پایان‌نامه

ارزیابی لاین های امیدبخش گندم در شرایط معمول و تنش خشکی

چکیده

گندم مهمترین گیاه زراعی کشور میباشد که خود کفایی در آن یکی از سیاستهای کلی بخش اقتصادی و تأمین امنیت غذایی کشور است. با وجود اصلاحات انجام شده میانگین عملکرد گندم در کشور با میانگین جهانی آن فاصله دارد. در این راستا، به منظور شناسایی و مطالعه ی برتری لاین های امیدبخش گندم نان از نظر خصوصیات مطلوب و تعیین صفات مناسب به عنوان شاخص انتخاب، در دو محیط؛ با شرایط نرمال و تنش رطوبتی در انتهای فصل، 16 ژنوتیپ، در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی با سه تکرار در سال زراعی92-1391 در ایستگاه تحقیقات کشاورزی کبوترآباد اصفهان مطالعه شد. ژنوتیپ های مورد استفاده لاین هایی بودند که در آزمایش های مقایسه عملکرد پیشرفته در پژوهش های 13ساله ی مرکز تحقیقات کشاورزی استان اصفهان، برتری خود را از لحاظ کمی و کیفی نشان داده بودند. ژنوتیپ ها از لحاظ صفات: ارتفاع بوته، طول سنبله، روز تا ظهور سنبله، روز تا رسیدگی فیزیولوژیک، وزن دانه در سنبله، تعداد دانه در سنبله، تعداد سنبله در مترمربع، وزن کل بوته در مترمربع، وزن هزار دانه، عملکرد دانه، شاخص برداشت، درجه حرارت کنوپی، مورد ارزیابی قرار گرفتند. نتایج حاصل از تجزیه داده های مورد بررسی نشان داد که عامل ژنوتیپ در محیط نرمال بر صفات ارتفاع بوته، روز تا ظهور سنبله، روز تا رسیدگی فیزیولوژیک، تعداد دانه در سنبله و درجه حرارت محیط کنوپی و در شرایط تنش خشکی بر صفات ارتفاع بوته، طول سنبله، روز تا ظهور سنبله، روز تا رسیدگی فیزیولوژیک، وزن دانه سنبله، تعداد دانه در سنبله و وزن هزار دانه و عملکرد دانه از لحاظ آماری در سطح یک درصد معنی دار بود و همچنین اثر تکرار در شرایط نرمال در مورد فاکتورهای ارتفاع بوته، روز تا رسیدگی فیزیولوژیک و درجه حرارت محیط کنوپی در سطح یک درصد و در مورد عملکرد دانه در سطح پنج درصد معنی دار شد. این اثر در محیط تنش در مورد صفات روز تا رسیدگی فیزیولوژیک و وزن هزار دانه در سطح پنج درصد معنی دار شد. نتایج نشان داد که در شرایط نرمال لاین امیدبخش m-90-7 با عملکرد دانه 39/10 تن در هکتار به طور معنی داری عملکرد بیشتری نسبت به سایر ارقام تولید نمود. همچنین در شرایط تنش لاین m-91-4 با عملکرد دانه 46/7 تن در هکتار بیشترین عملکرد را نشان داد. تأثیرگذاری سه صفت ارتفاع بوته شاخص برداشت و وزن کل بوته در محیط نرمال و پنج صفت: تعداد سنبله در مترمربع، وزن دانه در سنبله، شاخص برداشت و وزن کل بوته در مترمربع در محیط تنش بر عملکرد در سطح یک درصد معنی دار بود.

اساتید راهنما و مشاور

سعداله هوشمند، اکبر قندی

اسناد مشابه

  • ارزیابی لاین های اینبرد نوترکیب گندم بهاره تحت تنش خشکی

    مقالهاکو فیزیولوژی گیاهان زراعیمینا مقدس زاده اهرابی، فرهیخته ی کارشناسی ارشد گروه به نژادی و بیوتکنولوژی گیاهی دانشکده کشاورزی دانشگاه تبریز محمد مقدم واحد، استاد گروه به نژادی و بیوتکنولوژی دانشکده کشاورزی دانشگاه تبریز سعید اهری زاد، دانشیار گروه به نژادی و بیوتکنولوژی دانشکده کشاورزی دانشگاه تبریز سیدابوالقاسم محمدی

    ایران جزو مناطق خشک و نیمه خشک جهان محسوب می­ گردد و گندم به­ عنوان یک محصول استراتژیک در اکثر نقاط کشور با مشکل کمبود آب مواجه است. بنابراین، شناسایی ارقام متحمل به تنش خشکی یکی از اهداف اصلی در زراعت می ­باشد. به منظور بررسی اثر تنش خشکی در مرحله سنبله­ دهی، 72 لاین اینبرد نوتر

