پایان‌نامه

بررسی بیوسیستماتیکی گونه های avena از تیره غلات در ایران با تأکید بر ریز ریخت شناسی و مطالعات کروموزومی

مرجان شکفته لایین

چکیده

جنس avena از تیره غلات یکی از گیاهان ارزشمند خوراکی و علوفه ای با اهمیت دارویی و اقتصادی فراوان است. گونه های این جنس در زیستگاههای مختلف ایران پراکنده اند. نظر به اهمیت اقتصادی این گیاهان سالهاست بررسی های تاکسونومی و سیستماتیکی در مورد این گیاهان صورت گرفته است. در این پژوهش 53 واحد جمعیتی از 5 گونه از این جنس از نقاط مختلف ایران جمع آوری و بررسی شد. هدف از این مطالعه ارزیابی تنوع تشریحی و ریختی و ریز ریختی بخشهای مختلف گونه های avena در ایران بود. در بررسی ریخت شناسی گندمه به صفات شکل کلی گندمه، وضعیت ناف و کرکپوش سطح گندمه توجه شد. نتایج موید آنست که شکل کلی گندمه و ناف با یکدیگر تفاوت دارند. شکل ناف در گونه های a.barbata وa.ludoviciana بیضوی و در گونه a.wiestii قطره ای و در گونه a.fatua تخم مرغی می باشد. تحلیلهای آماری مشخص ساخت که صفات گندمه در گونه های این جنس در ایران دارای ارزش تفکیکی نیست. بررسی های ریز ریخت شناسی سطح پوشه و برگ این گیاهان در این پژوهش برای نخستین بار در ایران انجام شده است. بررسی های ریز ریخت شناسی بشره پوشه و برگ با استفاده از میکروسکوپ نوری و الکتورنی نگاره موید آنست که تعداد ردیف های روزنه ای، کرک خاری و شکل سیلیس بین گونه ها و جمعیتها دارای تفاوتهایی است. در بررسی های تشریحی به خصوصیات برشهای عرضی پوشه و مقاطع ساقه توجه شد. در ساختار تشریحی پوشه در صفات کیفی تفاوتهایی مشاهده شد. به طور کلی صفات ساختار تشریحی پوشه برای تمایز و تفکیک گونه ها مناسب و همچنین برای تعیین قرابت مفید می باشد. نتایج این بررسی در باره خصوصیات تشریحی پوشه موید آنست که گونه a.clauda موقعیت مجزایی نسبت به سایر گونه ها دارد که با تقسیمات زیر بخش تطابق دارد. وضعیت گونه های a.fatua و a.ludoviciana با طبقه بندی فرو جنس در فلورا ایرانیکا مطابقت دارد. در برشهای عرضی بررسی شده از ساقه در گونه های مختلف avena مشخص شد که گونه a.clauda از بقیه گونه ها مجزا شده است و گونه های a.barbata وa. wiestii نیز به یکدیگر نزدیک می باشند. همچنین نتایج تجزیه و تحلیل آماری نشان داد که صفات تشریحی برای تمایز و تفکیک گونه ها مناسب و همچنین برای تعیین قرابت مفید می باشد. شمارش کروموزومی یاخته های منطقه مریستم راس ریشه نشان دهنده سطوح پلوئیدی مختلف در گونه های این جنس در ایران است. عدد کروموزومی پایه در این جنس x = 7 می باشد. در این بررسی اعداد کروموزومی(2n=14) a.wiestii ، a. barbata تتراپلوئید (2n=28)، a. fatua و a. ludovicianaسطح هگزاپلوئید(2n=42)، برای گونه های avena به دست آمد.

