تحلیل آماری- همدیدی بارش برف بهاره در استان زنجان
چکیده
در مناطق شمال¬غرب کشور، بارش برف خصوصا در فصل زمستان، به عنوان یکی از مهم-ترین عناصر اقلیمی این مناطق شناخته می¬شود. بارش برف در فصل بهار، شاید در ابتدا اندکی غیرمنتظره به نظر رسد؛ لیکن این نوع بارش، هر ساله در مناطقی از شمال¬غرب کشور رخ می-دهد. استان زنجان نیز یکی از محدوده¬های اقلیمی در شمال¬غرب کشور به شمار می¬رود که بهار هر سال شاهد بارش¬های جامد است. در این پایان نامه داده¬های مربوط به عنصر اقلیمی بارش برف در سه ماه از فصل بهار (21 مارس تا 21 مه)، در یک دوره آماری 14 ساله (2009- 1996) برای ایستگاههای سینوپتیک استان زنجان که دارای این دوره آماری هستند (ایستگاههای زنجان، خدابنده و خرمدره)؛ جهت تحلیل آماری و سینوپتیکی داده¬ها، محاسبه، پیش¬بینی و تعیین الگوهای بارش برف بهاره مورد استفاده قرار گرفته است. روش اصلی مورد استفاده در این پژوهش، روش آماری که عبارت از دو آزمون نیکویی که برازش چهار توزیع آماری اعم از توزیع¬های یکنواخت، هندسی، دوجمله¬ای منفی و پواسن را در بر می¬گیرد. در بخش سینوپتیکی تحقیق، به کمک نقشه¬های وزش دما، وزش رطوبت، امگا و جبهه¬زایی در دو سطح 500 و 1000 هکتوپاسکال و نقشه¬های فشار سطح دریا و ارتفاع ژئوپتانسیل سطح میانی جو، بارش برف در فصل مورد نظر از طریق رویکرد محیطی به گردشی علت¬یابی می¬گردد. نتایج حاصله نشان می¬دهد بارش برف بهاره از توزیع احتمال خاصی پیروی می¬کند. تکرار 1 تا 3 بار بارش برف در بهار هر سال از احتمال بالایی در تمامی ایستگاهها برخوردار است. نتایج مربوط به تحلیل نقشه¬های سینوپتیکی نشان می¬دهد که علل مهم بارش برف در بهار حضور پرفشار سیبری و ریزش هوای سرد عرضهای بالا به همراه انتقال رطوبت و توده-های سرد روی اروپا و دریای مدیترانه به شمال¬غرب کشور است. هم¬چنین گرادیان شدید دمایی و تشکیل جبهه به همراه حرکات صعودی جو می¬تواند مهم¬ترین علل بارش باشد.