بررسی موانع نوسازی در بافت های فرسوده شهری با تاکید بر سیاست تجمیع(نمونه موردی محله های بافت فرسوده شهر تهران)
چکیده
در سال های اخیر، نوسازی بافت های فرسوده شهری چالشی مهم فراروی مدیران، پژوهشگران و برنامه ریزان شهری بوده است؛زیرا نوسازی آنها با موانع و مسائلی روبروست که موجب پیچدگی و کند شدن روند نوسازی این بافت ها می شوند. این پژوهش با هدف ارائه راهکارهایی برای تسهیل و تسریع نوسازی به بررسی این موانع و تبیین چگونگی اثر گذاری آنها بر نوسازی پرداخته است. ایده اصلی پژوهش اینست که موفقیت یا عدم موفقیت نوسازی با رویکرد مشارکتی، به رفتار و تصمیم گیری مالکان بافت های فرسوده بستگی دارد. از اینرو برای درکی بهتر از موانع می بایست به نوسازی از دید آنها پرداخته شود و رفتار عقلایی اصلی-ترین کنشگران دخیل در نوسازی بافت های فرسوده(مردم یا همان مالکان) مورد تحلیل و بررسی قرار گیرد. به منظور تحلیل رفتار عقلایی این دسته از کنشگران نوسازی،رویکرد اقتصاد نهادگرا مورد استفاده قرار گرفت. و با استفاده از دو ابزار پرسشنامه و مشاهده میدانی در دو محله جمهوری و اسکندری منطقه 11 شهر تهران، داده های لازم جهت تحلیل و بررسی فرآیند تصمیم گیری مالکان و مولفه های تاثیر گذار برآن ،فراهم آمد. یافته های پژوهش نشان داد که تردید و تعلل مالکان در تصمیم گیری برای اقدام به نوسازی- بویژه نوسازی تجمیعی- است که موجب کندی و توقف روند نوسازی بافت های فرسوده می شود. و این تردید و تاخیر در تصمیم گیری از نقص اطلاعات از فرآیند،منافع و هزینه های نوسازی، ضعف انگیزه-های اجتماعی برای نوسازی و بی اعتمادی به دولت و شهرداری بعلاوه بی ثباتی شرایط ناشی می-شود؛که بر مبنای چارچوب نظری پژوهش برآمده از نقص و ناکارآمدی چارچوب نهادی موثر بر نوسازی هستند.بنابراین اقدامات و راهکارهای پیشنهادی باید در جهت کارآمدی چارچوب نهادی و کاهش هزینه ها و عدم اطمینان های نوسازی باشد.