تأثیر سطوح مختلف نیتروژن و دور آبیاری بر خصوصیات کمی و کیفی گیاه زنیان (carum copticum (l.) c. b. clarke) در سیستان
چکیده
به منظور بررسی تاثیر سطوح مختلف نیتروژن و دور آبیاری بر خصوصیات کمی و کیفی گیاه دارویی زنیان در سیستان، آزمایشی به صورت کرت¬های خرد شده در قالب طرح بلوکهای کامل تصادفی با 3 تکرار در مزرعه تحقیقاتی آموزشی دانشکده کشاورزی دانشگاه زابل در جوار سد سیستان انجام گردید. تیمارها شامل دور آبیاری در 3 سطح: هر 5 روز، 7 روز و 10 روز یکبار به عنوان کرت های اصلی و استفاده از کود شیمیایی نیتروژن در 4 سطح شامل: 0، 50، 70 و 100 کیلوگرم در هکتار به عنوان کرت های فرعی بود. نتایج آزمایش نشان داد که تأثیر دور آبیاری بر ارتفاع بوته، تعداد شاخه های فرعی، تعداد گل در بوته، درصد مواد آلی دانه، درصد اسانس و درصد سدیم معنی¬دار بود. نتایج مقایسه میانگین نشان داد که بیشترین درصد خاکستر با 17/0 درصد از دور آبیاری هر 5 روز یکبار به دست آمد. همچنین اثر نیتروژن بر تمام صفات فوق به جز درصد پتاسیم معنی دار بود. برهمکنش تیمارهای نیتروژن و دور آبیاری بر درصد مواد آلی اندام هوایی، ارتفاع بوته، تعداد گل در بوته و میزان عنصر سدیم و ترکیبات گاماترپینن، تیمول و کارواکرول اسانس معنی¬دار شد. بیشترین میزان تیمول (45/22 درصد) از اثر برهمکنش سطح 4 نیتروژن(100 کیلوگرم در هکتار) با سطح 2 دور آبیاری (7روز) به دست آمد. نتایج این پژوهش نشان می¬دهد که استفاده از100 کیلو گرم در هکتار نیتروژن و دور آبیاری 5 روز بالاترین میزان عناصر زنیان بدست آمد.