بررسی تأثیر بهره وری کل عوامل تولید بر ظرفیت صادراتی دوجانبه ایران و اتحادیه اروپا
چکیده
امروزه در فرآیند جهانی¬شدن اقتصادها توجه به توان و ظرفیت¬های بالقوه صادراتی و همچنین توجه به عوامل موثر بر افزایش این ظرفیت¬ها در تجارت با کشورها ضرورت دارد. در¬این راستا، نقش بهره¬وری کل عوامل تولید به¬عنوان یکی از عوامل تعیین¬کننده رشد و توسعه اقتصادی و کسب برتری رقابتی در صحنه جهانی بر¬کسی پوشیده نیست. بر¬این¬اساس در این مطالعه اثر بهره-وری کل عوامل تولید بر ظرفیت صادراتی دو¬جانبه ایران و کشورهای اتحادیه اروپا در دوره زمانی 2013-2000 مورد¬بررسی قرار گرفته است. بهره¬وری کل عوامل تولید از طریق شاخص تورنکوئیست محاسبه¬، از مدل جاذبه و روش داده¬های تابلویی، به¬منظور مطالعه اثر متغیر¬های اصلی و توضیح¬دهنده موضوع موردبررسی، استفاده شده است. نتایج مدل داده¬های تابلویی با اثر تصادفی، برای ظرفیت صادراتی ایران نشان می¬دهد که بهره¬وری کل عوامل تولید مربوط به ایران، تأثیر مثبت و معنی¬دار و بهره¬وری کل عوامل تولید کشورهای اتحادیه اروپا، تأثیر منفی و معنی¬دار بر ظرفیت صادراتی کشور ایران دارد. همچنین نتایج حاصل از برآورد مدل ظرفیت صادراتی اتحادیه اروپا، حاکی از تأثیر مثبت و معنی¬دار بهره¬وری کل عوامل تولید این اتحادیه و ¬معنی¬دار نبودن تأثیر بهره¬وری کل عوامل تولید ایران بر ظرفیت صادراتی اتحادیه اروپا است.