اثرات ضد باکتریایی اسانس چند گونه گیاهی بر باکتری های ویبریو پاراهمولیتیکوس، ویبریو هاروی، ویبریو دامسلا و یرسینیا راکری در محیط کشت
چکیده
به دلیل عوارض جانبی داروهای شیمیایی و محدودیت استفاده از آن ها، گرایش به استفاده از گیاهان دارویی افزایش یافته است. با گسترش صنعت پرورش آبزیان، وقوع بیماری باکتریایی اجتناب ناپذیر بوده و در این تحقیق اثرات ضد باکتریایی اسانس چهار گیاه دارویی نعناع (mentha spicata)، میخک هندی (eugenia caryophyllata)، زیره سبز cuminum cyminum)) و رزماری(officinalis rosmarinus) بر باکتری های vibrio parahaehaemolyticus ، vibrio harveyi ، vibrio damsela و yersinia ruckeri مورد بررسی قرار گرفته است. روش رقیق سازی در محیط مایع (broth- microdilution) برای تعیین حداقل غلظت مهار رشد (mic) استفاده گردیده و سپس بوسیله ی mic، حداقل غلظت باکتری کشی (mbc) هر اسانس تعیین شد. به منظور مقایسه اثرات اسانس ها، اندازه گیری قطر هاله ی عدم رشد باکتری بدست آمده از روش انتشار دیسک (disk diffusion) انجام شد. نتایج نشان داد که باکتری ویبریو هاروی نسبت به سایر باکتری های مورد مطالعه مقاوم تر بوده و اسانس میخک نسبت به اسانس های مورد مطالعه دارای قدرت مهاری بیشتری می باشد. کمترین mic و mbc به ترتیب 2 و 4 میلی گرم در میلی لیتر مربوط به اسانس های میخک و نعناع علیه باکتری ویبریو پاراهمولیتیکوس و بیشترین مقدار mic و mbc به ترتیب 8 و 16 میلی گرم در میلی لیتر مربوط به اسانس نعناع و زیره علیه باکتری ویبریو هاروی بدست آمد. بیشترین قطر هاله ی عدم رشد باکتری ها مربوط به اسانس میخک هندی به قطر 12 میلی متر برای باکتری ویبریو دامسلا بود اسانس رزماری دارای قدرت پایینی در مهار باکتری ها بود. بطور کلی، نتایج این تحقیق نشان می دهد که اسانس میخک دارای قدرت بالایی در مهار باکتری ها بوده و پیشنهاد می گردد که با استخراج ماده موثره این اسانس برای کنترل بیماری های باکتریایی آبزیان استفاده شود.