بررسی اثرات حفاظتی ملاتونین بر کاهش حافظه و یادگیری ناشی از تجویز همزمان سرب و اتانول دردوران بارداری و پس از زایمان در موش صحرایی
چکیده
مقدمه: گزارش های متعدد حاکی از اختلال یادگیری و حافظه فرزندان، به واسطه در معرض قرارگیری با اتانول و سرب طی دوره بارداری و شیردهی است. با این حال، مطالعات کمی به بررسی راه های ممکن برای جلوگیری از نقص های ناشی از اتانول و سرب پرداخته اند. در این مطالعه اثرات ملاتونین به عنوان یک هورمون با ویژگی آنتی اکسیدانتی بر روی استرس اکسیداتیو در هیپوکمپ و اختلال یادگیری و حافظه ناشی ازتجویز همزمان اتانول و سرب مورد بررسی قرار گرفت. مواد و روش ها: موش های ماده باردار به شش گروه کنترل، استات سرب (2/0 % محلول در آب آشامیدنی)، اتانول (g/kg 4 به صورت گاواژ)، استات سرب + اتانول، ملاتونین (mg/kg 10 به صورت گاواژ)، استات سرب + اتانول + ملاتونین تقسیم شدند. موش ها از روز 6 بارداری تا پایان شیردهی در معرض تیمارهای فوق قرار گرفتند. در روز 21 پس از تولد فعالیت آنزیم های آنتی اکسیدانت سوپراکسیددیسموتاز، گلوتاتیون پراکسیداز و کاتالاز سنجیده شد. میزان مالون دی آلدئید نیز به عنوان شاخص لیپید پراکسیداسیون مورد ارزیابی قرار گرفت. جهت مطالعه رفتاری حیوانات 30 روز پس از تولد به مدت 6 روز در ماز آبی موریس آموزش دیدند و 24 ساعت بعد تست پروب جهت ارزیابی حافظه انجام گردید. نتایج: نتایج حاصل از این تحقیق نشان داد که تجویز همزمان سرب و اتانول در دوران بارداری و شیردهی می تواند سبب افزایش میزان مالون دی آلدئید و کاهش در فعالیت آنزیم های آنتی اکسیدانت گلوتاتیون پراکسیداز، سوپراکسیددیسموتاز و کاتالاز در فرزندان نر شود. هم چنین این تیمار باعث اختلال در اجرای تست ماز آبی موریس گردیده و یادگیری و حافظه فضایی را در فرزندان نر در مقایسه با اتانول و سرب تنها، بیش-ترکاهش داد. تجویز ملاتونین میزان لیپید پراکسیداسیون را کاهش و اختلال یادگیری و حافظه فضایی و فعالیت آنزیم های آنتی اکسیدانت را درگروه دریافت کننده اتانول + سرب بهبود بخشید. نتیجه گیری: ملاتونین می تواند به عنوان یک داروی نوروپروتکتیو از هیپوکمپ در مقابل عوارض ناشی از در معرض قرارگیری اتانول + سرب در دوره تکوین، محافظت کند