تولید متابولیت های ثانویه گیاه گل مغربی تحت شرایط درون شیشه ای
چکیده
گیاهان مقادیر زیادی از متابولیت های ثانویه را به منظور سازگاری بهتر با شرایط محیطی تولید می کنند. از بین این ترکیبات فنل ها در سالهای اخیر بدلیل خاصیت آنتی اکسیدانی،ضد التهاب، ضد جهش و ضد لختگی خون که با کاهش خطر بیماریهای قلبی و پیشرفت سرطان مرتبط می باشد توجه زیادی را به خود جلب کرده است.به منظور بررسی تاثیرغلظت های مختلف ساکارز(1، 3 و 5 درصد)، اسید نفتالین استیک و بنزیل آدنین در غلظتهای( 2،1 و4 میلی گرم در لیتر )و اسید هیومیک در غلظتهای (1،5 و10میلی گرم در لیتر) بر محتوی فنل کل گل مغربی آزمایشی بصورت فاکتوریل در قالب طرح کاملا تصادفی در 3 تکرار در آزمایشگاه کشت بافت گروه علوم باغبانی دانشکده کشاورزی دانشگاه محقق اردبیلی در سال 90-89 انجام شد. نتایج حاصل از تجزیه واریانس داده ها در مورد شاخص فنل نشان داد که بین تیمارهای مختلف اختلاف معنی داری درسطح احتمال 1 درصد وجود دارد. مقایسه میانگین داده ها با استفاده از آزمون چند دامنه ای دانکن نشان داد که تیمار s5b2 بیشترین مقدار فنل (92/14 مایکروگرم بر میلی گرم وزن خشک) را به خود اختصاص داد و کمترین مقدار برای این صفت در تیمارهای s1h10 و s3h10 به دست آمد. غلظت 5 درصد ساکارز در مقایسه با غلظتهای3 درصد و 1 درصد باعث تولید فنل بیشتری شد. بعلاوه در این آزمایش مشاهده گردید که افزایش غلظت اسید نفتالین استیک 4 میلی گرم در لیتر تولید فنل کل را کاهش داد. در این آزمایش بیشترین وزن تر و خشک ساقه و وزن تر ریشه در غلظت 5 درصد ساکارز به دست آمد که نشان دهنده تاثیر غلظت بالای ساکارز بر رشد ریز نمونه ها، ریشه زایی در مقایسه با غلظت پایین میب اشد. در مورد تعداد ریشه و طول ریشه بیشترین مقدار در محیط کشت حاوی 1 میلی گرم در لیتر غلظت اسید نفتالین استیک بدست آمد. همچنین غلظت 4 میلی-گرم در لیتر بنزیل آدنین بیشترین وزن تر ساقه و تعداد برگ از دست رفته را به خود اختصاص داد.