پایان‌نامه

بررسی های دورسنجی، ژئوشیمیایی و بیوژئوشیمیایی سنگهای اولترامافیکی و نهشته های کرومیتی همراه آنها در مجموعه افیولیتی خوی، شمال غرب ایران

دانلود متن کاملرایگان، با حساب کاربری؛ ثبت نام با گوگل چند ثانیه است

چکیده

مجموعه افیولیتی خوی در غرب شهرستان خوی و در شمال¬غربی ایران واقع است. این توده افیولیتی در مقیاس زمین ساخت جهانی، در بخش میانی کمربند کوهزایی آلپ – هیمالیا قرار دارد. کانسارهای کرومیت در ارتباط با سنگ¬های اولترابازیک نظیر هارزبورژیت، دونیت، پیروکسنیت، سرپانتینیت و سنگ-های آلتره شده می¬باشند. به طور کلی تا کنون تنها نزدیک به 10 رخداد کرومیتی در مناطق گوناگون گستره افیولیتی خوی شناسایی شده¬است. با توجه به گسترش سنگ¬های اولترامافیکی میزبان این نهشته-های معدنی، احتمال کشف توده¬های معدنی جدید وجود دارد که نیاز به بررسی¬های اکتشافی دارد. وضعیت توپوگرافی منطقه خشن و کوه¬های صعب¬العبور می¬باشند، پس بنابراین روش¬های جدید اکتشاف می¬توانند در پی¬جویی مناطق دوردست در این مناطق مورد توجه قرار گیرند. در این پژوهش، بررسی¬های دورسنجی، ژئوشیمیایی و بیوژئوشیمیایی به منظور شناسایی و تفکیک سنگ¬های اولترامافیکی و توده¬های کرومیتی مورد توجه قرار گرفت. در روش دورسنجی از داده¬های ماهواره¬ای etm+ استفاده شد. در این روش لیتولوژی، پوشش گیاهی و آلتراسیون¬های موجود در منطقه با استفاده از نسبت¬ها و ترکیب¬های باندی و پردازش بصری مورد شناسایی و تحلیل قرار گرفت. نتایج نشان داد که ترکیب رنگی (754) و ترکیب نسبت¬های باندی (1/3، 5/4، 7/5) با توجه به اینکه توانستند مناطق دارای سنگ¬های مافیک و اولترامافیک، توده¬ هارزبورژیت سرپانتینیتی شده و محل عدسی¬های کرومیت را به وضوح آشکار کنند بیشتر به واقعیت نزدیک بوده و هم¬خوانی بالایی با مناطق مورد مطالعه دارند. جهت بررسی مقدار عناصر موجود در سنگها و همبستگی بین عناصر مطالعات لیتوژئوشیمیایی بر روی نمونه¬های اولترامافیکی خوی انجام گرفت. در این بررسی¬ها مشخص شد که عناصر کروم، نیکل و کبالت در سنگ¬ها دارای همبستگی ضعیفی هستند. مقادیر عنصر کروم در سنگ¬های فوق بازی بیشتر از کلارک و مقادیر عنصر نیکل و کبالت کمتر از کلارک است. سپس با نمونه¬گیری گیاهی از گونه¬های مختلف گیاهی موجود در منطقه و آنالیز آن¬ها بررسی¬های بر روی نمونه¬ها انجام گرفت و نمودار توزیع عناصر، هیستوگرام آن¬ها و جداول همبستگی نمونه¬های گیاهی و گیاه/سنگ به دست آمد. نتایج بیوژئوشیمیایی نشان داد که توزیع عناصر اصلی در گیاهان از تابع نرمال تبعیت می¬کند و همبستگی بین عناصر در آن¬ها بیشتر است. همچنین بیشترین مقدار کروم و نیکل جذب شده از خاک در گیاه lithospermum arvense مشاهده شد.

اساتید راهنما و مشاور

علی امامعلی پور، سیاوش حسینی