اثر تیموکینون بر حافظه فضایی کوتاه مدت، یادگیری و حافظه آزمون اجتنابی غیر فعال در موشهای صحرایی دیابتی، و بررسی نقش استرس اکسیداتیو در هیپوکامپ
چکیده
سابقه و هدف: دیابت قندی در درازمدت با اختلالاتی در یادگیری، حافظه و شناخت همراه است. با توجه به اثر ضد دیابتی و آنتی اکسیدانی تیموکینون، در این بررسی اثر تجویز درازمدت آن بر یادگیری و حافظه موشهای صحرایی دیابتی مورد بررسی قرار گرفت. مواد و روشها: در این مطالعه تجربی، موشهای صحرایی نر به پنج گروه کنترل، کنترل تحت تیمار با تیموکینون (mg/kg 5)، دیابتی، و دو گروه دیابتی تحت درمان با تیموکینون (5/2 و mg/kg 5) تقسیم شدند. تیموکینون از یک هفته پس از تزریق استرپتوزوتوسین به مدت 5 هفته (داخل صفاقی) تجویز شد. در پایان، برای بررسی یادگیری و حافظه حیوانات، تأخیر اولیه و تأخیر در حین عبور در آزمون اجتنابی غیر فعال و درصد رفتار تناوب به عنوان شاخص حافظه فضایی با استفاده از ماز y تعیین گردید. به علاوه، میزان مالون دی آلدهید هموژنه بافت هیپوکامپ تعیین گردید و با آزمونهای پارامتری و ناپارامتری مورد قضاوت آمار قرار گرفت. یافته ها: کاهش معنی دار تأخیر در حین عبور در موشهای دیابتی (01/0p p) نشان دادند و درمان با تیموکینون در دوز بالا میزان مالون دی آلدهید را به صورت معنی داری (05/0>p) کاهش داد. نتیجه گیری: تجویز دراز مدت تیموکینون در دوز بالا هر چند بر توانایی نگهداری اطلاعات در انبار حافظه و به یادآوری آنها در حیوانات دیابتی در آزمون اجتنابی غیر فعال تأثیر ندارد، ولی موجب بهبود حافظه فضایی کوتاه مدت در حیوانات دیابتی می گردد و بخشی از اثرات سودمند این ماده از طریق کاهش پراکسیداسیون لیپیدی در بافت هیپوکامپ اعمال می شود.