ترجمه و شرح «التفکیر النقدی عند العرب» (بخش دوّم) اثر دکتر عیسی علی العاکوب
چکیده
در سال های اخیر، توجّه به نقد و نظریّات نقدی به نحو بارزی افزایش یافته، و فراوانی کتاب ها و پایان نامه های نوشته شده پیرامون نقد ادبی خود گواه این مدّعاست. اما در کنار این مسأله می بینیم که داوری بر اثر ادبی که از وظایف مهم ناقد قدیم به شمار می رفت، در نقد معاصر تقریباً به فراموشی سپرده شده است. این امر دلایل متعددی دارد که از آن جمله می توان به تخصصی شدن علوم و فنون، گرایش به نقد اروپایی و نادیده گرفتن فرهنگ عربی و اسلامی اشاره کرد. از این رو، کتاب "التفکیر النقدی عند العرب" از "دکتر عیسی علی العاکوب" از منابع مهم و موثّر نقدی به شمار می رود. مولّف در این کتاب پس از ارائه مقدمه ای پیرامون پدیده های نقدی عرب جاهلیّت، اسلام و شعر، و نقد ادبی در سایه امویان،چکیده ای از نظریه های مهم نقدی برجسته ترین ناقدان قدیم عرب از "ابن سلّام الجمحی" تا "حازم القرطاجنی" را در سایه ادبیات قدیم عرب بیان می دارد. مولف جهت اجتناب از هر آنچه که ممکن است او را از روح متن، درخشش و الهامات آن باز دارد، به جای تکیه بر نظریات و تلاش های دیگران، بر مطالعات شخصی خویش از متون نقدی که محصول حدس و دانش و تلا ش های فکری اوست، تکیه داشته است. ما در ترجمه این کتاب کوشیده ایم تا در کنار ترجمه ای دقیق و سلیس، مطالب و معلومات بسیاری را پیرامون مباحث نقدی و غیر نقدی کتاب و شخصیت های برجسته آن در قالب پاورقی و در چارچوب بافتی علمی بیان داریم تا بدین وسیله خواننده را در درک بهتر مباحث کتاب یاری رسانیم.