پایان‌نامه

تحلیل مسوولیت مدنی سباب متعدد

چکیده

مبحث تعدد اسباب زیان رسان از مباحث پرکاربرد و پراهمیت حوزه حقوق مسوولیت مدنی است که اختلاف نظرات فراوان در حقوق موضوعه و فقه موجب سرایت آراء و اندیشه های مختلف در مصادیق مختلف آن حوزه در قوانین و آرای قضایی شده است. یکی از دلایل تشتت نظرات در فقه و حقوق موضوعه، روشن نبودن جایگاه مفهومی سبب و به تبع آن شرایط تحقق اجتماع اسباب است. در این زمینه باید گفت سبب در مباحث حقوق مسوولیت مدنی آن است که عرفا خسارت مستند به آن باشد و در صورت نبود آن، خسارت، یا اصلاً و یا به کیفیت مزبور حاصل نشود. سبب از حیث خصوصیات مختلف، موصوف صفات متعدد واقع می شود. تقسیم سبب به طبیعی و اعتباری، مقصر یا غیر مقصر و... از این قبیل است. اجتماع در حوزه حقوق مسوولیت مدنی، اعم از اجتماع سبب و مباشر و اجتماع اسباب است. در حکومت قانون مجازات سابق و با توجه به قانون مدنی، در اجتماع سبب و مباشر حکم به ضمان مباشر می شد و سبب، تنها در فرض اقوی بودن، مسوول شناخته می شد که این دیدگاه مطابق نظر مشهور فقهی است. لیکن در حکومت قانون مجازات کنونی مسوولیت به میزان تاثیر رفتار اسباب، تقسیم می شود مگر تاثیر رفتارشان متفاوت نباشد که در صورت اخیر حکم به تساوی مسوولیت می شود. در راستای تعیین ملاک مسوولیت در اجتماع اسباب و نحوه توزیع خسارت، دیدگاه های مختلفی در بین حقوق دانان و فقها مطرح شده است. برخی از دیدگاه ها سعی در ترجیح یکی از اسباب متعدد بر سایرین و مسوول شناختن آن دارند و هر یک در این راه، به دلایل متفاوت و ملاک های مختلفی تمسک می جویند. نظریه سبب نزدیک، سبب مقدم در تأثیر، سبب اقوی و... از این قبیلند. دیدگاه های دیگر بر مسوولیت تمام اسباب موجب خسارت به دلیل استناد خسارت به آنها تاکید دارند لیکن هر یک از این نظریات، در توزیع مسوولیت به راه های متعدد رفته اند. نظریه برابری اسباب، مسوولیت تضامنی اسباب و... از این قبیلند. مطابق تغییرات قانون گذاری در مورد مسوولیت و توزیع آن در اجتماع اسباب می توان مواردی را تفکیک کرد. در این راستا اگر اجتماع اسباب به صورت عرضی باشد مسوولیت عاملان مساوی است مگر تاثیر رفتارشان متفاوت باشد که بر مبنای آن حکم می شود. اگر اجتماع، طولی باشد و عمل تمامی مرتکبان غیرمجاز باشد، سبب مقدم در تاثیر ضامن است و اگر عمل برخی مجاز و برخی غیرمجاز باشد، سبب یا اسباب غیرمجاز ضامنند که در صورت تعدد، مسوولیت متساوی است مگر در مورد تفاوت تاثیر رفتار مرتکبان که میزان تاثیر، ملاک میزان مسوولیت است. حکم اخیر در موردی که عمل برخی مجاز و برخی غیر مجاز است ولی تمامی عاملان قصد ورود خسارت را داشته باشند نیز پابرجاست. در اجتماع اسباب مجاز نیز، مسوولیت، منوط به انتساب عرفی خسارات به اسباب است.

