راهکارهای تصرف در ترجمه بکارگرفته شده توسط مترجمان ایرانی شاغل در بنگاه های خبری دولتی
چکیده
ترجمه و درگیری به عنوان یک زمینه تحقیقاتی پرثمر که در آن «گفتمان ها تلاقی و رقابت می کنند»، موقعیت بی بدیلی را برای کاوش در جنبه های مختلف ترجمه فراهم می کند. این پژوهش، با تمرکز بر درگیری بر سر موضوع انرژی هسته ای ایران، و با بهره گیری از نظریه های ترجمه پژوهی توصیفی توری و تحلیل کلام ون دایک، تلاشی بود برای درک چند و چون تصرف در ترجمه گفتمان های روزنامه نگاری مربوط به موضوع انرژی هسته ای ایران. برای نیل به این هدف، پژوهشگر، تارنماهای بنگاه های خبری باشگاه خبرنگاران جوان و دانشجویان ایران را به مدت 46 روز پایش کردکه از سه روز پیش از مذاکرات آلماتی یک آغاز شد؛ فاصله زمانی بین آلماتی یک و دو را پوشش داد؛ و سه روز پس از مذاکرات آلماتی دو پایان یافت. این پایش به مجموعه ای متشکل از 56 جفت متن مبدا و مقصد (مجموعا 112متن) منجر شد. سپس، داده های جمع آوری شده از منظرهای متنی و زمینه ای تحلیل شدند. تحلیل متنی تطبیقی نشان داد که راهکارهای تصرف از قبیل حذف، اضافه، برجسته سازی، جایگزین سازی، بزرگ نمایی، کوچک نمایی، تغییر عاملیت، تغییر زمان و نمود ، تغییر وجهیت، و واژه گزینی متفاوت، به طور کل، الگوهایی از تصرف را به و جود می آورند که اثر بخشی تحریم ها، جنبه نظامی احتمالی برنامه هسته ای، امتیازات اعطایی ایران، احتمال حمله نظامی علیه ایران، بدبینی در مورد نتیجه مذاکرات، و نکات منفی مربوط به دولت ایران در زمینه مذاکرات را کم جلوه می کنند؛ و عدم اثربخشی تحریم ها، صلح آمیز بودن برنامه هسته ای، خوشبینی در مورد مذاکرات و موفقیت ایران در آن، و نکات منفی مربوط به کشورهای غربی را بزرگ نمایی می کنند. مرتبط کردن تحلیل بافتی و زمینه ای نشان داد که احتمالا هدف از تصرف های صورت گرفته، تطبیق متون ترجمه شده با روایت های مقاومت و استقلال است که پس از انقلاب 1979 در کشور رواج داشته اند. یافته های این پژوهش نشان داد که در ترجمه های بررسی شده در این تحقیق، وفاداری به ایدولوژی های حاکم بر تولید ترجمه بر وفاداری به متن مبدا ارجحیت می یابد.