اساتید راهنما و مشاور

مریم کشاورزی، زهرا ناظم بکائی، مهوش سیفعلی

پایان‌نامه‌های مشابه

اسناد مشابه

  • مطالعات ریخت شناسی و ریز ریخت شناسی گل و فندقه برخی از گونه های (onosma l. (boraginaceae در ایران

    مقاله۲۰۱۴مجله گیاهشناسی ایرانمهناز عرب عامری، احمدرضا محرابیان، مسعود شیدایی

    ریخت شناسی و ریز ریخت شناسی گل و بذر در 29 گونه ایرانی onosma به صورت مقایسه ای با استفاده از میکروسکپ الکترونی نگاره برای ارزیابی و تبیین ارزش های تاکسونومیکی آن ها با تاکید ویژه بر نقش آن ها در رده بندی صورت گرفته است. مطالعه ما سبب برجسته نمودن اهمیت صفات گل و فندقه در ارتباط

  • صفات ریخت شناسی و ریز ریخت شناسی گل و میوه در سرده L. Sanguisorba از تیره گل سرخ در ایران

    مقاله۲۰۱۸زیست شناسی گیاهی ایرانعادله دیلمی معزی، مرضیه بیگم فقیر، ریایه شاهی شاووان

    در این ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ، ﺻﻔﺎت رﻳﺨﺖ ﺷﻨﺎﺳﻲ گل، ریخت شناسی و ریز ریخت شناسی میوه سرده Sanguisorba L. (Rosaceae) ، شامل دو گونه S. minor ، S. officinalis و سه زیر گونه S. minor Subsp muricata (Spach) Briq. ،S. minor subsp minor Scop. و S. minor subsp lasiocarpa (Boss & Hausskn) از ایران با است

  • ریز ریخت شناسی و اولین گزارش از حضور گونه persicaria hydropiperoides (polygonaceae) در ایران

    مقالهتاکسونومی و بیوسیستماتیکمریم کشاورزی، سمانه مسافری

    گونه persicaria hydropiperoides (michx.) small به عنوان گونه ای چندساله از خانواده علف هفت بند، برای نخستین بار از بخش هایی از شمال کشور ایران گزارش می شود. به منظور تفکیک درست این تاکسون از سایر گونه های این جنس، بررسی ریز ریخت شناختی بشره گلبرگ و بشره پشتی برگ، ساختمان تشریحی م

  • بررسی ریز ریخت شناسی و تشریحی گونه puccinellia dolicholepis به عنوان گزارش جدید برای فلور ایران

    مقاله۲۰۱۰مجله گیاهشناسی ایرانمریم عباسی، مصطفی اسدی، طاهر نژادستاری، فریده عطار

    گونه puccinellia dolicholepis (v. krecz.) v. krecz. که ازشمال غرب ایران جمع آوری شده است، برای اولین بار از ایران و نیز محدوده فلورا ایرانیکا گزارش می­گردد. این گونه با نزدیکترین گونه خود در ایران p. bulbosa (grossh.) grossh. مقایسه شده و نیز ویژگی های ریز ریخت شناسی و تشریحی آن

  • بررسی قرابت گونه های جنس carduus l. تیره asteraceae بر اساس صفات ریخت شناسی در ایران

    مقالهتاکسونومی و بیوسیستماتیکمسعود شیدایی، مریم نوروزی، گروه باغبانی، پردیس ابوریحان، دانشگاه تهران، تهران، ایران هجرانه عزیزی، گروه گیاهی، دانشکده علوم زیستی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران

    جنس carduus l. یکی از جنس های متعلق به تیره گل آفتابگردان (asteraceae) است که حدود 90 گونه از آن در دنیا پراکنش دارد؛ اروپا، آسیا و آفریقا سه مرکز اصلی تنوع زیستی آن هستند؛ 8 گونه از این جنس در ایران می روید و یک گونه از این جنس بوم زاد ایران است. پژوهش حاضر با هدف بررسی روابط بی

  • بررسی ریز ریخت شناسی تعدادی از گونه های یک سالۀ سردۀ علف هفت بند در ایران

    مقالهیافته های نوین در علوم زیستیمریم کشاورزی، maryam keshavarzi دانشگاه الزهرا اکرم غلامی، akram gholami دانشگاه الزهرا زهرا ناظم بکایی، zahra nazem bokaee دانشگاه الزهرا

    سردۀ علف هفت­بند با 29 گونه در ایران گروهی از گیاهان یکساله و چند ساله را در زیستگاه ­های مختلف تشکیل می­دهد. p. aviculareتشکیل گونه­ ای پیچیده را داده که تفکیک آن از گونه­های p. arenastrum, p. patulum بسیار دشوار است. در این تحقیق تلاش شده است تا با بررسی­­های دانه­ های گرده­، س