مقاله

مسئله راه آهن در ایران عصر قاجار

داریوش رحمانیان، سار ا یارمهدوی

چکیده

فکر احداث راه آهن در ایران از اوایل دوره ناصری به این سو مطرح بود و به تدریج رشد و گسترش یافت.هم مهندسان، شرکت ها و سرمایه گذاران خارجی به شکل های گوناگون در سده 19 این فکر را مطرح کردند و طرح هایی در این زمینه ارائه دادند و هم دولت های روس و انگلیس و بعدها آلمان در آن دوره هر یک به طریقی به مسئله راه آهن ایران توجه یافتند و با طرح های آن درگیر شدند.از دیگر سو، پاره ای از مصلحان و نوگرایان و ترقی خواهان ایرانی بر اهمیت راه آهن دست گذاشتند و برخی حتی راه نجات ایران را در آن دیدند و فکر احداث راه آهن را به مسأله ای مهم در اندیشه و عمل و برنامه های اصلاحی ایرانیان روزگار قاجار تبدیل کردند.با این حال، طرح های راه آهن در ایران یکی پس از دیگری نافرجام ماند و جز چند خط راه آهن پراکنده و محلی، که آن هم بیشتر در رابطه با اهداف و منافع قدرت های بیگانه احداث شد، ایران نصیب چندانی از این اختراع و موهبت عصر جدید نداشت و احداث راه آهن سرتاسری ایران تا دوره رضاشاه به تعویق افتاد.مقاله حاضر می کوشد، ضمن ارائه گزارشی کوتاه از مسائل یاد شده، علل و عوامل تأخیر و تعویق ذکر شده را دریابد و به پرسش از چرایی و چگونگی آن پاسخ گوید.ضعف سیاسی، اداری و اقتصادی ایران از یک سو و رقابت ها و مخالفت های مانع آفرین دولت های خارجی(روس و انگلیس) از سوی دیگر،عمده علل و عوامل تأخیر احداث راه آهن در ایران بودند.

اسناد مشابه

  • مسئله راه‌آهن در ایران عصر قاجار

    مقاله۲۰۱۱تاریخ اسلام و ایرانداریوش رحمانیان، سار ا یارمهدوی

    فکر احداث راه‌آهن در ایران از اوایل دوره ناصری به این سو مطرح بود و به تدریج رشد و گسترش یافت.هم‌ مهندسان، شرکت‌ها و سرمایه‌گذاران خارجی به شکل‌های گوناگون در سده 19 این فکر را مطرح کردند و طرح‌هایی در این زمینه ارائه دادند و هم دولت‌های روس و انگلیس و بعدها آلمان در آن دوره هر ی

  • مسأله راه آهن در ایران عصر قاجار

    مقاله۲۰۱۲مجله پژوهش های تاریخی ایران و اسلامداریوش رحمانیان

    فکر احداث راه آهن در ایران از اوایل دوره­ ناصری به این سوی مطرح بود و بتدریج رشد و گسترش یافت. هم مهندسان، شرکت­ها و سرمایه­گذاران خارجی به شکل­های گوناگون در سده­ 19 م. این فکر را مطرح کردند و طرح­هایی در این زمینه ارایه دادند و هم دولت های روس و انگلیس و بعدها آلمان در آن دوره

  • مسأله راه آهن در ایران عصر قاجار

    مقاله۲۰۱۲پژوهش های تاریخی اسلام و ایرانداریوش رحمانیان

    فکر احداث راه آهن در ایران از اوایل دوره ناصری به این سوی مطرح بود و بتدریج رشد و گسترش یافت. هم مهندسان، شرکتها و سرمایهگذاران خارجی به شکلهای گوناگون در سده 19 م. این فکر را مطرح کردند و طرحهایی در این زمینه ارایه دادند و هم دولت های روس و انگلیس و بعدها آلمان در آن دوره هر یک

  • بررسی مقابله با بیماری آبله در ایران عصر قاجار

    مقاله۲۰۱۹اخلاق و تاریخ پزشکیجواد علیپور سیلاب، ناصر صدقی، حسین نامدار، علیرضا غفاری

    نظام طب ایران در عصر قاجار تداوم نظام مبتنی بر طرز تفکر اخلاطی بود. بر این اساس، بروز اغلب بیماری‌ها با دیدگاهی کل‌نگر به برهم‌خوردن تعادل اخلاط چهارگانه‌ی «خون، سودا، صفرا، بلغم» نسبت داده می‌شد. شیوه‌های پیشگیری و درمانی نیز در همین فضای شناختی و معرفتی انجام می‌شد. نمونه‌ی بیم

  • سفر،آداب و وسایل آن؛ بررسی تمایزات اجتماعی مسافرت در جامعه ایران عصر قاجار(قبل از مشروطیت)

    مقاله۲۰۲۳تحقیقات تاریخ اجتماعیغفار پوربختیار

    اقشار فرادست در جامعة ایران عصر قاجار همیشه در پی آن بودهاند تا تفاوتها و تمایزات اجتماعی خود را نسبت به اقشار و طبقات فرودست به طرق و شیوههای مختلف منعکس نمایند. یکی از این روشها، نشان دادن تمایز اجتماعی از طریق وسایل، آداب و شیوههای مسافرت است. این پژوهش برآن است تا به روش توصی

  • تبیین نقش ارتباطات فرهنگی-اجتماعی در انتقال الگوهای معماری روسی به ایران عصر قاجار

    مقالهنشریه فرهنگِ معماری و شهرسازی اسلامیبهناز منتظر

    ورود الگوهای معماری غربی به ایران عصر قاجار، پدیده‌ای چندعاملی بود که در آن، روسیه به سبب هم‌جواری جغرافیایی و ارتباطات گسترده، به یکی از مهم‌ترین مسیرهای انتقال این الگوها به ایران تبدیل شد. با وجود پژوهش‌های متعدد درباره ابعاد سیاسی و کلان روابط ایران و روسیه، نقش ارتباطات فرهن