شناسایی و تعیین پراکنش نماتدهای انگل گیاهی مزارع سیب زمینی استان لرستان

زهرا میرزایی پور

چکیده

چکیده شناسایی و تعیین پراکنش نماتدهای انگل گیاهی مزارع سیب‏زمینی استان لرستان به منظور شناسایی و تعیین پراکنش نماتدهای انگل گیاهی مزارع سیب‏زمینی در استان لرستان، طی سال‏های 92 -93 تعداد 70 نمونه خاک همراء با ریشه از مناطق مختلف کشت سیب‏زمینی استان لرستان جمع‏آوری گردید. پس از استخراج و تهیه اسلایدهای میکروسکوپی دائم، با استفاده از میکروسکوپ نوری مجهز به لنز دیجیتال بر اساس ویژگی‏هایریخت‏شناسی وریخت سنجی و با استفاده از کلیدهای معتبر،گونه نماتدها مورد مطالعه قرار گرفته و شناسایی شدند، و درصد فراوانی آنها تعیین گردید. در این بررسی تعداد 28گونه‏ی aphelenchoides graminis، aphelenchu savenae، boleodorus thylactus، ditylenchus medicaginis، d. dipsaci، d. myceliophagus، ectaphelenchoides sp.، filenchus andrassy، f. hamatus، scutylenchus rugosus، helicotylenchus digonicus، h. tunisiensis، h. vulgaris، irantylenchus vicinus، merlinius brevidens، m. nanus،m. microdorus ، mesocriconema sp.، neopsilenchus magnidens، paraphelenchus amblyurus، paratylenchus sp.، pratylenchoides ritteri، pratylenchus neglectus، p. thornei، psilenchus hilarulus، rotylenchuscypriensis، tylenchorhynchus dubius، zygotylenchus quevaria از 19 جنس در زیرراسته tylenchina شناسایی شد. که گونه‏ی ‏aphelenchoides graminis و نر گونه‏هایfilenchus andrassy وp. neglectus اولین بار از ایران گزارش می‏شود و جمعیّت آنها همراء با جمعیّت نر و ماده گونه p. thornei توصیف می‏شود، همچنین مشخصات گونه ektaphelenchoides sp. شناسایی شده با هیچ کدام از گونه‏های موجود مطابقت نداشته و شناسایی مرفولوژیکی و مولکولی آن در حال بررسی بوده .نتایج این مطالعه نشان داد که گونه‏هایpratylenchus neglectus، ditylenchus medicaginis وaphelenchus avenae به ترتیب با داشتن 57/78، 42/71 و 14/57 درصد، بیشترین میزان فراوانی را در بین مزارع مختلف سیب‏زمینی استان به خود اختصاص داده‏اند. در این مطالعه تعداد گونه‏های شناسایی شده از شهرستان‏های محل کشت سیب‏زمینی به ترتیب ازنا(17) گونه، خرم‏آباد(15) گونه، نورآباد(15) گونه، الیگودرز(13) گونه و الشتر(11) گونه می‏باشد همچنین نقشه پراکندگی این گونه‏ها در مزارع کشت سیب‏زمینی استان مشخص شد.

اساتید راهنما و مشاور

عیدی بازگیر، مصطفی درویش نیا، کورش عزیزی