  • ارزیابی لاین های گندم دوروم با استفاده از شاخص های مبتنی بر عملکرد دانه در شرایط خشکی و بررسی ارتباط بین شاخص ها با یکدیگر

    مقالهپژوهشنامه اصلاح گیاهان زراعیشیوا محمدنیا، shiva mohammadnia university of mohaghegh ardabil, ardabil, iranاردبیل، خیابان دانشگاه، دانشگاه محقق اردبیلی، دانشکده علوم کشاورزی، گروه زراعت و اصلاح نباتات، ص.پ. 179 علی اصغری، ali asghari university of mohaghegh ardabil, ardabil, iranاردبیل، خیابان دانشگاه، دانشگاه محقق اردبیلی، دانشکده علوم کشاورزی، گروه زراعت و اصلاح نباتات، ص.پ. 179 امید سفالیان، omid sofalian university of mohaghegh ardabil, ardabil, iranاردبیل، خیابان دانشگاه، دانشگاه محقق اردبیلی، دانشکده علوم کشاورزی، گروه زراعت و اصلاح نباتات، ص.پ. 179 حمیدرضا محمددوست

    به منظور بررسی تحمل لاین های گندم دوروم (triticum durum) به تنش خشکی و نیز ارزیابی شاخص های تحمل تنش، آزمایشی در قالب طرح بلوک-های کامل تصادفی با چهار تکرار در دو شرایط دیم و آبیاری تکمیلی با 20 لاین گندم دوروم در سال زراعی 91-1390 در ایستگاه گچساران اجرا گردید. نتایج تجزیه واریا

  • ارزیابی لاین های اینبرد نوترکیب گندم بهاره تحت تنش خشکی

    مقاله۲۰۱۲اکو فیزیولوژی گیاهان زراعیسعید اهری زاد، سیدابوالقاسم محمدی، محمد مقدم واحد، مینا مقدس زاده اهرابی

    ایران جزو مناطق خشک و نیمه خشک جهان محسوب می­ گردد و گندم به­ عنوان یک محصول استراتژیک در اکثر نقاط کشور با مشکل کمبود آب مواجه است. بنابراین، شناسایی ارقام متحمل به تنش خشکی یکی از اهداف اصلی در زراعت می ­باشد. به منظور بررسی اثر تنش خشکی در مرحله سنبله­ دهی، 72 لاین اینبرد نوتر

  • ارزیابی تنوع و شناسایی صفات موثر بر عملکرد لاین های امیدبخش گندم نان تحت تنش شوری

    مقالهپژوهشنامه اصلاح گیاهان زراعیمحمدحسین صابری، mohammad hoessein saberi agricultural and natural resources research center of southern khorasanمرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی خراسان جنوبی الیاس آرزمجو، elias arazmjoo agricultural and natural resources research center of southern khorasanمرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی خراسان جنوبی اشکبوس امینی، ashkboos amini seed and plant improvement institute of karajموسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر کرج

    در عمده کشورهای تولید کننده گندم، رشد و عملکرد این محصول بطور منفی تحت تاثیر شوری قرار دارد و اصلاح ارقام مقاوم از طریق گزینش و تکنیک های اصلاحی، برای حل این مشکل امری ضروری است. روابط بین عملکرد و صفات مرتبط با آن در23 رقم و لاین گندم تحت تنش شوری در قالب یک طرح بلوک های کامل تص

  • اثر تنش خشکی آخر فصل بر برخی خصوصیات زراعی 20 رقم و لاین امیدبخش گندم نان

    مقاله۲۰۲۰تنشu200cهای محیطی در علوم زراعیسجاد نصیری خلیل الهی، شهریار ساسانی، غلامحسین احمدی، ماشاءاله دانشور

    در این آزمایش، اثر تنش خشکی پایان فصل بر عملکرد و اجزای عملکرد 20 ژنوتیپ گندم نان شامل ارقام و لاین‌های پیشرفته در ایستگاه تحقیقات کشاورزی اسلام آباد غرب (مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان کرمانشاه) در قالب طرح بلوکهای کامل تصادفی، در سه تکرار و دو محیط (بدون تنش و

  • واکنش لاین های اینبرد نوترکیب گندم نان به تنش خشکی و گروه بندی آنها

    مقالهاکو فیزیولوژی گیاهان زراعیسعید اهری زاد، دانشیار گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز ویدا احمدی، فرهیخته ی کارشناسی ارشد اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تبریز سیدابوالقاسم محمدی، استاد گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز

    به منظور بررسی واکنش لاین­ های اینبرد نوترکیب گندم نان به همراه والدین (روشن و سوپرهد) به تنش خشکی و گروه بندی آن­ها، آزمایشی به صورت طرح کرت های خرد شده در قالب بلوک های کامل تصادفی در سه تکرار در سال 1388 در ایستگاه کشاورزی دانشگاه آزاد اسلامی واحد تبریز انجام شد. عامل اصلی شام