شناسایی راهکارهای توسعه مشاغل خانگی زنان روستایی در شهرستان اراک
چکیده
نقش اشتغال در پویایی زندگی انسان انکار ناپذیر است و می توان آن را کانون ارتباط انسان واجتماع تلقی کرد. درجهت این پویایی بی تردید زنان به عنوان نیمی از جمعیت، تأثیری مستقیم در توسعه جامعه دارند.زنان روستایی نیز به عنوان نیروی کار، تقریبا در تمامی بخش های اقتصادی روستا فعال هستند. این فعالیت ها تنها در بعضی از موارد منجر به کسب درآمد مستقل برای آنها می گردد .کسب وکارهای خانگی یکی از مهمترین بخشهای کسب وکارهستند که در سال های اخیر مورد توجه و حمایت مراجع سیاستگذاری در کشور مان قرار گرفته است .باوجود تلاشهای دولت درخصوص ساماندهی و حمایت از اینگونه مشاغل و اختصاص بودجه بیشمار به این بخش ،توسعه این مشاغل نیازمند برنامه ریزی و مطالعه ی منسجم در خصوص زمینه ها و ظرفیت های خاص هر منطقه و غلبه بر موانع پیش روست. از این رو تحقیق حاضر باهدف شناسایی راهکارهای توسعه مشاغل خانگی زنان روستایی در شهرستان اراک به اجرا درآمده است. این پژوهش از نوع تحقیقات کمی – کیفی است که به منظور تحقق اهدف تحقیق به شناسایی موانع و راهکارهای توسعه مشاغل خانگی نخست از دیدگاه کارشناسان وسپس زنان روستایی فعال در عرصه کسب وکارخانگی خواهد پرداخت . ابزار تحقیق پرسشنامه می باشد که در فاز کیفی از یک پرسشنامه باز- پاسخ و 4 پرسشنامه بسته پاسخ استفاده شد و نتایج حاصل به عنوان مولفه ها ی تحقیق در بخش کمی مورد استفاده قرار گرفت. برای تعیین روایی پرسشنامه ها از نظرات اساتید و متخصصان مرتبط استفاده شد . برای پایایی ابزار تحقیق در بخش کمی از پیش آزمون استفاده گردید . با استفاده از آزمون کرونباخ آلفا (α=0.73مربوط به موانع و 0/72=αمربوط به راهکارها) محاسبه شده و به اصلاح و حذف متغیرها پرداخته شد . جامعه آماری مورد مطالعه 36نفر کارشناس مشاغل خانگی (به روش نمونه گیری هدفمند)و 81نفر زن روستایی هستند که به روش تمام شماری مورد مطالعه قرار گرفتند. روش ها و تکنیک های آماری مورد استفاده در این تحقیق شامل انجام تکنیک دلفی با محوریت فرایند شاخص سازی روش دلفی در بخش کیفی و انجام روش های توصیفی و استفاده از تحلیل عاملی در بخش کمی بوده است که توسط نرم افزار spss 19انجام گرفت. در این مطالعه ضمن انجام فرایند شاخص سازی دلفی مهمترین موانع و راهکارهای توسعه از دیدگاه کارشناسان با محاسبه شاخص اجماع ،اهمیت و اولویت به دست آمد. در نهایت به منظور تجزیه و تحلیل داده های حاصل از پژوهش دربخش کمی با استفاده از تحلیل عاملی ، اولین عامل با توجه به متغیرهای تشکیل دهنده ،مانع مالی نام گرفت که با تبیین 12/232از واریانس به عنوان مهمترین مانع توسعه مشاغل خانگی و راهکارهای حمایتی نیز با تبیین 12/545 از واریانس به عنوان مهمترین راهکارهای توسعه مشاغل خانگی معرفی شدند.در نهایت با توجه به نتایج به دست آمده پیشنهادهایی به منظور توسعه مشاغل خانگی ارائه شده است.