پایان‌نامه

پژوهشی پیرامون احادیث عرفانی در مثنوی معنوی

چکیده

عرفان اسلامی از قرن دوم هجری به وجود آمده است.این مکتب فکری اگر چه مبنای آراء خود را قرآن و احادیث قرار داده است اما در بهر ه گیری از این منابع از روش کشف و شهود استفاده کرده است که با روش سایر مکاتب فکری اسلامی نظیر فقها و محدثین و...متفاوت است . در نوشتار حاضر پس از معرفی مولانا و جایگاه علمی او و بیان روش عرفا در برخورد با احادیث، به بررسی سند و متن احادیث عرفانی مثنوی معنوی، پرداخته شده است تا از این رهگذر روشی که مولانا به عنوان یکی از عرفای برجسته قرن هفتم در استفاده از احادیث به کار گرفته است مشخص گردد نتیجه این پژوهش آن است که مولانا نیز در اکثر موارد از روش سایر عرفا درباره احادیث پیروی نموده است لذا اگر چه در میان این احادیث روایاتی با سند صحیح وجود دارد اما بخشی از احادیث مثنوی فاقد سند و سند برخی از آنها ضعیف است اما مولانا به این روایات اعتماد نموده و به آنها استناد کرده است.

اساتید راهنما و مشاور

سید کاظم طباطبایی پور، مهدی جلالی

پایان‌نامه‌های مشابه

  • تأثیرات عرفانی مثنوی معنوی مولوی در کلیات بیدل دهلوی

    پایان‌نامه۲۰۰۷وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه علامه طباطبایی - دانشکده ادبیات و زبانهای خارجیفاطمه سعیدفر

    نشانه هایی آشکار در آثار بیدل هست که تأثیر پذیری او را از مولوی اثبات می کند. از جمله ی آنها: ستایش از مولانا، بهره گیری از قصّه ها و تمثیل های مولانا در مثنوی، جواب گویی به تعدادی از غزلیات مولوی و ...است. بیدل در موضوعات عقل، عشق، حقیقت انسان، فنا و وحدت وجود، بسیار متأثّر از م

  • بررسی و تبیین مفاهیم صحبت و خلوت در متون عرفانی با تأکید بر مثنوی معنوی

    پایان‌نامه۲۰۱۰وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه اصفهان - دانشکده ادبیات و علوم انسانیحسن احمدیان

    چکیده نوشته حاضر، سعی دارد به بررسی و تبیین دو مفهوم عرفانی صحبت و خلوت در متون مهم عرفانی و مثنوی معنوی بپردازد. مفاهیمی که بین عرفا، همواره بر سر آن اختلاف بوده که؛ آیا برای سالک، صحبت و معاشرت مناسب تر است یا خلوت و عزلت. برای این منظور، بعد از بیان کلیات تحقیق در فصل اوّل، تو

  • مثنوی معنوی و تأثیر آن بر منظومه های عرفانی پس از خود با تکیه بر چهار اثر رباب نامه، دفتر هفتم، اسرارالشهود و طاقدیس

    پایان‌نامه۲۰۱۴وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه اراک - دانشکده ادبیات و علوم انسانیعبدالمجید یوسفی نکو

    مثنوی مولوی مشهورترین اثر منظوم عرفانی فارسی است؛ به همین دلیل از دیر باز مورد تقلید و توجّه دیگر شاعران بوده است. این رساله با عنوان «مثنوی معنوی و تأثیر آن بر متون منظوم عرفانی از قرن هفتم تا سیزدهم هجری» به تأثیر مثنوی بر چهار اثر مهم عرفانیِ رَباب نامه، دفتر هفتم، اسرارالشّهو

  • اسطوره خلقت در آثار عرفانی با تکیه بر حدیقه سنایی، الهی نامه عطار و مثنوی معنوی مولوی

    پایان‌نامه۲۰۱۴وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه سیستان و بلوچستان - دانشکده ادبیات و علوم انسانیفرزانه اصل دار

    در قران کریم و کتاب مقدس و بسیاری از داستان های اسطوره ای به امر خلقت و بخصوص آفرینش انسان از خاک اشاره شده است.اسطوره داستان آفرینش را به نمایش می گذارد و بدین ترتیب به حس کنجکاوی بشر در رابطه با آغاز جهان پاسخ می گوید. در هر سه مثنوی (حدیقه سنایی، الهی نامه عطار و مثنوی مولوی)

  • جلوه های طبیعت (طبیعت گرایی عرفانی) در دفتر ششم مثنوی معنوی

    پایان‌نامه۲۰۱۱وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه پیام نور - دانشگاه پیام نور استان خراسان رضوی - دانشکده ادبیات و علوم انسانیزهرا عباسی

    مولانا با استفاده از طبیعت و جلوه های آن، راهی به سوی عالم وحدت می گشاید و معتقد است حتی آنگاه که انسان رو به صورت می کند، در حقیقت رو به سوی معبود کل دارد. در نظر مولانا در باطن هر آفریده وعنصری حقایقی نهفته است که هر فرد به میزان وسعت نظر و بصیرت خود آن را در می یابد. بنابراین

