ارزیابی معادلات مختلف نفوذ و برآورد شدت نفوذ نهایی در آبیاری جویچه ای
چکیده
برای طراحی و مدیریت مطلوب روش های مختلف آبیاری، برآورد مناسب نفوذ خاک ضروری است. در این رابطه، معادلات تجربی و فیزیکی برای کمّی کردن فرآیند نفوذ در آبیاری سطحی ارائه شده است. در این پژوهش برآورد شدت نفوذ نهایی و شش روش استخراج معادله نفوذ در آبیاری جویچه ای، در مزرعه لورک دانشگاه صنعتی اصفهان بررسی شده و همچنین شدت تغییرات حجم ذخیره سطحی برآورد گردید. با انجام سه تکرار و پنج عملیات آبیاری جویچه ای، آزمایش استوانه های نفوذ و نفوذسنج گلف، اطلاعات لازم شامل شکل جویچه، پیشروی، پسروی، شدت جریان ورودی-خروجی، و همچنین تغییرات نفوذ در شرایط استغراقی ساکن وهدایت هیدرولیکی خاک جمع آوری و نتایج در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی تحلیل گردید نتایج پژوهش نشان داد، مقدار نفوذ نهایی حاصل از روش ورودی-خروجی (حدود 17میلی متر در ساعت) نسبت به روش های استوانه نفوذ و نفوذسنج گلف بطور قابل ملاحظه بیشتر بوده (حدود 6 میلی متر در ساعت)، که این اختلاف ها از نظر آماری معنادار بودند. همچنین، بررسی فرآیند نفوذ معادلات مختلف در پنج بازه زمانی مورد بررسی نشان داد که از لحاظ آماری اختلاف معناداری در سطح یک درصد در زمینه برآورد متوسط نفوذ توسط این معادلات وجود دارد، بطوری که بیشترین متوسط نفوذ مربوط به معادله موازنه حجم و کمترین آن مربوط به روش ورودی-خروجی بود. بطور کلی معادلات با ساختار توانیِ چندجمله ای مقدار نفوذ را بیشتر از معادلات با ساختار توانی برآورد کردند. نتایج این پژوهش نشان داد که انجام آزمایش های مزرعه ای نفوذ بایستی متناظر با شرایط کاربردی باشد.