امکان سنجی پیش بینی بارش فصلی دوره سرد سال در استان فارس
چکیده
با توجه به تغییرات اقلیمی، پیش بینی بارش به صورت میانگین در مقیاس زمانی از مهم ترین چالش های متخصصین پیش بینی در سال های اخیر است. هدف این تحقیق بررسی توانمندی مدل دینامیکی regcm4 در پیش بینی بارش دوره سرد استان فارس است. در این پژوهش ماه های سپتامبر تا فوریه به عنوان دوره سرد در نظر گرفته شده است. با بکارگیری روش تکنیک پس پردازش آماری رگرسیون چند متغیره دوره آماری 1990-2010 انتخاب شده است. در این تحقیق دو دسته داده استفاده شده است. 1- داده های مورد نیاز اجرای مدل دینامیکی regcm4 از مرکزictp با فرمت netcdf اخذ گردید که شامل داده های وضع جوی در مقیاس روزانه (6 ساعته) با شبکه بندی افقی 5/2 × 5/2 درجه، داده های سطح دریا، با شبکه بندی 1 درجه و داده های سطح زمین می باشد. 2- داده های دیدبانی بارش ماهانه (میلی متر) هفت ایستگاه سینوپتیک، که از اداره کل هواشناسی استان فارس دریافت شده است. به منظور اجرای مدل دینامیکی آزمون تعیین طرحواره انجام شده است که بررسی ها نشان داد طرحواره گرل به نسبت دو طرحواره کو و امانوئل، خطای کمتری را در مدل سازی بارش دوره سرد ایستگاه های استان فارس دارد. پس از اجرای مدل خروجی های آن با استفاده از روش رگرسیون چند متغیره پس پردازش گردید. نتایج تحقیق با مقایسه داده های دیدبانی نشان داد که در 43 درصد ایستگاه ها در فصل پاییز استفاده از خروجی خام بارش مدل اقلیمی regcm4 و روش دینامیکی-آماری کارآیی یکسانی داشته اند و در حدود 14 درصد از موارد هیچ کدام از دو حالت ارجحیتی بر یکدیگر ندارند. در فصل زمستان تعداد ایستگاه های بیشتری کارآیی استفاده از خروجی خام مدل اقلیمی regcm4را بیان می کنند، بطوریکه 4 مورد از 7 ایستگاه برتری خروجی های مدل مذکور را در این فصل تایید کرده اند (57 درصد). در حالیکه تعداد ایستگاه های موفق با روش دینامیکی-آماری 2 مورد است(29 درصد). تعداد 1 ایستگاه (14درصد) نیز ارجحیت خاصی در بکارگیری دو حالت فوق ندارند. در دوره سرد استان فارس تعداد ایستگاه های سازگار با خروجی خام (بارش) مدل اقلیمی regcm4 و خروجی روش دینامیکی-آماری به ترتیب 5 مورد (71 درصد) و 2 مورد (29 درصد) می باشند. در بررسی بارش دوره سرد موردی یافت نشده است که هیچ یک از دو حالت بر یکدیگر برتری نداشته باشند. در مجموع می توان گفت در 1/57 درصد موارد خروجی مدل regcm4 و در 3/33 درصد موارد خروجی روش دینامیکی-آماری توانایی بهتری در پیش بینی بارش دوره سرد ایستگاه های استان فارس را داشته اند.