رابطه ی کمی وضعیت انرژی گاوهای خشک با بروز ناهنجاری های متابولیکی و تولید شیر گاوهای هلشتاین در اوایل دوره ی شیردهی
چکیده
موضوع این پژوهش بررسی رابطه ی کمی وضعیت انرژی گاوهای خشک با بروز ناهنجاری های متابولیکی و تولید شیر در گاوهای هلشتاین در اوایل دوره ی شیردهی است. انرژی جیره های آزمایشی در دوره ی دور از زایش و نزدیک به زایش، با 4 سطح انرژی به ترتیب (1/35,145, 1/55, 1/60) و (1/44, 154, 1/60, 1/65) با 2143 راس گاو هلشتاین مورد مطالعه قرار گرفت. برای تعیین مشخصات عمومی گله ها و گاوها و تهیه جدول آمار توصیفی از رویه means استفاده شد. اثرات جیره های آزمایشی و نمره ی وضعیت بدنی روی پاسخ های تولید شیر و ترکیبات آن با رویه ی mixed آنالیز آماری شد. داده های حاصل از ناهنجاری های متابولیکی با proc genmod آنالیز شدند و نتایج به صورت برآوردی از میانگین و فاصله اطمینان 95 درصد بیان شد. بررسی جیره های دور از زایش و نزدیک به زایش بر تولید شیر، درصد چربی، مقدار و درصد پروتئین، نسبت چربی به پروتئین و تعداد سلول های بدنی تفاوت غیر خطی و از طرف دیگر درصد چربی، نسبت چربی به پروتئین و تعداد سلول های بدنی در 120 روزگی شیردهی تفاوت غیر خطی نشان دادند. اثرات جیره های دور از زایش و نزدیک به زایش بر پارامترهای تولید مثلی از جمله تعداد تلقیح انجام شده و نرخ آبستنی در دو تلقیح اول بصورت غیرخطی معنی دار مشاهده شد (p<0/05) امّا بر ناهنجاری های متابولیکی اثر معنی داری دیده نشد. اثر نمره ی وضعیت بدنی پیش از زایش بر شیر تولیدی، شیر تصحیح شده بر اساس 4 درصد، مقدار چربی، مقدار پروتئین و تعداد سلول های بدنی در کل تولید و تولید 120 روزگی تفاوت غیرخطی دیده شد. اثر نمره ی وضعیت بدنی پیش از زایش روی نمره ی وضعیت بدنی زمان زایش و نمره ی بدنی زمان زایش بر نمره ی بدنی پس از زایش بصورت خطی افزایش یافت. اثر نمره ی وضعیت بدنی پیش از زایش بر تغییرات نمره ی بدنی زمان زایش و نمره ی وضعیت بدنی پس از زایش بصورت خطی کاهش یافت. نمره ی وضعیت بدنی زمان زایش بر روزهای باز تفاوت خطی کاهشی دیده شد. بیشترین مقدار تولید شیر در جیره های دور از زایش با انرژی 1/55 و انرژی نزدیک به زایش 1/6 دیده شد. بطور کلی انرژی متوسط در دوره ی دور از زایش و نزدیک به زایش سبب بهبود عملکرد تولید مثلی و تولید شیر شد.