اساتید راهنما و مشاور

مرتضی قاسم زاده

پایان‌نامه‌های مشابه

  • مسؤولیت مدنی در رابطه میان صاحبان املاک مجاور در حقوق ایران: تحلیل حقوقی-اقتصادی

    پایان‌نامه۲۰۰۹وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه تربیت مدرسعلی طهماسبی

    موضوع این رساله تحلیل حقوقی_اقتصادی تصرفاتی است که اشخاص در املاک خود انجام داده، باعث تضرر همسایگانشان می گردند. این بحث در کامن لا تحت عنوان مزاحمت و در حقوق ما از قدیم الایام تحت عنوان تزاحم تسلیط و لاضرر مطرح بوده و تحت شرایطی قاعده تسلیط حاکم و حق مالک برای انجام تصرف زیانبا

  • بررسی جایگاه علل موجهه در مسوولیت مدنی

    پایان‌نامه۲۰۱۰دانشگاه بین المللی امام خمینی (ره) - قزوین - دانشکده علوم اجتماعیمهدی عسگری

    در حوزه مسوولیت مدنی منظور از علل موجهه مسوولیت مدنی همان عوامل رافع مسوولیت مدنی می باشد، یعنی عواملی که علی رغم تحقق عناصر سه گانه ایجاد ضمان (فعل زیانبار، ورود ضرر و رابطه سببیت بین فعل زیانبار و ورود ضرر)، موجبات معافیت عامل زیان را از جبران خسارات وارده بر زیان دیده فراهم می

  • اصل احتیاطی در مسوولیت مدنی در حقوق ایران و مطالعه تطبیقی آن در حقوق کامن لا

    پایان‌نامه۲۰۱۰دانشگاه آزاد اسلامی - دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی - دانشکده حقوقبهار نادری

    چکیده: اصل فکر احتراز از ضرر تحقق نیافته و انجام اقدامات احتیاطی برای جلوگیری از ورود ضرر، در چند دهه اخیر در مباحث حقوقی و به ویژه حقوق مسوولیت مدنی مطرح گردیده است. این فکر ابتدا در حقوق داخلی کشورها و در قالب مفاهیم بسیار کلی و به شکل قوانین و مقررات زیست محیطی و آرای دادگاه ه

  • بررسی مبنا و جایگاه مسوولیت تضامنی در مسوولیت مدنی

    پایان‌نامه۲۰۱۰دانشگاه بین المللی امام خمینی (ره) - قزوین - دانشکده علوم اجتماعیاکبر روستا

    در حوزه ی مسوولیت مدنی در جایی که چند مسوول در مقابل زیاندیده برای جبران خسارت ایجاد شده وجود دارند، نحوه و چگونگی مسوولیت آنان ( مسوولیت مساوی، مسوولیت جمعی، مسوولیت به نسبت تقصیر، مسوولیت تضامنی ) مطرح می گردد. در مواردی قانونگذار ایران به جهت حفظ حقوق زیاندیده و نظم عمومی حکم

  • مسوولیت مدنی آلودکنندگان محیط زیست

    پایان‌نامه۲۰۰۱وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه تهراننادعلی سلحشور

    محیط زیست سالم و عاری از آلودگی از آن جهت که حیات انسان ها و دیگر موجودات زنده به وجود آن وابسته است، همواره از گذشته مورد توجه مسوولان و قانونگذاران ذیربط قرار داشته است، امروزه نیز بهدلیل تهدید حیات بشر توسط آلودگیهای مختلف زیست محیطی این توجهبه محیط زیست بیشتر احساس شده است؛ ا

  • مسوولیت مدنی کارگزاران بورس

    پایان‌نامه۲۰۱۳دانشگاه بین المللی امام خمینی (ره) - قزوین - دانشکده علوم اجتماعیافسانه پریزاده

    کارگزاران یکی از اصلی ترین ارکان، بازار اوراق بهادار بوده و انجام معاملات اوراق بهادار به صورت انحصاری توسط آنها صورت می گیرد. به اضافه اینکه کارگزاران وظایف دیگری نیز مانند ارائه مشاوره به مشتریان و سبدگردانی را برعهده دارند. عضویت در کانون، برای همه کارگزاران اجباری بوده و بر ا

اسناد مشابه