جغرافیای تاریخی تنکابن
چکیده
در بخش اول اوضاع طبیعی را که مشتمل بر ناهمواریها، آب و هوا، پوشش گیاهی و زندگی جانوری منطقه است و همچنین راهها و مراکز ارتباطی تنکابن را به اختصار شرح دادم تا بستر جغرافیای طبیعی که مسلما بر جغرافیای تاریخی تاثیرگذار است ، روشن شود. در بخش دوم ابتدا به شرح وجه تسمیه گیلان و طبرستان پرداختم و با استناد به منابع، حدود و ثغور این دو ولایت را مشخص کردم پس از آن جایگاه منطقه تنکابن و وجه تسمیه آن را به تفصیل بررسی نمودم و در بخش سوم طوایف و تیره های معروف تنکابن را که از دوران باستانی در منطقه حضور داشتند با اتکا بر منابع بررسی کردم. بررسی رویدادهای تاریخی و سیاسی منطقه و مسیر پرفراز و نشیبی که اقوام طوایف مختلف این منطقه در گذر زمان پیمودند از مسایل جالبی است که یکی از بحث های اساسی این پژوهش را تشکیل می دهد. در بخش چهارم ییلاقات و نواحی کوهستانی تنکابن که از قدمتی طولانی برخوردارند، مورد بررسی قرار گرفته است . مرکز ثقل این بخش صرفا جغرافیای تاریخی نواحی مذکور بوده است . بخش پنجم اوضاع سیاسی تنکابن از ورود اسلام به ایران تا روی کار آمدن خاندان خلعتبری و قدرت گیری آنها که همزمان با روی کار آمدن آقامحمدخان قاجار می باشد، بررسی شد. به علت سکوت منابع از اوضاع سیاسی تنکابن در دوره های مختلف تاریخی سعی شده تا ذیل حوادث دیلمان درباره اوضاع سیاسی تنکابن را تحقیق نمایم. به طور کلی از روی کار آمدن خاندان خلعتبری و حکومت مستقل آنها در منطقه تنکابن جز در دوره های کوتاهی این منطقه تابعی از حکومت گیلان و دیلمستان و گاهی نیز رستمدار و طبرستان محسوب می شد. در بخش ششم اوضاع فرهنگی تنکابن مورد پژوهش قرار گرفته است . به دلیل مشکلاتی که در بررسی مسائل فرهنگی منطقه وجود دارد مهم ترین دلیل آن هم مکتوب نبودن زبان و ادبیات گیلکی است ، تحقیق درباره این موضوع با دشواریهای فراوانی روبروست . در بخش هفتم به دلیل قدمت منطقه آثار زیادی از دوران های مختلف چه به صورت قلاع چه به صورت اماکن مذهبی که بیشتر مربوط به عصر اسلامی است باقی مانده است . در این بخش نیز سعی کردم با استفاده از تحقیقات میدانی، قدمت و حوادث مربوط به آن را ریشه یابی نمایم.