قدرت و مولفه های آن در کلیله و دمنه
چکیده
قدرت به دلیل محوریت در علوم سیاسی موضوع علم سیاست شده است که با تمامی مولفه هایش متشکل از اندیشه سیاسی است و پرداختن به آن بسیار قابل تأمل است. این مفهوم که در میان مفاهیم موجود در اندیشه سیاسی بسیار پررنگ و برجسته جلوه می کند، موضوع این رساله است که در کلیله و دمنه بررسی می شود. بنابراین قرار است مهمترین مولفه های گفتمان قدرت سیاسی، اجتماعی و دینی در آن مورد مداقّه قرار گرفته که هدف از آن شناخت و تحلیل ابعاد گفتمان قدرت با توجه به شرایط اجتماعی، سیاسی و دینی بوجود آورنده متن کلیله و دمنه است که مقصود، تبیین مبانی اندیشه سیاسی در آن است. این متن در قرن ششم ترجمه شده است و متأثر از اوضاع سیاسی، اجتماعی و دینی زمان خود و قبل از آن است. منشی، تحت تأثیر نظریه پردازان و سیاست نامه نویسان، در اثر خود بسیاری از اندیشه ها و مفاهیم تئوری های سیاسی را اقتباس نموده و در قالب حکایات آورده است. به همین دلیل این پژوهش مهم ترین مولفه های اندیشه سیاسی را پیش از منشی بررسی کرده است و در قالب مدل برای ارائه بهتر ترسیم نموده است. این پژوهش با روش تحلیل محتوای کیفی در پاسخ به این سوال انجام شده که مهمترین مولفه های اندیشه سیاسی در کلیله و دمنه کدامند؟ مهمترین یافته های پژوهش عبارتند از: - قدرت به عنوان یکی از مهمترین عوامل سازنده متن، چه در تشکیل اندیشه سیاسی منشی و چه در تحلیل داستان ها. - قدرت به عنوان اصلی ترین و اساسی ترین مبانی اندیشه سیاسی شاه، وزرا و مشاورین حکومتی در این کتاب، بازتاب داشته است. - ساختار حکومت در کلیله و دمنه ترکیبی از اقتدار سیاسی و قدرت دینی است. - زمینه های ایجاد و راه های دستیابی به قدرت: تغلّب، موروثی بودن و فرّه ایزدی است. - نحوه اعمال وتثبیت قدرت، توجیهات دینی، تهدیدها و تطمیع ها است. - مبارزه با دشمنان و مخالفان خارجی و داخلی