ارزیابی تأثیر آنالوگ gnrh (gonadorelin) در طی فاز لوتئال بر روی دینامیسم رشد فولیکول های تخمدان در بزهای مهابادی
چکیده
هدف از مطالعه حاضر ارزیابی تأثیر آگونیست هورمون gnrh (گنادورلین) بر روی دینامیسم رشد فولیکول¬های تخمدان طی فاز لوتئال در فصل تولیدمثل در بزهای بومی مهابادی بود. 6 رأس بز ماده پس از همزمان¬سازی سیکل استروس در قالب شش گروه یک رأسی قرار گرفته و مطالعه به صورت چرخشی و طی سه سیکل متوالی انجام گرفت. در هر رأس بز، یک سیکل به عنوان کنترل (بدون درمان)، یک سیکل به عنوان gnrh 10 (تزریق 70 میکروگرم گنادورلین در روز 10 سیکل) و یک سیکل به عنوان gnrh 15 (تزریق 70 میکروگرم گنادورلین در روز 15 سیکل) در نظر گرفته شد. معاینه تخمدان¬ها به طور روزانه و با استفاده از سونوگرافی از طریق رهیافت واژن انجام گرفته و داده¬های مربوط به اندازه و تعداد فولیکول¬های بیش از 3 میلی¬متر، تعداد فولیکول¬های کمتر از 3 میلی¬متر، سرعت رشد فولیکول¬ها، ابعاد و تعداد فولیکول ¬های غالب در هر موج، ابعاد و تعداد فولیکول¬های تخمک¬گذاری کرده، تعداد و طول موج های فولیکولی، ابعاد و تعداد اجسام زرد و طول سیکل استروس تعیین گردیدند. بر¬اساس نتایج به دست آمده هر چند بین گروه های کنترل و درمان از لحاظ آماری اختلاف معنی¬داری در طول سیکل استروس، حداکثر قطر فولیکول¬های تخمک¬گذاری کرده، تعداد تخمک¬گذاری و زمان شروع تحلیل جسم زرد وجود نداشت (p>0.05) ولی بررسی دینامیسم فولیکولی نشان داد که در غالب موارد تزریق گنادورلین منجر به از بین رفتن موج فولیکولی موجود و شروع موج جدید گردید. تعداد سیکل¬های با موج فولیکولی در گروه کنترل 17%، در گروه gnrh 10 60% و در گروه gnrh 15 100% بود. در دو رأس از 5 رأس بز مورد مطالعه در گروه gnrh 10 تزریق گنادورلین سبب تخمک¬گذاری فولیکول غالب موج حاضر و متعاقب آن تشکیل جسم زرد ثانویه گردید. براساس نتایج به دست آمده از این تحقیق تزریق گنادورلین در طی فاز لوتئال سیکل استروس بسته به زمان تزریق می¬تواند تخمک¬گذاری فولیکول غالب موج در زمان تزرق آگونیست و یا آترزی تمام فولیکول¬های موج حاضر شده و ظهور یک موج جدید را القاء کند.