چگونگی تاثیر شاملو از نیچه در نگرش به انسان

الهام ناظم

چکیده

تلقی هر متفکری از انسان در مجموعه فلسفه او نقش اساسی دارددر فلسفه نیچه نیز معنای انسان و مراتب انسانها جایگاهی محوری دارد ؛ از آنجا که بنابرنظر بسیاری از صاحبنظران، جهان کنونی جهان نیچه ای است به این معنا که بسیاری ارزش های کهن گذشته بی ارزش شده است ، شاید بتوان نیچه را یکی از مهمترین متفکران جهان در 150 سال اخیر به شمار آورد. تأثیرگذاری شخصیت نیچه تقریباً بربسیاری جوامع متمدن چه موافق و چه مخالف کاملاً مشهود است. او بسان پیامبری است که پتک ویرانگرش در هم می کوبد و آنچه را تاکنون ارزش تلقی می شده است، نقد می کندو با اعلام مرگ خدا فضا و شرایط را برای بنیان گذاری ارزش های نو فراهم می سازد ارزشهایی صرفاً زمینی و این جهانی که به هیچ نیروی آسمانی متکی نیست ونیچه برای بنیان گذاری ارزش های نو ، ابرانسان را بر این جایگاه می نشاند،چرا که او فیلسوف فرهنگ است وآرمان فیلسوفانه او چیزی جز به دست دادن فرهنگی نو بر اساس ارزش های نوین نیست فرهنگی که او ارائه می دهد فرهنگی است یکسره متفاوت که می توان آن را فرهنگ ابر انسانی نامید. از سوی دیگر شاملو شاعر نوسرا و انسان ستای معاصر را نیز باید از جمله شاعران تأثیرگذار دانست که با رویکردی انتقادی به طرح مشکلات فرهنگی معاصر پرداخته و بسیاری را مجذوب طرز تفکر خود کرده است مبارزی که با زبان شعر ، به دور از کسوت رنگ و دین، مذهب و مسلک خاص به دنبال هویت انسان راستین است او با نگاهی تازه و نگرشی متفاوت تلاش می کند تا تعریف جدیدی از انسان و رسالت او ارائه نماید انسان مورد ستایش شاملو در واقع همان ابرمرد نیچه است که شاعر برایش رسالتی پیامبر گونه قائل است واین همان انسانی است که پیوسته درپهنای شعر شاعر در تکاپوست و باتوجه به تجربیات اجتماعی رفته رفته به نوعی انسان مداری رسیده است.در واقع انسان خدایی یا انسان محوری را می توان اصلی ترین بخش تفکر شاملو دانست که تمام اظهارات او در زمینه های گوناگون حول این محور در گردش است او همانند نیچه انسان را شهریار زمین دانسته و دین و مذهب را فرع بر انسان معرفی می کند .

اساتید راهنما و مشاور

محمد اکوان، مجتبی بشر دوست، محمد علی گذشتی