  • بررسی دیدگاه شاعرانه مولانا به مأثورات عرفانی در مثنوی معنوی

    پایان‌نامه۲۰۱۵وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه محقق اردبیلی - دانشکده ادبیات و زبانهای خارجیرباب امیری مهر

    مولانا جلال الدین محمد بلخی، عارف نام آور و از جمله شاعرانی است که در مجموعه آثار خویش به ویژه در مثنوی معنوی به قرآن و احادیث نبوی عنایتی ویژه دارد و از آن ها با تجلیل و عظمت خاصی یاد کرده است. موضوع اصلی این پژوهش بررسی دید گاه شاعرانه ی مولانا به مأثورات عرفانی در مثنوی معنوی

اسناد مشابه

  • زبان و مسائل پیرامون آن در مثنوی معنوی

    مقاله۲۰۱۲ادبیات عرفانی و اسطوره شناختیسعید گراوند

    توجه به زبان یکی از آراء و اندیشه‌های مولوی در مثنوی معنوی است. در تفکر عرفانی مولوی، حقیقت زبان نه چیزی از جنس لفظ که از جنس معنا است و آن معنا که سرچشمة اصلی کلمات است، "بانگ حق" است.بر اساس آنچه که در سنت عرفانی «زبان در مقام تحلیل» نامیده می‌شود، مولوی خلافِ بسیاری از متفکران

  • ترامتنیت مثنوی معنوی با متون عرفانی و کلامی پیشین در موضوع رؤیت خداوند

    مقاله۲۰۲۵نقد، تحليل و زيبايي شناسي متونرامین محرمی، توحید نادری، مسروره مختاری

    در این پژوهش به روش توصیف- تحلیلی و با استفاده از نظریة ترامتنیت ژرار ژنت، روابط ترامتنیتی مثنوی معنوی تحلیل شده است. مثنوی معنوی در باب امکان یا عدم امکان رؤیت خداوند با متون کلامی و عرفانی پیش از خود روابط ترامتنی دارد. سرمتنیت مثنوی معنوی ژانر تعلیمی و القائی است که تفاسیر و ت

  • روانکاوی شخصیت‌ها و نمادهای عرفانی مولانا در داستان رومیان و چینیان مثنوی معنوی

    مقاله۲۰۱۳ادبیات عرفانی و اسطوره شناختینسرین گبانچی، پروین گلی زاده

    شیوه پردازش نمادها و شخصیّت‌ها - دو عنصر داستانی برجسته- در مثنوی معنوی، از تأثیرپذیری مولانا از باورهایش در مورد انسان سرچشمه گرفته است. در این جستار کوشش بر آن است که برخی جنبه‌های رمزآمیز مثنوی معنوی، با بهره‌گیری از مفاهیم روان‌شناسی و اسطوره‌ای نمایان گردند. در این راستا مفا

  • روانکاوی شخصیت ها و نمادهای عرفانی مولانا در داستان رومیان و چینیان مثنوی معنوی

    مقاله۲۰۱۳ادبیات عرفانی و اسطوره شناختیپروین گلی زاده، نسرین گبانچی

    شیوه پردازش نمادها و شخصیّت ها - دو عنصر داستانی برجسته- در مثنوی معنوی، از تأثیرپذیری مولانا از باورهایش در مورد انسان سرچشمه گرفته است. در این جستار کوشش بر آن است که برخی جنبه های رمزآمیز مثنوی معنوی، با بهره گیری از مفاهیم روان شناسی و اسطوره ای نمایان گردند. در این راستا مفا

  • بررسی انواع مکاشفات عرفانی در مثنوی معنوی

    مقاله۲۰۱۳بوستان ادبنجمه طاهری ماه زمینی، احمد امیری خراسانی

    مسأله ی کشف و شهود یکی از مسایلی است که عرفان های تمام ملل حول آن می چرخند. به طورکلی مکاشفات عرفانی در مثنوی معنوی را می توان به دو دسته ی کشف های صوری و کشف های معنوی تقسیم نمود و هر کدام از آن ها نیز انواعی دارد. این مکاشفات صوری و معنوی در برخی جهات با نظریه ی و. ت. استیس (w.

  • بررسی انواع مکاشفات عرفانی در مثنوی معنوی

    مقاله۲۰۱۳شعر پژوهینجمه طاهری ماه زمینی، احمد امیری خراسانی

    مسأله‌ی کشف و شهود یکی از مسایلی است که عرفان‌های تمام ملل حول آن می‌چرخند. به‌طورکلی مکاشفات عرفانی در مثنوی معنوی را می‌توان به دو دسته‌ی کشف‌های صوری و کشف‌های معنوی تقسیم نمود و هر کدام از آن ها نیز انواعی دارد. این مکاشفات صوری و معنوی در برخی جهات با نظریه‌ی و. ت. استیس (W.