بررسی رابطه بین تمایل به دورکاری و تعهد سازمانی در میان کتابداران دانشگاه های دولتی شهر اصفهان
چکیده
هدف از اجرای این پژوهش بررسی رابطه تعهد سازمانی (شامل سه خرده مقیاس تعهد عاطفی، تعهد مستمر، و تعهد هنجاری) و تمایل به دورکاری کتابداران دانشگاه های دولتی شهر اصفهان (دانشگاه اصفهان، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، و دانشگاه صنعتی اصفهان) است. همچنین سنجش رابطه ابعاد تعهد سازمانی و تمایل به دورکاری با وضعیت جمعیت شناختی کتابداران از اهداف فرعی این پژوهش می باشد. این پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر ماهیت و روش، توصیفی- پیمایشی از نوع همبستگی می باشد؛ جامعه آماری مورد مطالعه را همه کتابداران دانشگاه های دولتی شهر اصفهان (دانشگاه اصفهان، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، و دانشگاه صنعتی اصفهان) که در سال 1390-1391 شامل 164 نفر بودند، تشکیل داده است؛ که با استفاده از روش نمونه گیری ساده تعداد 107 نفر کتابدار به عنوان نمونه انتخاب شدند. به منظور جمع آوری نظرات افراد نمونه از پرسشنامه محقق ساخته برای سنجش تمایل به دورکاری و پرسشنامه تعهد سازمانی آلن و می یر (1990) برای سنجش ابعاد تعهدسازمانی (تعهد عاطفی، تعهد مستمر، و تعهد هنجاری) استفاده شد؛ روایی پرسشنامه از طریق روایی صوری مورد تایید قرار گرفت؛ و آلفای کرونباخ برای پایایی کل پرسشنامه 86/0 محاسبه گردید. در پژوهش حاضر برای تجزیه و تحلیل داده ها از روش های آمار توصیفی (جدول توزیع فراوانی مطلق، میانگین) و آزمون های آمار استنباطی (آزمون های همبستگی پیرسون، تحلیل واریانس یک راهه (آنوا)، و آزمون تعقیبی ال. اس. دی) استفاده شد. نتیجه حاصل از پژوهش حاکی از آن است که تعهد سازمانی به طور معناداری با تمایل به دورکاری کتابداران دانشگاه های دولتی شهر اصفهان در رابطه است (021/0(p=. از بین سه مولفه تعهد سازمانی، تمایل به دورکاری با تعهد عاطفی و تعهد هنجاری رابطه معنادار داشته و با تعهد مستمر رابطه نداشته است. همچنین نتایج تحقیق حاکی از آن است که بین تمایل به دورکاری و وضعیت جمعیت شناختی کتابداران رابطه معنادار وجود ندارد. بررسی رابطه ابعاد تعهد سازمانی و وضعیت جمعیت شناختی کتابداران نشان می دهد بین بعد هنجاری تعهد سازمانی و رشته تحصیلی کتابداران رابطه معنادار وجود دارد به نحوی که کتابداران با مدارک غیر کتابداری سطح تعهد بالاتری نشان داده اند، همچنین بین ابعاد مستمر و هنجاری تعهد سازمانی و سابقه ی خدمت کتابداران رابطه معنا دار مثبت مشاهده شد.