می توان الگوی سعادت انسان را از دیدگاه صدرالمتألهین استخرا

  • تحلیل دیدگاه ملاصدرا درباره سعادت در پرتو حرکت جوهری

    مقالهپژوهشنامه فلسفه دینحسین هوشنگی، دانشیار گروه فلسفه و کلام اسلامی، دانشگاه امام صادق(ع) مهران رضائی، دانشجوی دکتری حکمت متعالیه، دانشگاه اصفهان

    صدرالمتألهین همّت گمارد تا با حفظ اصول مکتب خویش، مسئله سعادت را ـ که در طول تاریخ همواره از موضوعات بحث­ برانگیز بوده است، تشریح نماید. پرسش این است که بر مبنای حرکت جوهری ـ که از مهم­ترین اصول مکتب ملاصدراست ـ به چه نحو می توان الگوی سعادت انسان را از دیدگاه صدرالمتألهین استخرا

  • واکاوی نظریه حرکت جوهری ملاصدرا درخصوص زمان حرکت کوه‌ها در آیه 88 سوره نمل با تکیه بر قاعده سیاق

    مقاله۲۰۲۶مطالعات ترجمه قرآن و حدیثعبدالله میراحمدی، زهره دانشی کهن

    زمان حرکت کوه‌ها در آیه 88 سوره نمل، از دیرباز میان مفسّران متقدم و متأخر محل نزاع بوده است. در این میان، رویکردهای فلسفی بر این چالش افزوده است. ضرورت دارد که زمان حرکت کوه‌ها درست تشخیص داده شود وگرنه سبب اشتباه در فهم صحیح آیه و نادیده گرفتن یکی از ابعاد اعجاز علمی آیه یاد شده

  • مراتب ادراک فضا در رواق الله‌وردی‌خان؛ با نگاهی به مفهوم حرکت جوهری ملاصدرا

    مقاله۲۰۲۴پژوهش های معماری اسلامیمنا متولی حقیقی، سید محمد خسرو صحاف، طاهره کمالی زاده

    حرکت در فضا، لازمه‌ی ادراک معمارانه است. فلسفه نیز عامل حرکت را مبنایی برای ادراک جهان مادی می‌داند. به گونه‌ای که فلاسفه‌ی اسلامی نیز از دیرباز بر این مهم تاکید داشته‌اند و حرکت را دارای کمال و غایت می‌دانستند. ملاصدرا بنیانگذار حکمت متعالیه با بیان نظریه‌ی حرکت جوهری خود معتقد