تاثیر ویژگی های مراحل چرخه عمر شرکت بر عدم تقارن زمانی جریان نقدی عملیاتی
چکیده
محافظه کاری شرطی از ویژگی های بارز سیستم اندازه گیری حسابداری است. یکی از معیارهای اندازه گیری محافظه کاری شرطی، عدم تقارن زمانی سود است. عدم تقارن زمانی سود با توجه به اجزای سود در مبنای تعهدی حسابداری به دو بخش عدم تقارن زمانی اقلام تعهدی و عدم تقارن زمانی جریان نقدی عملیاتی تفکیک می شود. عدم تقارن زمانی جریان نقدی عملیاتی مرتبط با خصوصیات فرایند بنیادی سودآوری عملیات شرکت است. این خصوصیات، تعیین کننده الگوی منظم بازده و جریان های نقدی عملیاتی در طول مراحل چرخه عمر شرکت هستند. ارتباط بین بازده و جریان های نقدی عملیاتی در محیط های خوش خبر و بد خبر در طول مراحل چرخه عمر شرکت متفاوت است. بنابراین عدم تقارن زمانی جریان نقدی عملیاتی در بین شرکت های در حال رشد و شرکت های بالغ متفاوت است. بر این اساس، هدف پژوهش حاضر بررسی عدم تقارن زمانی جریان نقدی عملیاتی در بین شرکت های در حال رشد و شرکت های بالغ است. برای دستیابی به هدف مذکور، یک فرضیه اصلی و شش فرضیه فرعی تدوین و نمونه ای به روش حذف منظم از بین شرکت های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران طی سال های 1381تا 1389 انتخاب گردید. برای اندازه گیری مرحله ای که شرکت در طی مراحل چرخه عمر خود در آن قرار دارد، از ترکیب معیارهای متداول اندازه گیری مراحل چرخه عمر شرکت در ادبیات حسابداری و مالی استفاده شد. همچنین برای آزمون فرضیه های پژوهش از روش حداقل مربعات تعمیم یافته و شیوه داده های تلفیقی استفاده گردید. نتایج حاصل از براورد الگوهای پژوهش حاکی از آن است که اثر متغیر مرحله چرخه عمر شرکت بر عدم تقارن زمانی جریان نقدی عملیاتی منفی و معنی دار است. به عبارت دیگر، عدم تقارن زمانی جریان نقدی عملیاتی در شرکت های در حال رشد نسبت به شرکت های بالغ بیشتر نیست. نتایج همچنین نشان می دهد که اثر اندازه شرکت، اهرم مالی شرکت و سن شرکت بر عدم تقارن زمانی جریان نقدی عملیاتی مثبت و معنی دار و نسبت سود تقسیمی هر سهم و رشد فروش شرکت منفی و معنی دار است. علاوه بر این، اثر مخارج سرمایه ای شرکت بر عدم تقارن زمانی جریان نقدی عملیاتی مثبت ولی معنی دار نیست. تمامی این نتایج از یافته فرضیه اصلی پژوهش حمایت می کند. نتایج حاصل مغایر با نتایج مورد انتظار در مبانی نظری و فرضیه های تدوین شده است، زیرا اکثریت شرکت های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران در مراحل بلوغ یا افول خود قرار دارند. علاوه بر این، برای به دست آوردن نتایج مورد انتظار در مبانی نظری نیاز به این است که شرکت ها در مراحل گوناگون چرخه عمر قرار داشته باشند که این مورد درباره شرکت های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران مصداق ندارد.