بررسی تطبیقی نقوش نمادین آب در هنر دنیای باستان ( ایران، بین النهرین و بخش هایی از اروپا)
چکیده
دراین پژوهش، ضمنِ تحلیلِ ساختاری نقوش مرتبط با آب، مفهومِ نمادین و تأثیرپذیریِ مستقیم یا غیر مستقیم این نقوش از نقوش هم عرض آنها شرح داده میشود. حضور مفاهیم نمادین، اسطوره ها و باورهای دینی مربوط به آب؛ همچنین شرایط اقلیمی هر سه حوزه مورد مطالعه و ارتباط تنگاتنگ آنها با محصول نهایی یعنی نقوش جانوری، گیاهی؛ هندسی و شمایل نگارانه بررسی خواهد شد. شناخت این نمادها و به تبع آن پژوهش دقیق تر آثار هنری مکشوفه از ایران باستان و مقایسه تطبیقی آنها با نمادهای مشابه در کشورهای دیگر و یافتن منشاء نمادها و اسطوره ها راه گشای پژوهش های آتی در راه شناخت و توسعه هنر خواهد بود. همچنین آشنایی با مبانی فکری و اعتقادی هنرمندانی که با نمادپردازی آب، به خلق آثار هنری مبادرت نموده اند، بستری برای راه یابی به باورهای آنان فراهم می کند. باید گفت که در این پژوهش عموما" از منابع کتابخانه ای و از روش اسنادی استفاده شده است. ضمن بررسی ده ها نماد و صدها تصویر از نقوش بجا مانده از دوران باستان و عنایت به اینکه در باورهای فرهنگ های باستانی، زن، زمین، ماه، مار و گاو مهم ترین نمادهای باروری، تجدید حیات و لذا نماد آب محسوب می شدند، می توان دریافت که در ایران، بین النهرین و اروپا در بسیاری موارد خاستگاه نقوش نمادین آب، هم معنا بوده و همپوشانی دارند و در برخی موارد اختلافاتی نیز مشاهده گردید.